Kalma dacht: hoe komt Scheffer toch weer op het rechte pad?

De betekenis van het spraakmakende artikel van Paul Scheffer komt in de discussie met Paul Kalma (Trouw, 4 maart en 7 maart) pas goed naar voren. De inhoud van het stuk van Scheffer is niet nieuw, veel van de dingen die hij zegt zijn twintig jaar geleden door S.W. Couwenberg gezegd en tien jaar geleden door Frits Bolkestein. Sinds kort kan men Pim Fortuyn daaraan toevoegen.

Wat het stuk van Scheffer in bepaalde kringen zo hard deed aankomen, is dat nu iemand van de progressief-weldenkende intelligentsia zich tot dit perspectief heeft bekeerd.

Paniek. De inquisitie naar politiek incorrect denken blijkt de laatste jaren in toenemende mate ineffectief. Van der List is niet vervolgd door het openbaar ministerie na zijn kritische opmerkingen over de gay-parade. Van Dijke is in tweede instantie vrijgesproken na een gewraakte vergelijking van homoseksualiteit en diefstal. Het is niet gelukt Frits Bolkestein te marginaliseren op grond van diens bijdrage aan de discussie over de multiculturele samenleving. Wel is het een tijdlang gelukt Couwenberg als verdacht van de verkeerde opinies uit te sluiten, maar de Grand Old Man van politiek-incorrect lijkt toch glorieus uit de strijd te komen. Waarom? Net als met F.D. Roosevelt het geval was: Couwenberg heeft gewoon al zijn critici overleefd.

De vertwijfeling die spreekt uit het artikel van Kalma is dus heel begrijpelijk: En nu gaat onze Paul (Scheffer) óók het verkeerde pad op. Hij lijkt overtuigd door de wijsheid van het neoconservatief gedachtegoed op het punt van de multiculturele samenleving. Hij heeft de aartsvader van het neoconservatisme, Norman Podhoretz, zelfs voor de televisie geïnterviewd. Kennelijk leest Scheffer nu verkeerde boeken. ,,Hoe kunnen we 'onze Scheffer' weer op het rechte pad krijgen?'' moet Kalma hebben gedacht.

Om de schade in de beeldvorming te beperken als zouden nu ook sociaal-democratische intellectuelen de ban op het vrije denken hebben opgeheven, verzon Kalma een list. Twintig jaar geleden, in de tijd dat alles nog overzichtelijk volgens het links/rechts-schema geordend was, stond het blad Elsevier model voor de sigaar en de hoge hoed van het wilde kapitalisme. Vrij Nederland, de Haagse Post, de Volkskrant - die waren goed. Elsevier stond prettig geïsoleerd aan de foute kant. Maar nu heeft De Haagse Post een foute columnist in J.A.A. van Doorn. De Volkskrant heeft Van der List en Bolkestein als reguliere contribuanten gehad. En nu heeft de krant die eens het lichtbaken was van progressief Nederland ook nog een adjunct-hoofdredacteur van Elsevier overgenomen.

Waar gaan we heen? Zouden we niet met de multiculturele samenleving als smeermiddel die overzichtelijke wereld van weleer kunnen terughalen, moet Kalma gedacht hebben. En zo schreef hij zijn stuk voor Trouw waarin al die foute meningen van politiek incorrecte luitjes prettig geordend naast elkaar stonden.

Zou het helpen? Of is de overzichtelijke wereld van goed en kwaad uit de tijd van Den Uyl voorgoed voorbij? Ik vrees het wel, maar niemand kan het Kalma verwijten dat hij het hart wel eens nostalgisch voelt kloppen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden