JERUZALEM - Zoals verwacht heeft Jitschak Shamir ...

JERUZALEM - Zoals verwacht heeft Jitschak Shamir in de nacht van donderdag op vrijdag de nominatie van zijn parij gewonnen voor de functie van premier in een stemming van het centrale comite, dat driehonderd leden telt.

Dat althans stond praktisch vast na het tellen van de stemmen. Hij had als tegenstander minister van Buitenlandsezaken David levi en minister van huisvesting Ariel Sharon, maar wist op handige wijze de barriere te nemen van de benodigde veertig procent. Zijn verkiezing kwam een dag, nadat de Arbeiderspartij Jitschak Rabin had aangewezen als kandidaat-premier. beide uitslagen waren voorspeld. Er was een grote opkomst vor de stemming van de Likoed en de verkiezing had iets van een carnaval. Buiten stonden honderden mensen gezellig te kletsen en propaganda te maken in de gutsende regen. Na de stemming kregen de leden van het centrale comite les in het gebruik van een gecomputeriseerd stemsysteem, dat zal worden toegepast bij de verkiezing van de kandidaten voor de Knesset (parlement). Op de lijst kwamen Moammar Al-Kadafi, Idi Amin en Grace Kelly voor. Op hun weg naar en van de stembureaus schoten vrijwilligers op de afgevaardigen af en strooiden van alles en nog wat over hen uit, circullaires,stickers, boeken,casettes die de lof van hun kandidaten bezingen,rozen, peren en snoepgoed met daarop de namen van hun favorieten.

Er viel weinig spanning te bespeuren bij de Likoedstemming, die eigenlijk meer de strijd was om de tweede plaats tussen Sharon en Levi. De laatste won die strijd. Hoewel er geen verrassingen waren in de uitslag van de twee verkiezingen, was er toch sprake van onverwachte dramatiek bij de stemming in de Arbeiderspartij. Zoals de opiniepeilingen hadden voorspeld had Jitschak Rabin tijdens de telling, die pas in de kleine ochtenduurtjes eindigde, voortdurend een comfortabele voorsprong op Peres van ongeveer vijf procent. Maar tot het bittere einde was het onduidelijk of Rabin de veertig procent zou halen die nodig zijn om een voorverkiezing te winnen. Lange tijd zweefde hij hondersten van een procent boven of onder dat minimum, wat zenuwslopende momenten opleverde. "O wee", jammerde een aanhanger van Rabin toen deze tegen het einde van de telling zakte van 40,3 naar 39,99 procent.

Maar toen het allemaal voorbij was had Rabin 40,5 procent te pakken. Peres bleef steken op 34,48. Rabins echte rivaalwas, zo bleek, minder Peres dan het onbekende 'renpaard' Jisrael Kesar, voorzitter van de machtige vakbondsfederatie Histadroet. Bij hem zaten de opiniepeilingen er hopeloos naast, door te voorspellen dat hij troosteloos als laatste zou eindigen. In werkelijkheid haalde hij 19 procent. Een sleutel voor het verrassende optreden van Kesar was zijn sterke organisationele steun die hij genoot als voorzitter van de Histadroet. Op een stembureau in Jeruzalem gaf een jonge vrouw, op voorwaarde dat haar naam niet zou worden genoemd, toe dat haar man lid was geworden van de Arbeiderspartij en was gaan stemmen vanwege de druk die op hem was uitgeoefend op zijn werk. "Ze zeiden zelfs voor wie hij moest stemmen",zei ze boos. "Maar dat zal hun niet helpen. Bij de echte verkiezingen stemmen we Likoed".

Tot zover onze correspondente. Volgens opiniepeilingen maakt Rabin meer kans om Shamir te verslaan dan Peres. Maar dat kan veranderen omdat tot nu toe Peres als leider van de Arbeiderspartij aan het front stond en vaker de volle laag kreeg dan Rabin. Nu wordt Rabin de hoogste boom die de meeste wind vangt, wat van invloed kan zijn op zijn imago bij het Israelische publiek. Op dit moment geloven de meeste Israeliers dat Rabin harder is dan Peres, die doorgaat voor een duif. Rabin verdient zijn imago onder meer door zijn harde optreden bij het begin van de Palestijnse Intifadahopstand ,toen hij als minister van Defensie verantwoordelijk was voor de onderdrukking van de onlusten. Onder zij verantwoordelijkheid gingen de Israelische militairen over tot het toebrengen van botbreuken aan Palestijnse betogers. De Likoed zal waarschijnlijk proberen het harde imago van Rabin af te breken en aan te tonen dat ook Rabin bereid is tot 'uitverkoop' van Israelische belangen aan de Arabieren. Desalniettemin is het zeer waarschijnlijk dat na die verkiezingen Shamir en Rabin samen een regering van nationale eenheid zullen vormen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden