Kabinet wil ook missie naar Syrië

Ministers Jeanine Hennis-Plasschaert van Defensie en Frans Timmermans van Buitenlandse Zaken bij het algemeen overleg in Tweede Kamer over de IS-missie. Beeld anp

Het kabinet gaat zich actief inzetten om te komen tot een volkenrechtelijk mandaat waardoor aanvallen op de terreurbeweging Islamitische Staat (IS) in Syrië mogelijk worden. Dat zei minister Frans Timmermans (Buitenlandse Zaken) donderdag in de Tweede Kamer.

Nederland beperkt zijn militaire inzet op dit moment tot bestrijding van IS in Irak, omdat een internationale juridische basis ontbreekt voor actie in Syrië. Timmermans benadrukte wel dat het 'stapje voor stapje' zal gebeuren om te voorkomen dat Rusland in de VN-Veiligheidsraad zijn veto gebruikt.

Op de SP en Partij voor de Dieren na steunen alle partijen de missie in Irak. Die brede steun is "misschien wel historisch", zei Timmermans. Kabinet en Kamer zijn het er volgens hem over eens dat we te maken hebben met een 'zeer gevaarlijke ontwikkeling' en dat IS ook de veiligheid in Nederland bedreigt. "Op dat punt is de Kamer eigenlijk unaniem."

PvdA twijfelt
De PvdA is 'tevreden' dat het kabinet zich gaat inzetten voor een mandaat. Maar zelfs bij een 'helder mandaat' is het niet zeker dat de partij direct het groene licht geeft, zei Michiel Servaes. Hij wil dan bijvoorbeeld eerst duidelijkheid of IS kan worden verslagen zonder grondtroepen en of het Assad-regime niet wordt geholpen met aanvallen op IS.

Enkele partijen (CDA, de PVV en de Groep Bontes/Van Klaveren) willen dat Nederlandse F-16's ook in Syrië gaan optreden. Ook de VVD wil zich eigenlijk niet beperken tot Irak, maar legt zich neer bij de wens van coalitiepartner PvdA dat er eerst een VN-resolutie moet komen.

Geldkwestie
De Kamer sprak vijf uur over de missie. De financiering van de operatie - kosten voor 12 maanden 150 miljoen euro - en het uitsluiten van aanvallen op IS in Syrië waren de heikele thema's in het debat. Nederland stuurt acht F-16's naar Jordanië en gaat het Iraakse leger trainen.

De meeste partijen zijn niet blij dat de missie grotendeels wordt betaald met geld dat is gereserveerd op de begrotingen van 2017, 2018 en 2019. "Een ordinaire kasschuif" in de woorden van Han ten Broeke (VVD). De PvdA noemde de Irak-missie 'feitelijk op de pof'. Soortgelijke geluiden klonken ook bij de oppositie. Sjoerd Sjoerdsma van D66 sprak van 'houtje-touwtjefinanciering'. Een meerderheid wil een structurele oplossing voor de financiering van missies.
Timmermans noemde de financiering 'deugdelijk' en sprak tegen dat het kabinet de rekening over de schutting gooit naar toekomstige kabinetten, zoals oppositiepartij CDA hem verwijt. Hij is het wel met de Kamer eens dat deze methode de financiële ruimte beperkt om de komende jaren iets te doen 'als je wordt uitgedaagd'.

Omdat het 'ontzettend onzeker in de wereld' blijft, is het volgens Timmermans goed om na te denken hoe het kabinet op de langere termijn rekening kan houden met die onzekerheid bij de manier waarop begrotingen worden gemaakt voor uitgaven aan internationale kwesties. Flexibiliteit is nodig om te kunnen inspelen op ontwikkelingen, aldus de minister.
Donderdagavond vindt er een afrondend debat over de missie plaats met premier Mark Rutte en de fractievoorzitters.

Eerste F-16's al op basis in Jordanië
Inmiddels zijn de eerste drie Nederlandse F-16's die deelnemen aan de missie tegen Islamitische Staat (IS) in Irak, al op hun basis in Jordanië gearriveerd. Dat meldden bronnen rond het Binnenhof donderdag.
De eerste drie gevechtsvliegtuigen vertrokken gisteren. De tweede groep volgt snel. Nederland zet zes F-16's in voor de operatie; twee toestellen gaan mee als reserve. Ze komen van de luchtmachtbasis Leeuwarden. Er gaan ongeveer 250 militairen mee met de gevechtsvliegtuigen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden