Kamerleden met een vlekje op hun cv

Krista van Velzen: strafblad (Trouw) Beeld
Krista van Velzen: strafblad (Trouw)

Redactie: Cyntha van Gorp, Cees van der Laan, Teun Lagas

Het lijkt er op dat sommige mediaredacties het Balkenende-gevoel al missen. Waar is die goede, oude tijd van normen en waarden en fatsoen-moet-je-doen, lijken ze zich af te vragen. Politici met een strafblad vinden ze maar zo-zo en als het dan toch maar moet kunnen, dan voor de draad ermee.

Zo spoorde RTL Nieuws vorige week alle Kamerleden aan openheid van zaken te geven over eventuele strafrechtelijke veroordelingen. Zo wil RTL een ’objectief, eerlijk beeld’ krijgen van veroordelingen die alleen bij partijen bekend zijn. „Laat de kiezer zelf maar oordelen of een veroordeling belangrijk is voor de geloofwaardigheid van een Kamerlid”, zo luidde de verklaring.

Aanleiding voor de oproep was de affaire rond PVV-Kamerlid Eric Lucassen, die een veroordeling wegens ontucht had verzwegen. Volgens de parlementariër zelf klonk dat een tikkeltje erger dan het in werkelijkheid was. Van seksueel misbruik was geen sprake, stelde hij. Wel had Lucassen in zijn tijd als militair een ongepaste relatie met twee ondergeschikten. Een grote fout, zo vindt hij nu.

Het RTL-verzoek is binnen de partijen niet met gejuich ontvangen. Bij vrijwel alle fractievergaderingen stond de uitnodiging gisterochtend op de agenda, zodat in gezamenlijkheid besproken kon worden hoe hiermee om te gaan. Kamerleden zijn boos en voelen zich moreel gechanteerd. Het hebben van een strafblad betekent overigens formeel niet dat je je passieve kiesrecht – het recht om je verkiesbaar te stellen – kwijt bent.

Het is te hopen dat de heksenjacht naar elk vuiltje op een cv niet het begin van een uittocht uit het parlement betekent. Een volksvertegenwoordiging zonder kleurrijke Kamerleden, is als een circus zonder acrobaten en clowns, waar de paarden stoïcijns rondjes draven in de piste. In dat kader was de aanwezigheid in de Kamer van Arend Braat, Boer Braat in de volksmond, meer dan welkom. De voorman van de Plattelandersbond (1919-1937) stond bekend om zijn strijd tegen de zomertijd en weinig parlementaire omgangsvormen. In de plenaire zaal zat hij bij voorkeur met zijn klompen op het tafeltje voor hem. Ook gaat het verhaal dat hij op bezoek in de Eerste Kamer eens aan zijn socialistische collega Jan Duijs de weg naar het toilet vroeg. Diens antwoord: „Linksaf, de trap op naar boven en dan kom je bij een deur waarop staat ’heren’. Niets van aan trekken, gewoon doorlopen, daar is het toilet.”

CDA’er Loek Duyn moest het parlement vaarwel zeggen vanwege zijn ongemanierdheid. De christen-democraat kwam in 1986 in opspraak toen hij voor het oog van een NOS-camera demonstreerde hoe hij een verboden geboortekrik gebruikte bij het ter wereld komen van een kalfje. Een jaar later werd Duyn betrapt op rijden onder invloed, waarna hij zijn woordvoerderschap verkeersveiligheid moest afstaan. Hij vertrok als Kamerlid nadat hij was gesnapt bij het parkeren op een gehandicaptenparkeerplaats.

Hoe verwerpelijk sommige overtredingen ook zijn; kleurrijke Kamerleden geven het parlement sjeu en doen recht aan het streven naar een representatieve volksvertegenwoordiging. Een Kamerlid dat het ook niet zo nauw nam met de wet, was SP’er Krista van Velzen. Ze belandde in een Schotse gevangenis na een zwemactie tegen atoomonderzeeërs die ze met een hamer te lijf wilde gaan. Na een maand trok ze de celdeur achter zich dicht met een strafblad op zak.

Ook het actieverleden van GroenLinkser Wijnand Duyvendak mocht er zijn. Nooit was dat een probleem tot hij er in de zomer van 2008 een boek over schreef. In bloemrijke bewoordingen beschreef het Kamerlid dat hij in 1985 verantwoordelijk was voor het publiceren van namen en adressen van ambtenaren die zich bezighielden met kernenergie, wat leidde tot bedreigingen en brandstichting.

Die bekentenis kwam hem duur te staan. Nog voor het eind van het zomerreces was Duyvendak een ambteloos burger.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden