Review

Jonge man, rijpe vrouw

Jonge mannen met oudere vrouwen, dat is helemaal hip. Of het nu om een cougar of een MILF gaat. De Hongaarse schrijver Stephen Vizinczey was zijn tijd ver vooruit en schreef in 1965 al een ’Loflied op de rijpe vrouw’.

Jonge mannen zijn leuker en avontuurlijker, onthulde de Amerikaanse popster Madonna recentelijk in een radio-interview. „Mannen van mijn eigen leeftijd zijn getrouwd, gescheiden, chagrijnig, dik of kaal”, klaagde de zangeres, om daarmee haar zoveelste toyboy te verklaren. Ze is niet de enige vrouw ’op leeftijd’ die blijk geeft van een voorkeur voor jonge mannen. Actrice Demi Moore doet het al een tijdje met de vijftien jaar jongere Ashton Kutcher, Susan Sarondon heeft een twaalf jaar jongere partner en op eigen bodem hebben we Patricia Paay die het sinds de scheiding met Adam Curry (ook al enkele jaren haar junior) bij voorkeur aanlegt met net meerderjarige mannen. In de Angelsaksische wereld is er een woord voor: cougar – hip voor oudere vrouwen die op jonge mannen jagen. Natuurlijk is er ook een tv-show voor bedacht, Net5 zendt ’m wekelijks uit: Cougar Town. En dan hebben we het nog niet eens over het fenomeen MILF gehad – de mother I’d like to fuck –, waarbij jonge mannen achter oudere vrouwen aan jagen.

In dit licht komt de herontdekking van de Hongaarse auteur Stephen Vizinczey zeer gelegen. In 1965 publiceerde hij zijn ’Loflied op de rijpere vrouw’, waarvan wereldwijd miljoenen exemplaren zijn verkocht en dat afgelopen maand in het Nederlands is heruitgegeven. Het boek handelt over de jongeman Andras Vajda, die de liefde ontdekt via tal van affaires met oudere vrouwen, al dan niet getrouwd. Het is geen autobiografisch boek, maar wel gebaseerd op persoonlijke ervaringen. „Ik ben geen deskundige op seksueel gebied, maar ik heb terdege studie gemaakt van de vrouwen die ik heb liefgehad en ik tracht die gelukkige en ongelukkige ervaringen weer te geven die mij tot man hebben gemaakt”, licht de schrijver toe.

Inmiddels is hij 77. Hij oogt vitaal: een gave, nauwelijks gerimpelde huid en een scherpe, levendige blik. Hij praat midden in het café van een Haags hotel met gemak onomwonden over seks en schuwt woorden als fuck en pussy niet. Maar zijn boek heeft niets van doen met cougars en milfs – hij spreekt de woorden met afschuw uit. „Cougars zijn rijke vrouwen die het met jongere mannen doen, de vrouwelijke variant van de sugar daddy”, vindt hij. „Mij was het in mijn boek niet te doen om het ’leeftijdsding’ . Het Loflied is een universeel verhaal over hoe mensen samenkomen en seks ontdekken. Seks is tenslotte de ultieme vorm van samen zijn. Het breekt de muren van de eenzaamheid. Daarom ben ik ook tegen masturbatie. Het is doodzonde om seks voor jezelf te houden, in je eentje op je kamer. Het is alsof je een vliegtuig hebt, waarmee je overal naar toe kan, en je gebruikt het alleen maar om naar de pub op de hoek te gaan.”

Desalniettemin heeft de hoofdpersoon in het verhaal, Andras Vajda, net als Vizinczey in zijn jonge jaren zelf, een voorliefde om het bed te delen met vrouwen van hogere leeftijd. „Ik had een enorm enthousiasme op seksueel gebied en een grote honger om te leren”, ontboezemt Vizinczey. Lachend: „Ik voelde me niet per se alleen aangetrokken tot oudere vrouwen, ik vond iedere vrouw aantrekkelijk. Alleen met meisjes van mijn eigen leeftijd was seks ongemakkelijk.” Vizinczey beschrijft in het ’Loflied op de rijpe vrouw’ een exemplarisch voorbeeld, waarbij een meisje van Andras Vajda’s eigen leeftijd totaal flipt bij het bemerken van diens erectie. Daarbij: „Ik vond jonge vrouwen saai”, herinnert de schrijver zich. Omdat ze niet zo leergierig waren als hijzelf. „Ik had ooit een vriendinnetje met wie ik een keer over muziek praatte”, resumeert hij. „Over Wagner ofzo. Ze zei tegen me: vertel me niets dat ik nog niet weet. Verschrikkelijk stom! Dat zijn ijdele mensen, vrouwen die niet willen leren. En ijdelheid is de killer voor een goede relatie en goede seks. Willen scoren is belachelijk. Met seks moet je willen leren over iemand.” De schrijver raakt op drift als hij over seks begint. „Het is het zingen van de zintuigen”, betoogt hij lyrisch. „Het is wanneer je het meest levend bent.”

Valt er voor jonge mannen in deze tijd uitsluitend seksueel te leren van vrouwen boven de dertig? Jonge meisjes van nu zijn toch minder bedeesd en terughoudend dan in Vizinczey’s jeugdige jaren en kennen de kneepjes van het vak net zo goed als hun moeders? Vizinczey betwijfelt het. „Het probleem van de jeugd is dat je geobsedeerd bent door jezelf”, beschouwt hij. „Ik woon in Londen en zie Britse jongelui uitgaan en stomdronken worden om een partner te scoren om mee te neuken. What a waste! Dat is seks zonder persoonlijke relatie. De focus op de ander ontbreekt. Het gaat ook niet om de techniek. Een criticus vond mijn boek ooit waardeloos, omdat ik geen nieuwe standjes beschrijf. Wat jonge mannen van mijn boek kunnen leren, is hoe je eerlijk, duidelijk en beschaafd omgaat met je intiemste gevoelens. Het gaat in de liefde niet om leeftijd, het gaat om intelligentie. Wanneer je intelligent bent, ben je bereid en in staat om van heel kleine dingen heel veel te leren. Ik begrijp niet dat je moet indrinken, voordat je een leuke vrouw durft aan te spreken. Het risico dat ze nee zegt, moet je gewoon nemen. Dat hoort bij het leven. Je kunt een vrouw niet voor je winnen of veroveren. De vrouw bepaalt. Ik heb altijd nee geaccepteerd.”

In het Loflied schrijft Vizinczey dat jongens en meisjes elkaar met rust zouden moeten laten. „De meisjes van tegenwoordig zijn meegaander – te meegaand – dan goed voor hen is en daardoor worden ze vaker gekwetst dan jongens. Maar in beide gevallen kan de puberteit een hel zijn. Dus waarom elkaar dan daarmee lastigvallen?” Een stuk als Romeo en Julia gaat in Vizinczeys optiek ook over niets meer dan de ’jeugdige onwetendheid’: „Wie anders dan twee stomme kinderen zouden het in hun hoofd halen om zelfmoord te plegen, juist op het moment dat ze na zoveel moeite en intriges samen waren?”

Vizinscey verliet zijn vaderland tijdens de Hongaarse Opstand in 1956, zijn alleenstaande moeder achterlatend. Zijn vader overleed toen Vizinczey twee was en de schrijver groeide op tussen zijn moeder en diens vriendinnen. „Enkele van die vrouwen wantrouwden me, vooral waneer het me lukte mijn handen op hun borsten te laten rusten”, schrijft Vizinczey over Andras Vajda – toch een soort alter ego. „Ik hield van al die vrouwen, maar ik wachtte altijd het begerigst op tante Alice. Ze was een gezette blondine met grote borsten en een verrukkelijk parfum.” Hij was toen amper tien jaar oud. „Het maakte me gelukkig wanneer ik hun borsten aan mocht raken”, vertelt Vizinczey in retrospectief.

Is dat niet een beetje vreemd, zulke hartstocht voelen voor vrouwen van je moeders leeftijd? „Aantrekkingskracht is iets mysterieus”, vindt de schrijver. „Ons brein registreert duizenden dingen over mensen die we tegenkomen en oordeelt vaak zonder dat we ons er van bewust zijn.” Kortom: Vizinczey weet zelf eigenlijk nauwelijks te duiden wat oudere vrouwen zo aantrekkelijk maakte. Omdat ze de leergierige knaap destijds meer konden bijbrengen dan die gereserveerde meisjes van eigen leeftijd? „Ja, oudere vrouwen konden mij meer vertellen, waren intelligenter en hadden meer humor”, erkent hij. „Ik heb ook nooit mannelijke vrienden van mijn eigen leeftijd gehad. Mijn omgang met oudere mensen beperkte zich dus niet tot seksueel contact. Ik houd er van om te leren. Mensen doen zich tekort als ze de illusie hebben dat ze niet kunnen leren van oudere generaties.”

En hoe zit het met die volwassen vrouw? Wat is voor haar nu de aantrekkingskracht, in het geval van een jonge knaap met misschien nog puistjes? „Een voordeel is dat zij de sokken niet hoeft te wassen van een jonge minnaar”, stelt Vizinczey pragmatisch.

In het Loflied citeert de auteur de Franse schrijver Alexandre Dumas: ’De ketenen van het huwelijk zijn zo zwaar dat er twee voor nodig zijn om ze te dragen – soms drie’. „Ik vind het nogal puriteins dat je je niet aangetrokken zou mogen voelen tot een ander dan je eigen partner”, zegt Vizinczey. „Het is absurd. Je hebt een beetje variëteit nodig in het leven. Een affaire met een jongere geliefde kan je revitaliseren. Vaak word je er uiteindelijk voor je eigen partner een betere geliefde door. Het is net als wanneer met vakantie bent geweest: als je terugkomt, waardeer je je eigen huis en omgeving ook weer beter. Alle partijen kunnen voordeel van hebben van een affaire.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden