Jeltsin valt stakende mijnwerkers hard aan

MOSKOU (Reuters, AP) - President Jeltsin van Rusland heeft gisteren de aanval geopend op stakende mijnwerkers, in zijn wekelijkse radiopraatje. “De mijnwerkers zijn duidelijk te ver gegaan”, zei hij. “Zij brengen onaanvaardbare schade toe aan onze economie en brengen leed teweeg in de levens van duizenden en duizenden mensen.”

Mijnwerkers in Siberië, in het hoge noorden en in het zuidelijke Rostov houden belangrijke spoorlijnen bezet, waaronder de Transsiberische spoorlijn. Zij staken, omdat zij vele maanden, soms langer dan een jaar, geen salaris hebben ontvangen, een toestand die al sinds 1992 eerder regel dan uitzondering is.

De mijnwerkers in de Siberische Koezbass-regio vormden onder Gorbatsjov, in 1989 en 1990, Boris Jeltsins steunpilaar, bereid tegen Gorbatsjov te staken voor politieke, anti-commnistische eisen.

In de jaren 1990-1993 steunden de mijnwerkers president Jeltsin in zijn strijd tegen het rebelse parlement. Maar zes jaar bestaansonzekerheid waren de vriendschap te veel. “Wij hebben hem president gemaakt, nu zullen we voor zijn val zorgen”, zei een woedende vakbondswoordvoerster Alchimova gisteren in de 'hoofdstad' van de Koezbass, Kemerovo, in reactie op Jeltsins kritische radiopraatje. “We zullen ons nu alleen maar harder opstellen.”

Of de mijnwerkers voor Jeltsin werkelijk even gevaarlijk kunnen worden als ze destijds voor Gorbatsjov zijn geweest, is nog niet duidelijk. De mijnen hebben hun economische belang feitelijk verloren, vandaar de spoorlijn-bezettingen. Tot nu toe zijn andere sectoren nog niet gevolgd, met een enkele uitzondering: in de noordelijke havenstad Moermansk gingen gisteren een paar honderd havenarbeiders in staking.

Vice-premier Boris Nemtsov probeert in Rostov-aan-de-Don de mijnwerkers weer aan het werk te krijgen met de belofte dat het achterstallige loon nu snel zal worden uitbetaald. De regering kan daar - sinds de privatisering - alleen langs indirecte weg voor helpen zorgen, door regiobesturen en bedrijven te pressen hun openstaande rekeningen bij de mijnen eindelijk eens te betalen.

Vice-premier Sisujev bezocht Siberië en probeerde daar de gemoederen tot bedaren te brengen. De communistische gouverneur van de Koezbass-regio, Aman Tulejev, ontving hem met hoon: “Als er ministers komen, moeten ze met geld komen.”

De nieuwe premier, Kirijenko, zocht een kleine, maar cruciale beroepsgroep op. Hij ging naar de 'geheime stad' voor kernwapenonderzoek, Arzamas 16, in een poging de wetenschappers aldaar gerust te stellen over hun economische vooruitzichten.

Hoe de regering-Kirijenko de enorme salarisachterstand wil wegwerken is nog niet duidelijk. Jeltsin maakte in ieder geval duidelijk dat hij niet meer van plan is de geldpers extra hard te laten draaien. “Waar moeten we het geld voor de mijnwerkers weghalen?” vroeg hij. “Bij de gepensioneerden, de studenten, de artsen, bij de leraren, de metaalarbeiders?”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden