jdeberg@trouw.nl taal

Sommigen roken nog e-sigaretten, anderen vapen reeds

Wat doe je wanneer je een elektronische sigaret opsteekt? Het taalkundige antwoord kan sinds kort luiden: je vapet (uitgesproken als veept). Vapen, 'elektronisch roken' oftewel 'dampen', is het zoveelste leenwoord uit het Engels. Vape is daarin zowel een werkwoord, to vape - vaped - vaped, als een zelfstandig naamwoord: a couple of vapes verwijst niet alleen naar enkele e-sigaretten, maar ook naar een paar trekjes aan zo'n vape.

In Engeland kwam vape onlangs in het nieuws, toen een vooraanstaande uitgever van woordenboeken, Oxford University Press, het uitriep tot woord van het jaar 2014. Weliswaar kwam het niet dit jaar in omloop, maar het gebruik ervan zou in 2014 wel sterk zijn toegenomen.

In feite is vape zelfs ouder dan het commerciële genotmiddel zelf, anno 2003 min of meer in zijn huidige vorm in elkaar geknutseld door de Chinese apotheker Hon Lik. Het weekblad New Society vermeldde vaping al in 1983, in een artikel over een toekomstig product dat eruit zou zien als een sigaret, maar alleen nicotinedamp produceerde, geen teer en koolmonoxide.

Op Nederlandse internetsites kon je vapen dit jaar voor het eerst aantreffen, bij mijn weten.

Je vervoegt het als tapen - tapete - getapet en het zal wel verklankt worden als /véépuhn/, ongeveer met de vocaal van het Engelse babe.

Maar /váápuhn/ zou ook niet verkeerd zijn. Vape is een verkorting van vaporizer ('vaporisator, verstuiver'), afgeleid van vapo(u)r 'damp, wasem'. En dat is verwant aan Nederlandse woorden met een /aa/ zoals vapeurs (o.a. 'opvliegers'), vaporeus, een schildersterm voor 'ijl, wazig', en natuurlijk vaporisator.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden