Kamer: houd salafisten weg bij vluchtelingen

Vluchtelingen bij een noodopvang in Rotterdam. Beeld anp

Opnieuw roept de Tweede Kamer op om salafistische moslims aan te pakken. Houd de ultra-orthodoxe gelovigen uit de buurt van asielzoekerscentra, verzoekt een Kamermeerderheid het kabinet in een motie. Ze is ervan overtuigd dat salafisten ronselen bij azc's.

De motie is aangenomen door onder meer VVD, PvdA, PVV, CDA en SGP. Hoe zij salafisten precies op afstand willen houden en aan wat voor ronselpraktijken, dat blijft onduidelijk. De partijen hebben zich daar niet over uitgelaten.

Het Duitse openbaar ministerie liet in september weten dat het signalen heeft dat salafisten proberen om 'jonge vluchtelingen aan te spreken die zonder familie naar ons land zijn gekomen en aansluiting en ondersteuning zoeken'. De groepjes zouden hen misbruiken 'voor hun eigen doel'. Of dat ook in Nederland gebeurt is de vraag. Nederlandse autoriteiten hebben er in ieder geval niet over gerept. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers was vrijdagmiddag niet bereikbaar voor commentaar.

De motie is moeilijk serieus te nemen, vindt Ineke Roex, antropoloog van de Universiteit van Amsterdam en onderzoeker naar het salafisme in Nederland. "Er gaan inderdaad salafisten naar azc's", vertelt zij. "Maar het lijkt me zeer sterk dat daar geronseld wordt. De omstandigheden zijn er voor ronselaars helemaal niet gunstig: iedereen kan over hun schouder meekijken. Ze kijken wel uit."

De salafisten die vluchtelingen opzoeken doen dat voor zover Roex kan zien in eerste instantie om praktische hulp te bieden. "Net als bijvoorbeeld kerken dat doen. Soms komt daar misschien ook geloofsverkondiging bij kijken. Maar dat mag, dat valt onder de godsdienstvrijheid. Bovendien: bij het verbieden van religieuze stromingen moet je consequent zijn. Waarom dan geen organisaties als het Leger des Heils weren?"

Directeur Nasr El Damanhoury van stichting Waqf barst, gevraagd naar een reactie op de motie, in lachen uit. Het idee dat jihadisten ronselen onder vluchtelingen is lachwekkend dom, vindt hij. De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding beschouwt zijn organisatie niet als jihadistisch, wel als salafistisch.

"Als we bij een opvang worden weggestuurd, stappen we naar de rechter", zegt hij. "We delen alleen kleren uit." Salafisten doen geen vlieg kwaad, meent hij. "Salafisme en jihadisme zijn tegenovergestelde groeperingen." Politiek Den Haag is gewoon slecht geïnformeerd, denkt El Damanhoury. "Alsjeblieft, doe een beetje moeite. Doe ondezoek voordat je oordeelt."

Salafisme zou een voorportaal voor heilige oorlog zijn

Sinds de aanslagen in Parijs raakt de Kamer niet uitgepraat over het salafisme. Het werkt als 'voorportaal' voor het jihadisme, zei PvdA-Kamerlid Achmed Marcouch er vorige maand over in deze krant.

Een door hem opgestelde motie over het verbieden van salafistische organisaties werd toen aangenomen door onder meer PvdA, VVD, PVV, CDA, ChristenUnie en SGP. Het OM moet onderzoeken of zo'n verbod mogelijk is, stelden de partijen in de motie. Ze vrezen dat ook gematigde en vreedzame salafisten uiteindelijk jihadistisch worden en de wapens zullen opnemen.

Of dat ook gebeurt is sterk de vraag: de AIVD en de Nationaal Coördinator Terrorrismebestrijding en Veiligheid benadrukten in september in een rapport dat een deel van de salafisten vreedzaam is en zich niet met politiek bezighoudt. Anderen doen dat wel, constateerden de diensten. En inderdaad: gematigde types drijven soms richting extremisme of jihadisme. Maar zulke radicalisering is allesbehalve gegarandeerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden