Journalistieke en andere puzzels

Vier vragen van ettelijke lezers, tot dusverre door brandender kwesties buiten deze rubriek gehouden:

1.Evalueren jullie je eigen werk geregeld?

Afgezien van het zelfonderzoek dat zich binnen deelredacties voltrekt, is er vijfmaal per week, tussen de middag, een bijeenkomst met afgezanten van de meeste redactionele afdelingen. Een lid van de hoofdredactie zit voor. Aan de orde komt niet alleen wat zich al aan onderwerpen voor morgen heeft aangediend, maar ook de inhoud van de pasverschenen krant. Artikelen, koppen, foto's, bijschriften -het staat allemaal ter discussie.

Wie denkt dat zelfvoldoening de toon zet, vergist zich. Loftuitingen zijn niet verboden, maar vinden doorgaans voldoende tegenwicht in kritiek met uiteenlopende posities op de schaal van Beaufort.

Niet zelden verwoordt een redacteur wat ook lezers blijken te vinden. Dit is geen hint aan hen om reacties achterwege te laten. Zonder inbreng van abonnees schiet elke evaluatie tekort.

2.In andere kranten staan soms dezelfde teksten als in Trouw. Wisselen jullie kopij uit? Ik dacht dat de redactie in dezen volstrekt onafhankelijk was.

Dat laatste klopt. Er bestaat geen journalistiek ruilverkeer, in welke vorm ook, tussen Trouw en enige andere krant, inclusief de andere bladen van PCM, waaronder het Algemeen Dagblad, NRC Handelsblad, Het Parool en de Volkskrant.

Wel maken alle dagbladen, voor een deel van hun nieuwsvoorziening, gebruik van teksten van persbureaus. In Trouw draagt met name het eerste katern er hier en daar de sporen van.

Er is iets voor te zeggen om zulke kopij altijd te herschrijven. Dat vergt niet alleen -schaarse- tijd. Het veronderstelt ook minstens zoveel kennis van de achtergrond van een bericht als de auteur ervan ter beschikking stond. Anders gebeuren er ongelukken.

Aan die voorwaarden steevast te voldoen is onmogelijk. Vandaar dat in alle kranten een persbureau als het ANP de lezers hier en daar herkenbaar tegemoet treedt.

3.Wat is de bedoeling van de onderkrant?

Deze strook onder aan de nieuwspagina's is in 1999 vooral ingevoerd om plaats te bieden aan beknopte context en achtergrondinformatie bij het nieuws, liefst bij artikelen die elders op dezelfde pagina staan. Daarnaast vinden rubrieken als Personen (personalia), Feilen (redactionele fouten) en Bladen (tijdschriften) er onderdak.

Nu blijkt het niet altijd doenlijk, de onderkranten geheel volgens de oorspronkelijke opzet in te richten. Er komen ook berichten terecht die evengoed in de kolommen erboven konden staan. Ze zijn vaak te herkennen aan het trefwoord Kwesties. In de gebroken wereld van de dagelijkse praktijk is dit probleem -voor wie het als zodanig ervaart- niet eenvoudig te verhelpen.

4.Kan de dagelijkse kruiswoordpuzzel niet wat eenvoudiger?

Wie denkt dat dit onderwerp geen hoofdredactioneel uiteenzettinkje waard is, begaat in de ogen van vele lezers een ernstige vergissing. Regimes kunnen vallen, concerns te gronde gaan en diersoorten verdwijnen zonder dat de hoofdredactie over de desbetreffende berichtgeving zoveel reacties ontvangt als omtrent de puzzel op de laatste redactiepagina.

Eind vorig jaar is de moeilijkheidsgraad ervan enigszins verhoogd om ook die lezers te plezieren die ietwat steviger kost begeerden. Dit verdroot anderen, in wier ogen een opgave pas perfect is als zij ze zonder veel moeite kunnen oplossen. Om met hun bezwaar rekening te houden is besloten de week eenvoudig te beginnen en in de loop ervan de opgaven iets lastiger te maken.

Tegelijkertijd zijn, ook op aandrang van sommigen, de zogeheten combinatiepuzzels (type: overijling + gerechtigheid = plaatsnaam, d.w.z. Haast-recht) geschrapt. Ook deze maatregel lokte protesten uit. In het besef van het gewicht van de materie streven we naar een oplossing in de geest van de Britse filosoof Jeremy Bentham, voor wie 'het grootste geluk van het grootste aantal' dé maatstaf was van alle regelgeving.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden