Jagen de nieuwe kookgoeroes de vrouw terug achter het fornuis?

Wie geld heeft kán bijna het hele huishouden uitbesteden, maar moeten we dat ook willen?Beeld anp

In het verre verleden van de tweede feministische golf is er wel eens geopperd om van het huishouden een betaalde baan te maken. Tenslotte werkten vrouwen binnenshuis net zo hard als de mannen daarbuiten, waarom zouden ze dan niet betaald krijgen?

Bij gebrek aan praktische uitwerking is het er nooit van gekomen, maar ongemerkt zijn we toch een eind in die richting opgeschoven. Wassen, afwassen en drogen hebben we al uitbesteed aan braaf doorstampende machines en voor andere taken kunnen we een betaalde kracht inhuren. Het huis wordt geschrobd door de Filippijnse werkster, verstelwerk gaat naar de Turkse kleermaker en bij Albert Heijn hebben ze prima afhaalmaaltijden.

Niets mis mee, zou je zeggen, want het uitbesteden van zulk werk biedt vrouwen eindelijk de kans zich op de arbeidsmarkt te begeven. Bovendien bevrijdt het hen van het vervelendste werk dat er is: zuigen, strijken, koken, de boel op orde houden. Vergeleek Simone de Beauvoir het huishouden al niet met sisyphusarbeid? De huisvrouw putte zichzelf uit zonder zelf iets te maken, ze hield alleen 'het heden in stand'. Halverwege de jaren zeventig vatte de Engelse sociologe Ann Oakley de vigerende opvatting over huishouden zo samen: "Het huishouden is de directe tegenstander van de mogelijkheid tot menselijke zelfverwerkelijking." In datzelfde decennium schreef de Nederlandse Hanny Michaelis een gedicht waarin ze de aardappels laat aanbranden, wat ze - met de nodige humor - beschouwde als een bewijs van emancipatie.

Bang voor kookgoeroes?
Bijna een halve eeuw later lijkt het tij te keren. Wie geld heeft kán bijna het hele huishouden uitbesteden, maar moeten we dat ook willen? De populariteit van kookprogramma's, van sterren als Michael Pollan, Jamie Oliver en Yotam Ottolenghi wijst in een andere richting. Koken (wel het creatiefste deel van het huishouden, maar je moet ergens beginnen) wint weer aan status. "Het leven is te kort om een paddestoel te vullen", schreef Shirley Conran nog in haar boek 'Superwoman' uit 1975. Tegenwoordig vragen hippe Europeanen zich af wat het leven nog waard is als je nóóit de tijd neemt om een paddestoel te vullen. Wie koken alleen beschouwt als noodzakelijk kwaad waar je anderen voor betaalt, vervreemdt van het leven. Van het thuis-zijn.

Moeten we bang zijn voor de nieuwe kookgoeroes? Willen ze de vrouw terugjagen naar het fornuis? Wel volgens voedingsdeskundige Louise Fresco. Zij verweet Michael Pollan vorige week in NRC Handelsblad dat hij zeurde over biologisch eten. Wees blij, betoogde ze, dat de drukbezette vrouw naar de afhaalmaaltijden van de grootgrutter kan grijpen.

Dat zie ik toch anders. Niet dat ik iets heb tegen afhaalmaaltijden, maar ik heb nog veel minder tegen mannen als Pollan, Oliver en Ottolenghi. Zij geven de kookkunst de status terug die het feminisme het begrijpelijkerwijs had afgenomen. Koken is sexy (Jamie), überhip (Yotam) en dankzij Michael Pollan zelfs een Politieke Daad. Dat lijkt me de enige manier om mannen de keuken in te krijgen, zonder dat zij bang hoeven te zijn hun cool te verliezen. Dáár hebben vrouwen pas wat aan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden