Je vergapen aan de verstrijkende tijd

Een acteur is zou oud als hij was in de laatste film waarin je hem zag. Dus is het nogal een schok om Jean-Louis Trintignant terug te zien in 'Amour' van Michael Haneke. Trintignant was de schuchtere jongen met de sensuele lippen die Brigitte Bardot begeerde in 'Et Dieu... crea la femme' (1956). Hij was de sinistere meeloper in Bertolucci's 'Il Conformista' (1970). Klassieke films die ik ook weer later zag dan toen ze uitkwamen, waardoor ik sowieso al flink achterliep op Trintignant. In mijn verbeelding bleef hij net dertig terwijl hij al tegen de zestig liep.

Trintignant kleedde zich in de kleren van mijn ouders, maar in uitstraling bleef hij toch ook altijd van nu, zoals het een goede acteur past. Des te groter de schrik nu hij in 'Amour' alsnog mijn al lang dode vader is geworden, ouder, brozer en weerlozer nog, met dun haar en waterige ogen. Die schok om zijn veranderde gezicht is bij Trintignant ook groter dan bij zijn tegenspeelster Emmannuelle Riva, ooit prachtig jong in het onvergetelijke 'Hiroshima mon amour' (1959). Een krachtige vrouw toen, en nu nog steeds, maar ze heeft een onbekend gezicht dat je simpelweg niet eens meer probeert te rijmen met dat van een halve eeuw terug.

Het je vergapen aan de tijd die verstrijkt, hoort bij het weerzien met steeds oudere acteurs, het is een van de charmes van het film kijken zelfs, mits die acteurs de tijd ook hun werk laten doen. Zo is het het leukste stukje in de laatste 'Twilight'-film als je aan het slot het gezicht van Kristen Stewart ziet veranderen van de rondere puber uit het eerste deel naar de volwassene van nu.

Het is ook een bron van plezier bij de nu al 49 jaar durende documentaireserie van de Brit Michael Apted, waarvan het Idfa komende week het nieuwe achtste deel vertoont: '56-up'.

Veel volgers zullen er al weer even naar hebben uitgekeken. Apted filmt om de zeven jaar een groep mensen die hij voor het eerst filmde in 1963 toen ze zevenjarige kinderen waren; toen onder het motto dat je bij een zevenjarig kind al kon voorspellen wat zijn toekomst was. Gek genoeg ligt de schok bij dit achtste deel niet bij de veranderingen maar juist bij hoe weinig mensen veranderen. Omziend naar de eerdere opnames registreer je nu heel scherp dat die zevenjarigen nog alles konden worden, maar dat vanaf hun veertiende de volwassenen er al in slopen: vrolijke sterke Sue, kwetsbare Neil. Zesenvijftig zijn ze nu, maar bijna dezelfde als op hun veertiende. Veerkrachtiger dan je verwachtte, zeker loner Neil, maar niet wezenlijk veranderd.

En dat is even slikken. Maar die onveranderlijkheid in het echte leven kan ook positief zijn. Zie je na 'Amour' de echte Trintignant terug op de rode loper in Cannes dan mag je opgelucht constateren dat er in deze charmante oude heer toch nog veel van de jonge man zichtbaar is. Het was alleen niet wat Haneke wilde zien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden