Jongeren zijn het meest calvinistisch

(\N) Beeld
(\N)

De gemiddelde Nederlander heeft calvinistische trekken. Jongeren zijn de meest calvinistische Nederlanders. Ze overtreffen 80-jarigen.

Twintigers hebben een C-factor van 64. Dat is flink hoger dan de gemiddelde score van 56. Dat tachtig- tot negentigjarigen hoog zouden scoren, viel te verwachten. Maar dat twintigers nog calvinistischer zijn, lijkt opmerkelijk.

Toch is onderzoekster Joke van Saane van de Vrije Universiteit in Amsterdam, niet verbaasd. „Onder jongeren gaat de trend juist richting conservatisme. Religieus gezien zijn ze orthodoxer dan ouderen, politiek zie je dat de meesten bij de vorige verkiezingen op de calvinist Balkenende hebben gestemd. Calvinisme is een geuzennaam aan het worden. Het is voor hen back to the basics, jongeren voelen de tijdgeest aan.”

Sinds januari hebben 70.000 mensen de door Trouw en VU ontwikkelde ’C-factor-test’ gedaan. Godsdienstpsychologe Van Saane heeft de uitslagen geanalyseerd. Haar eerste conclusie: de deelnemers vormen een goede afspiegeling van de Nederlandse bevolking. De gemiddelde score –56 procent– mag dan ook de ’nationale C-factor’ heten.

Het cliché van de seksvijandige calvinist wordt door de test onderuitgehaald; calvinisten, net als trouwens alle categorieën Nederlanders, mogen onbekommerd van seks genieten. Een ander vooroordeel blijkt wél te kloppen: rascalvinisten (C-factor boven de 70) zijn tobbers. Hoe hoger hun C-factor, hoe meer ’negatieve emoties’, zegt Van Saane. „De strenge gelovigen voelen vaak schaamte, schuld, verlegenheid en wroeging, ze kennen minder verwondering en ontroering. Ze zijn ook minder tot affectie in staat.”

De bekendste associatie met ’calvinisme’ is soberheid en in dat opzicht zijn Nederlanders niet calvinistisch, meent Van Saane. Ze hechten aan mooie kleren en luxe-eten. Maar geld lenen voor niet-noodzakelijke spullen gaat te ver. Of dat misschien toch een calvinistisch trekje verraadt, weet Van Saane niet. „Het kan ook komen door de kredietcrisis.”

Van het calvinistisch arbeidsethos lijkt weinig over; meer dan de helft van de respondenten vindt dat ze niet harder hoeven te werken. Van Saane: „Wat me opvalt in interviews over de C-factor is dat nogal wat mensen zeggen: ’Ik werk al keihard. Harder gáát niet’.”

Bekijk de Calvijn-special

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden