Je kunt de lichtzwaarden in Star Wars nu ook voelen

Vorige week hield Pathé testvoorstellingen met het vorige deel uit de StarWars-reeks. Beeld Jean-Pierre Jans
Vorige week hield Pathé testvoorstellingen met het vorige deel uit de StarWars-reeks.Beeld Jean-Pierre Jans

Vanaf morgen draait ‘The Last Jedi’ in de bioscoop, het nieuwe deel in de StarWars-saga. Het is de eerste film in Nederland die kan worden bezocht met ‘4Dx-beleving’: met trillende stoelen, schroeilucht en een waternevel in de filmzaal.

Ssspprrllashhhh – wanneer de vliegende X-Wing’s vlak over het water scheren sproeit een waternevel de bioscoopgangers in het gezicht. Tijdens het luchtgevecht in de testvoorstelling van ‘The Force Awakens’ voel je de g-krachten dankzij de heen en weer zwenkende stoelen, en bij de ontploffingen op het witte doek wasemt een schroeilucht door de zaal.

De laatste trend op bioscoopgebied heeft Nederland bereikt: in Rotterdam en Amsterdam heeft uitbater Pathé een bioscoopzaal ingericht met het zogenoemde 4Dx-systeem. Kortgezegd: bewegende bioscoopstoelen, die meezwenken of heftig trillen tijdens ontploffingen op het witte doek. Het is een soms wat vermoeiende kijkervaring –na bij een paar actiescènes door elkaar geschud te zijn zet je je onbewust schrap, en het rechthouden van je bak popcorn is een hele opgave. Maar leuk is het wel: als slechterik Kylo Ren onverwacht zijn lichtzwaard in Han Solo boort, schrikt het bioscooppubliek op van een stoot in de rug.

Vorige week hield Pathé testvoorstellingen met het vorige deel uit de StarWars-reeks. Het nieuwe deel ‘The Last Jedi’, die vandaag in première gaat, is de eerste film die op deze manier kan worden ervaren. Met de nieuwe Jumanji-film (volgende week) zijn dit voorlopig de enige twee films met 4Dx-bewerking.

Kietelaar

Theatermanager Richard van Velzen van Pathé de Munt in Amsterdam laat trots zien hoe het werkt: het is een soort massagestoel, die in zijn geheel kan zwenken, maar waarvan ook losse delen kunnen meetrillen. Er zitten kleine blazers in, achter de benen een kleine ‘kietelaar’, achterop de hoofdsteun een klein waterspuitje die in je gezicht kan nevelen.

“En aan het plafond hangen windturbines en een stroboscoop. We kunnen het zelfs laten sneeuwen.” En inderdaad: zo blaast er tijdens de buitenscènes op woestijnplaneet Jakku inderdaad een fris windje door de bioscoopzaal.

Het systeem komt uit Korea. “Daar hebben ze twintig effecten bedacht, zoals beweging, weerseffecten, geur – zodat je de film geheel anders gaat beleven”, vertelt Ivar Schutte van Pathé. “De mensen van 4Dx nemen zo’n film, en voegen daar een codering aan toe – vergelijkbaar met het audiospoor. Tot op de duizendste seconde nauwkeurig bepalen ze welk effect op welk moment in de film past.” Ook Nederlandse films kunnen onder handen worden genomen – een rozengeurtje bij een film als ‘Alles is Liefde?’ Kan. Of denk aan de geur van salami tijdens pizzacommercials voorafgaand aan de film.

De bioscoopbranche is al langer bezig met dergelijke vernieuwingen, om zich te onderscheiden van haar grootste concurrent: de bank thuis, zeker in tijden van streaming, magnetronpopcorn en hyperscherpe flatscreen tv’s. Vergelijkbare noviteiten waren bijvoorbeeld het halfronde, haarscherpe iMax-scherm, Dolby Digital-geluid, of 3D-films, die eigenlijk pas vanaf ‘Avatar’ in 2009 aansloegen. Pathé wil zijn bezoekers een zo gevarieerd mogelijk aanbod bieden: je kunt dus ook nog gewoon ouderwets in 2D naar de film. Want of de geur van versgebakken croissant van toegevoegde waarde is voor de connaisseur van Franse arthouse valt nog te bezien.

De bioscoopketen houdt het systeem voorlopig op proef in twee bioscopen in Nederland, Pathé de Munt in Amsterdam en Pathé Kuip in Rotterdam. Mocht het een succes worden, zal het bedrijf het ook in andere bioscopen in Nederland gaan installeren.

Lees ook de recensie: 'Luke Skywalker lijkt wel een klein kind in 'The last Jedi''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden