Jonge drenkeling sneller kansloos

Studie: Reanimeren heeft na half uur medisch geen zin meer

Artsen kunnen maar beter stoppen met het reanimeren van jonge drenkelingen als die na een half uur nog steeds een hartstilstand hebben.

Langer reanimeren is ook bij onderkoelde kinderen medisch zinloos, concluderen artsen van het UMC Groningen in een grote studie waarvoor ze alle 736 bekende gevallen van jonge drenkelingen in Nederland van de laatste twintig jaar hebben bekeken. Het onderzoek wordt vandaag gepubliceerd in het British Medical Journal.

Anders dan bij de meeste andere reanimatiesituaties, waar een half uur geldt als het maximum, gaan artsen vaak langer door bij (jonge) drenkelingen met een lage lichaamstemperatuur. Aangenomen wordt dat onderkoeling een beschermende factor is tegen de schade die ontstaat als de hersenen langdurig zuurstoftekort hebben.

Dat klopt misschien hartje winter als die onderkoeling vanaf het begin geldt, maar niet in de warme seizoenen - waarin de meeste kinderen verdrinken. In de onderzochte drenkelingengroep bleken 160 kinderen onderkoeld. Een minderheid, 62 kinderen, werd korter dan een half uur gereanimeerd. Een jaar na het ongeluk was bijna 30 procent van hen nog in leven zonder een zware handicap. De groep die langer werd gereanimeerd, 98 kinderen, bleek het nog veel slechter te doen dan de Groningse artsen hadden aangenomen. Van deze groep overleden 87 kinderen - meestal binnen een paar dagen. De overige elf waren een jaar later in een vegetatieve staat of ernstig gehandicapt: niet meer in staat om te lopen, te praten of anderszins goed contact te maken.

Doorgaans kan het hart van een kind meer aan dan dat van een volwassene, maar de verwoestende effecten van zuurstoftekort op de hersenen zijn bij minderjarigen even groot. Het is niet te verwachten dat hun situatie na dat eerste jaar alsnog spectaculair verbetert.

"Als we ook maar één kind hadden gevonden uit deze groep met wie het goed ging, hadden we besloten dat het zin heeft lang te reanimeren", zegt kinderarts-intensivist Joke Kieboom van het UMC Groningen. "Want als er uitzicht is op herstel, trekken we alles uit de kast."

Kieboom pleit ervoor ook deze groep kinderen niet langer te reanimeren dan een half uur. "Dat zouden we duidelijk in de richtlijnen moeten vastleggen. Het is een pijnlijke boodschap, maar er moet wel kans op herstel zijn."

Uitzonderingen zijn de groep drenkelingen in de winter - bij deze minderheid kan onderkoeling toch bescherming bieden en heeft het mogelijk zin langer door te gaan - en na een auto-ongeluk: een luchtbel kan langdurig zuurstoftekort beperken.

In Nederland raken jaarlijks 100 kinderen te lang te water, van wie er 20 overlijden. Dat is iets minder dan twee decennia terug, toen het er 25 waren. Keiboom pleit voor nog meer preventie, zodat ouders voorkomen dat jonge kinderen het water inwandelen. "Neem de sloten waarvan de kanten naar beneden lopen. Daarop moeten we nog beter letten."

NEDERLAND 11

'Stoppen met reanimeren is lastig'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden