Josemaría, gescoorde heiligheid

Voor de tweede keer dit jaar was het Sint Pietersplein veel te klein voor de menigte. Gisteren stak de nieuwe heilige Josemaria Escrivá de Balaguer met honderdduizenden devotees de in juni heilig verklaarde wonderdoener Padre Pio naar de kroon, maar minder luidruchtig.

Sint Josémaria (1902-1975) richtte als jong priester de beweging Opus Dei op die hij nog bij zijn leven tot een machtig, behoudend rooms bolwerk wist te maken. Na diens plotselinge dood had de organisatie eigenlijk maar twee doelen: groter groeien en een heiligverklaring van de stichter scoren in recordtempo. Beide idealen zijn gehaald.

Haast elke kloosterorde heeft wel geijverd voor eigen erkenning via de heiligverklaring van de geëerde stichter, maar geen organisatie had er zoveel pray and pay voor over als het Opus Dei. Zonder de persoonlijke support van hun hoogste bewonderaar, paus Johannes Paulus II, was het nooit gelukt. Omgekeerd heeft van de vele honderden heilig- en zaligverklaringen sinds 1980 geen meer kritiek uitgelokt dan deze.

Nog altijd is Escrivá voor velen de (vrome) godfather van een geheime, maffia-achtige, sektarische club, die aan de basis vooral uit half-gehersenspoelde kwezels bestaat en aan de top een strak-geleid keurcorps heeft dat de discipline erin houdt, via een uitgekookt systeem van biechten en controle.

Al net zo lang is Opus Dei bezig met de tegenmelodie: dat het een beweging is van goede katholieken, die hun hele dagelijks leven en hun arbeid in de geest van Christus willen leven. En El Padre en zijn geschriften zijn daarbij de inspiratie, de Padre die als je de verhalen mag geloven alle denkbare en ondenkbare deugden in de meest voortreffelijke mate bezat, vooral de nederigheid. Als deugdenman en om zijn nog altijd actueel ideeëngoed werd de Spaanse geestelijke voor de enthousiaste menigte gisteren door de paus geprezen en tot heilige uitgeroepen.

Woordvoerder Eugen Graas van het betrekkelijk kleine Opus Dei in Nederland ziet een kentering in de houding tegenover het Opus - nuchterder, minder bevooroordeeld. Maar het gebeuren in Rome zal bij buitenstaanders weer evengoed twijfel oproepen of deze collectieve ophemeling en zelfverheerlijking van Opus Dei nu echt in de geest van Christus is.

Naast de honderden prelaten was onder de aanwezigen dr. Manuel Nevado Rey, die in 1992 wonderbaarlijk, op voorspraak van Escrivá genezen zou zijn van een chronische radiodermatitis, een erkend wonder zoals dat wordt geeist voor een heiligverklaring.

Opus Dei claimt een ledental van 85000 wereldwijd, vooral onder Spaanssprekenden. Een klein percentage is priester. Opus Dei Nederland heeft ongeveer 150 leden, van wie een handjevol autochtone priesters, plus enkele honderden sympathisanten, zoals de bezoekers van de Onze-Lieve-Vrouwekerk in Amsterdam en het centrum Zonnewende in Moergestel. Ook runt het Opus een aantal studentenhuizen in Amsterdam, Utrecht en Maastricht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden