Kabinet komt zonodig met reparatiemaatregelen

Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Minister Melkert van sociale zaken heeft gisteren opnieuw met alle kracht de berichten tegengesproken, dat er inkomensgroepen zijn die dit jaar koopkracht moeten inleveren. In een brief aan de Kamer koppelde de bewindsman aan die verzekering de belofte dat, wanneer mocht blijken dat hij geen gelijk heeft, het kabinet zich verplicht voor die groepen reparatiemaatregelen te nemen.

De Kamer besluit vandaag of er deze week nog een apart debat wordt gewijd aan de inkomensgevolgen van alle maatregelen die het kabinet per 1 januari genomen heeft. Dat dat debat er komt is vrijwel zeker. Het CDA is er door de brief nog niet van overtuigd, dat alle berichten van de laatste weken op een misverstand berusten.

Per 1 januari is een aantal voor de netto-inkomens zeer ingrijpende maatregelen van kracht geworden. In verschillende dagbladen hebben berichten gestaan dat die maatregelen tot gevolg hebben, dat het kabinet zijn belofte niet zou kunnen houden dat alle inkomens per saldo ten minste in koopkracht gelijk zouden blijven.

In de brief die gisteren naar de Kamer werd verstuurd, laat Melkert het parlement weten dat ook zijn ministerie de afgelopen dagen is bedolven met brieven en telefoontjes van mensen die deze maand een lagere netto-salaris ontvingen dan in december vorig jaar. De maatregelen per 1 januari zijn echter zo ingewikkeld, dat ook de bewindsman niet meer met absolute zekerheid wil beweren dat er helemaal niets aan de hand is.

De grootste boosdoeners zijn de maatregelen rond de premieheffing WAO. Sinds 1 januari betalen werkgevers de volledige WAO-premie en is de AAW afgeschaft. In ruil daarvoor is de zogenoemde overhevelingstoeslag voor werknemers afgeschaft. Voor elke 'normale' werknemer is dat een maatregel zonder verdere gevolgen, maar voor bijvoorbeeld AOW'ers heeft het veel ingrijpender gevolgen. Voor die inkomensgroep zijn vervolgens weer andere maatregelen genomen om de koopkracht niet onder de maatregelen te laten leiden. Sterker, om de koopkracht van AOW'ers te verbeteren, is een aantal aparte maatregelen genomen, die uiteindelijk moeten leiden tot een koopkrachtverbetering van vier procent in 1998 voor de AOW'er zonder of met een klein aanvullend pensioen.

Probleem

Probleem daarbij is dat de koopkrachtcijfers, die het kabinet presenteerde op prinsjesdag, een gemiddelde over een heel jaar aangeven en niet betekenen dat het netto-salaris in januari nu meteen ook met bijvoorbeeld vier procent omhooggaat. Op grond van de koppeling tussen lonen en uitkeringen stijgt ook de AOW per 1 januari, maar in de koopkrachtcijfers is ook rekening gehouden met de tussentijdse verhoging op grond van diezelfde koppeling per 1 juli aanstaande. Ook de honderd gulden verlaging van de lokale lasten, waarvoor het kabinet geld beschikbaar heeft gesteld, is in de koopkrachtcijfers verwerkt. Ook die maatregel komt in de loonstrookjes niet tot uiting.

In een eerder debat met de Kamer wees Melkert er al op dat de algemene koopkrachtcijfers niet per se voor elke individuele situatie hoeven te gelden. Zo zijn er pensioenfondsen die niet compenseren voor de gestegen prijzen, dan wel pas veel later in het jaar dan in januari de pensioenuitkeringen daarop aanpassen.

Uit de brief van Melkert blijkt dat hij zich ergert aan het feit dat sommige uitkeringsinstanties er niet in zijn geslaagd de uitkeringen per 1 januari aan te passen. Dat geldt voor de AOW- en nabestaandenuitkeringen, die worden verzorgd door de Sociale verzekeringsbank (SVB), en WAO-uitkeringen van voormalige ambtenaren. De SVB kondigde vorige week al aan dat er in februari een nabetaling zal volgen die kan oplopen tot enkele tientallen guldens. De USZO, die de uitkeringen van voormalig overheidspersoneel verzorgt, is door Melkert te verstaan gegeven, dat er zo snel mogelijk maatregelen genomen moeten worden om de zaak te herstellen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden