Interview

Kamerlid Partij voor de Dieren heeft nog altijd spijt van haar VVD-stem

Femke Merel Arissen heeft een foto van haar PvdD-stemmende oma op haar bureau. Beeld Phil Nijhuis

Nieuwe Kamerleden zoeken hun plek op het Binnenhof. Op wie moeten we de komende jaren extra letten? Vandaag: Femke Merel Arissen (33) van de Partij voor de Dieren.

Haar grootouders waren gewend VVD te stemmen, net als haar vader en moeder. Toen Femke Merel Arissen achttien was en voor het eerst naar de stembus mocht, koos ook zij voor de VVD. Ze zegt: "Daar heb ik nu spijt van."

Ze komt uit een ondernemersgezin, geboren in Huizen, aan het Gooimeer. Haar vader 'zat in de lineaire techniek'. Zijn bedrijf leverde robots voor de auto-industrie, maar ook voor bijvoorbeeld windmolens en mri-scanners. Moeder hielp bij de eigen onderneming en werkte een tijdje in de zorg. Arissen groeide deels op in de Alblasserwaard, middenin het boerenland. Het gezin was er vanwege werk naartoe verhuisd. Ze schrok hoe sommige mensen er met dieren omsprongen: "Het is een zeer gelovige omgeving. Dieren werden er gezien als door God gegeven, producten waar je mee kon doen wat je wilde."

In 2002, het roerige tijdperk-Fortuyn, maakte Arissen zich op voor haar kiezersdebuut. Ze was 'serieus bezig' alle verkiezingsprogramma's te lezen. "Ik zag door de bomen het bos niet meer." Uiteindelijk volgde ze de liberale lijn van de familie, als onderdeel van de opvoeding. Arissen voelt zich wel een liberaal, maar op de VVD heeft ze alleen die ene keer gestemd.

Ook de Partij voor de Dieren heeft liberale wortels, vertelt ze. "Persoonlijke verantwoordelijkheid en vrijheid, dat zijn de partijbeginselen. Wat ik bij de VVD miste, aandacht voor mededogen en duurzaamheid, vond ik wel bij de Partij voor de Dieren. Dat was echt een verademing."

Opkomen voor zwakkeren

In 2003 werd ze lid van de partij, vrijwel direct na de oprichting. "Ik vind dat je moet opkomen voor de zwakkeren in de samenleving. Dierenliefde is er bij mij met de paplepel ingegoten. Thuis vingen we de hulpbehoevende dieren op van een overleden buurman en brachten we aangeschoten wild naar de dierenarts. Mijn nichtje reed mee op de dierenambulance. Mijn oma was geen echte actievoerder, maar ze ging wel langs de deuren om mensen bewust te maken van het leed dat de zeehondenjacht in Canada veroorzaakt."

Wat haar tegenstaat aan de traditionele partijen en aan de VVD in het bijzonder is het 'mens-centrale denken'. "Dat je eerst je geld moet verdienen voordat je je om anderen bekommert. Bij de Partij voor de Dieren hebben we een slagzin: 'Probeer maar eens je geld te tellen als je je adem inhoudt'. Hoe lang houdt iemand dat vol? Schone lucht, water en bodem zijn van levensbelang. Wij staren ons niet blind op economisch gewin. Mark Rutte heeft ooit de term groenrechts gelanceerd, maar hij heeft daar vervolgens niks mee gedaan."

Inmiddels heeft de hele familie de oversteek naar de Partij voor de Dieren gemaakt. Arissen: "We zitten op één lijn, alweer." Ze probeert zo veganistisch mogelijk te eten, omdat, vindt ze, 'Kamerleden ook een voorbeeldfunctie hebben'. Haar oma, bijna 94, is haar grootste fan: van VVD'er naar iemand die bij de laatste verkiezingen haar stem uitbracht in een jasje van de Partij voor de Dieren.

Geen macht, maar invloed

De afgelopen jaren is Femke Merel Arissen haast opgeslokt door de partij. In 2013 werd ze gekozen in het bestuur van de afdeling Utrecht. Vervolgens werd ze fractiemedewerker in de gemeenteraad, lid van het college van advies van het landelijk bestuur, Utrechts Statenlid, beleidsmedewerker in de Tweede Kamer en korte tijd ook in de Eerste Kamer. In 2017 volgde haar verkiezing tot Tweede Kamerlid.

Arissen moest er wel even op wachten. Ze was afhankelijk van een restzetel. Na de verkiezingsdag volgden nog twee onzekere dagen, voordat haar telefoon ontplofte van de gelukswensen.

Het is zwaar, vertelt ze. Momenteel is ze nog Kamerlid en Statenlid, voor zolang het te combineren valt. Arissen wil zich de komende tijd inzetten voor een levenslang houdverbod voor dierenmishandelaars. En ze wil zich hard maken voor het afschaffen van het eigen risico in de zorg en het terugdraaien van bezuinigingen op de jeugdzorg. Het is even wennen, de Partij voor de Dieren die zich sterk maakt voor de gezondheidszorg. "Dat is voor mij ook een moeilijkheid", vertelt Arissen. "Op best veel onderwerpen ben ik een pionier. Omdat we nu vijf Kamerleden hebben in plaats van twee, kunnen we ook veel meer doen. Ik heb debatten gedaan over racisme, de binnenvaart en mantelzorg. De Kamervoorzitter zei na afloop tegen me dat ze zo blij en verrast was onze partij bij dat mantelzorgdebat te zien."

Arissen kan zich 'geheel' vinden in de opvatting van haar fractievoorzitter Marianne Thieme dat hun partij een 'groene buitenboordmotor' wil zijn. Niet op jacht naar macht, wel naar invloed. "Wij zorgen ervoor dat andere partijen over onderwerpen moeten praten die zonder ons niet besproken zouden worden."

Compromissen sluiten ziet Arissen niet zitten: "Alles wordt in dit land kapot gepolderd en daar zijn wij tegen. Dat wij niet toegeven op onze idealen vind ik wel zo verfrissend."

VRAAG EN ANTWOORD

Favoriete politieke boek?
"Zoopolis, van Will Kymlicka, een Canadese filosoof en politicoloog. Het gaat over de plek die dieren innemen in onze samenleving, waaruit je kunt destilleren welke verantwoordelijkheid de mens heeft om daar voor te zorgen."

Beste premier ooit?
"Nicolaas Pierson, leider van het liberale kabinet van sociale rechtvaardigheid. Stond aan de wieg van belangrijke sociale wetten."

Politiek hoogtepunt?
"Onze verkiezingswinst dit jaar, van twee naar vijf zetels."

Politiek dieptepunt?
"Dat Trump zich terugtrekt uit het klimaatakkoord van Parijs."

Eerste keer gestemd?
"VVD."

Hobby's buiten de politiek?
"Hardlopen, veel lezen, de honden uitlaten in het bos."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden