Jeugdinrichtingen / Aanklacht tegen ’een uit de hand gelopen landelijke tragedie’

Ouders staken gisteren in een kerk 1294 lichtjes aan voor kinderen die ’misplaatst’ in een jeugdgevangenis zitten.

Uit met aluminiumfolie beplakte potten komen waxinelichtjes te voorschijn, evenveel als er kinderen met gedragsproblemen in jeugdgevangenissen zitten. ’Hartelborgt 20, Den Engh 77, OG Heldringstichting 119, Rentray 226’. Zo gaat de lijst door, tot het totaal van 1294 is bereikt en de trappen naar het priesterkoor van de Sint Jozefkerk in Arnhem vol staan met waxinelichtjes.

Voor de dertig aanwezigen is het nog een hele klus om de lichtjes aan te steken. In de leegstaande kerk wordt het iets minder koud. Voorzitter Rob Brakel van de Stichting Misplaatst spreekt van ’een uit de hand gelopen landelijke tragedie.’

Bijna 1300 kinderen met gedragsproblemen zitten op dit moment in justitiële jeugdinrichtingen, omdat de reguliere hulpverlening geen plaats zou hebben. Volgens Brakel klopt dat niet. Er zouden ’tientallen’ behandelplekken niet bezet zijn. „Dus ook het argument van de wachtlijsten of gebrek aan plaatsen klopt niet meer.” Ouders met kinderen in een jeugdgevangenis melden dat hun kind er traumatische ervaringen heeft opgedaan. Er zijn volgens de Stichting Misplaatst gevallen bekend van kinderen die in een jeugdinrichting aan drugs verslaafd zijn geraakt, zwanger zijn geworden of zelfmoord hebben gepleegd.

Onder een statie van de kruisweg zit Trees. Ze is net bij haar 14-jarige zoon op bezoek geweest, die ’achter mijn rug om’ van een observatiekliniek is overgeplaatst naar een jeugdinrichting. „Schandalig! Zo kan je toch niet met kinderen omgaan.” Trees’ zoon zag er ’slecht’ uit. Met Kerst mag ze niet op bezoek. „Eén uur bezoek per week, daar moet ik dan weer zeven dagen op teren.”

Zoals tientallen andere ouders probeert ze haar zoon uit de gevangenis te krijgen. En als hij nergens anders terecht kan, dan maar thuis. „Alles beter dan de gevangenis.”

Bij de lichtjes staan foto’s van kinderen. Het geeft de kerk een wat macabere sfeer, ondanks twee feestelijk verlichte kerstbomen op het altaarverhoog. Door de luidsprekers klinkt een moderne versie van Stille Nacht. De overeenkomsten tussen het kerstverhaal en ’misplaatste’ kinderen liggen voor het oprapen: kou, eenzaamheid, nergens welkom.

Kim (16) viert Kerstmis dit jaar thuis. Na twee jaar omzwervingen door de jeugdzorg is ze bij haar moeder terug, omdat er geen behandelplek vrij is. Ze heeft zelfs een jaar in België gezeten om maar uit de jeugdgevangenis te blijven. „Bizar dat je je kind in het buitenland moet plaatsen omdat er in Nederland geen plek is”, zegt haar moeder.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden