Jamaica is niet op WK om toerisme te promoten

LENS - Op verzoek van René Simoes, de Braziliaanse bondscoach van Jamaica, reisde Deon Burton in september van het vorig jaar naar het eiland in het Caraïbisch gebied. Een maandje gratis vakantie in de zon kan geen kwaad, zo dacht de spits van het Engelse Derby County.

Burton werd op zijn toeristische trip vergezeld door Fitzroy Simpson en Paul Hall, twee spelers van Portsmouth, en door Robin Earle, aanvaller van Wimbledon. Simoes had het kwartet opgeroepen om de nationale ploeg van Jamaica een impuls te geven op de bijna doodgelopen weg naar het WK in Frankrijk. Het leek een mission impossible, Jamaica had niet een van de eerste vier kwalificatie-wedstrijden weten te winnen. Veel Jamaicanen bekritiseerden de strategie van Simoes. De komst van de vier Engelsen, met een paar druppels Jamaicaans bloed in de aderen, tastte de identiteit van het nationale team aan.

De keuze van Simoes pakte evenwel heel succesvol uit. Burton werd van toerist een held, nadat hij tegen Costa Rica (1-0) en Canada (1-0) voor de winnende treffers had gezorgd. Het leverde hem de bijnaam One love op, naar de gelijknamige hit van reggae-koning Bob Marley. Na die twee overwinningen bleef Jamaica ook tegen de Verenigde Staten, El Salvador en Mexico overeind. De dag van de kwalificatie, 16 november, werd door eerste minister Percival J. Patterson uitgeroepen tot nationale feestdag. Ter ere van de beste sportprestatie in de historie van Jamaica, het eerste Britse Caraïbische land dat zich voor een WK plaatste.

Simoes werd in oktober 1994 naar Jamaica gehaald door Horace Burrell, in 1993 gekozen tot voorzitter van de voetbalbond. De ambitieuze Burrell zag in Simoes de ideale man om Jamaica naar het WK van Frankrijk te dirigeren. Een opportunistische gedachte voor een land dat driemaal eerder vergeten was zich in de schrijven voor de mondiale titelstrijd. Toen Simoes op Jamaica arriveerde, was voetbal een vrijblijvende bezigheid voor jongens die niets zagen in cricket. Op de ranglijst van de Fifa, de wereldvoetbalfederatie, stond Jamaica op de 98ste plaats. Onder Simoes werkte het land zich op naar de 39e plaats.

Als Braziliaan was Simoes onder de indruk van het talent dat hij op Jamaica ontdekte. De meeste voetballers konden alles met de bal, maar het ontbrak hen aan tactisch inzicht en aan discipline. Dus was Simoes op zijn plek, want discipline en orde zijn voor hem de bouwstenen voor succes. Zijn voorbeeld is Pat Riley, de succesvolle en niets ontziende coach van de basketbalploeg Miami Heat. De Jamaicaanse voetballers kregen te maken met de straffe hand van Simoes en dat leverde snel conflicten op. De beste speler van het eiland, Walter Boyd, werd enige tijd uit de selectie geweerd, na zijn opmerking dat Simoes 'niet voor coach maar voor God wilde spelen'.

Bij zijn komst op Jamaica vroeg Simoes naar de paspoorten van alle spelers uit de nationale selectie. “Een voetballer moet veel stempels in zijn paspoort hebben”, legde Simoes (45) uit. “Daaruit blijkt dat hij veel heeft gereisd en dat hij het internationale voetbal kent.” De Zuid-Amerikaan met twintig jaar ervaring als coach, ontdekte meteen een van de zwakheden van het Jamaicaanse voetbal: de meeste spelers hadden niet eens een paspoort. Na die papieren rompslomp, ging de zweep erover. De verwende spelers - jarenlang ging het voetbal per slot van rekening helemaal nergens om - sliepen plots met z'n vieren in kleine kamers om een hechte teamspirit te kweken.

Bondsvoorzitter Burrell zorgde voor het geld, Simoes moest met zijn kennis en kwaliteiten als coach het Jamaicaanse voetbal volwassen maken. Beiden hadden vertrouwen in die missie. De Jamaicaanse viermansbob, die zich kwalificeerde voor de Olympische Spelen van 1992 en 1994, gold voor hen als bewijs dat ook het onmogelijke mogelijk is. Als een land zonder sneeuw mensen naar de Winterspelen kan sturen, kan een land zonder voetbalverleden zich ook plaatsen voor een WK. Simoes nam de beste spelers van het land voor twee jaar mee naar Brazilie, waar hij de reggae mixte met de samba. De soundmix-show werd afgerond met hardrockmuziek uit Engeland.

In de WK-selectie ruimde Simoes plaats in voor zeven spelers uit de Engelse competitie. Naast de eerder genoemde Burton, Hall, Simpson en Earle kregen ook Marcus Gayle (Wimbledon), Darryl Powell (Derby County) en Frank Sinclair (Chelsea) een invitatie van de Braziliaan. In de aanloop naar het WK koos Simoes voor veel oefenstof, er werden maar liefst 25 duels gespeeld en er stonden stages in Engeland, Duitsland en Azië op het programma. Verrassend presteerde Jamaica op de Gold Cup in de Verenigde Staten. Vooral de 0-0 tegen Brazilië was een opmerkelijke uitslag.

Jamaica wordt in Frankrijk wellicht de exotische verrassing die Kameroen in 1986 in Mexico was. De Afrikanen bereikten destijds de kwartfinales en Simoes denkt dat zijn ploeg ook tot een dergelijke prestatie in staat is. “Het maakt mij niet uit of de mensen mij een gek vinden”, aldus de man met het temperament van een vulkaan, “maar waarom zou Jamaica geen wereldkampioen kunnen worden? Niemand geloofde mij toen ik in 1994 zei dat Jamaica zich zou plaatsen voor het WK. Vrienden in Brazilië hebben mij gezegd dat wij in Frankrijk alleen maar kunnen afgaan. Maar wij zijn niet in Frankrijk om het toerisme op Jamaica te promoten.”

Ook Deon Burtons eerste gedachten gaan niet meer uit naar vakantie als het gaat om de voetbalsport op Jamaica. Hij heeft aan den lijve ondervonden hoe het Jamaicaanse volk begaan is met de voetballerij. In de spelersbus schalt er bijna altijd het geluid van zingende en juichende fans uit de ghetto-blasters. En, zo vertelde een politieman eens aan Burton, op de dagen dat Jamaica de beslissende kwalificatie-wedstrijden speelde, lag het aantal moordaanslagen en overvallen beduidend lager dan op andere dagen. Zondag speelt Jamaica in Lens het eerste WK-duel tegen Kroatië. Bij een overwinning vieren dan ook de criminelen in Kingston feest, samen met hun mogelijke slachtoffers van een dag later.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden