Israël niet blij met inzet Carter

Jimmy Carter viel in Israël een kil onthaal ten deel. Het kon hem niet van zijn plan afbrengen om vandaag de leider van Hamas op te zoeken.

Juist die ene mevrouw uit Sderot had niets dan lof voor het hoge bezoek: „Een innemende gentleman.” Batja Katar sprak heel even met de Amerikaanse oud-president Jimmy Carter tijdens zijn uitstapje naar het Israëlische stadje dat nu al jaren doelwit is van Palestijnse raketten. „Ik moet bekennen dat ik nieuwsgierig was waarom hij zo nodig met onze ergste vijand wil praten” vertelde ze op de radio. „Maar toen dacht ik bij mezelf ’als het helpt, waarom niet’?”

Dertig jaar nadat hij als president van Amerika een omwenteling in het Midden-Oosten wist te ontketenen door te bemiddelen bij het eerste Israëlisch-Arabische vredesakkoord, roept Jimmy Carter opnieuw op tot verzoening, maar nu tussen Israël en de Palestijnen, inclusief Hamas. Hijzelf heeft de afgelopen dagen al met Hamaskopstukken gesproken en wil vandaag in Damascus Hamasleider Masjaal opzoeken.

„Ik denk dat het onmogelijk is om een vredesakkoord te bereiken zonder Syrië erbij te betrekken. En ik denk dat het niet mogelijk is zonder de betrokkenheid van Hamas”, aldus Carter tijdens een negendaags bezoek aan het Midden-Oosten.

De 83-jarige oudpresident van de VS kan er prat op gaan een sleutelrol te hebben gespeeld in de vrede tussen Israël en Egypte. Toen de Egyptische president Sadat in september 1978 in Camp David zijn koffers dreigde te pakken omdat hij genoeg had van ’die muggezifterij’ van de Israëlische premier Begin, hield Carter hem persoonlijk tegen, hij sloot de leiders min of meer op en stampte samen met hun adviseurs het akkoord eruit. In Israël werd de prekende pindaboer en latere Nobelprijswinnaar alom bejubeld. President Clinton probeerde acht jaar geleden de truc te herhalen. Ook hij haalde de kemphanen, Israëls premier Barak en de Palestijnse leider Jasser Arafat, naar het buitenverblijf. Maar Clinton toonde zich minder doortastend, vertrok halverwege, en de partijen ruzieden verder.

Toch viel Jimmy Carter deze week in Israël een kille ontvangst ten deel. Premier Olmert had ineens geen tijd. Israël weigerde hem ook toestemming te geven om de door Hamas gecontroleerde Gazastrook te bezoeken. Alleen president Peres bleek bereid de Carters te ontvangen, maar zijn medewerkers haastten zich mee te delen dat hij Carter de les had gelezen.

Carter had het twee jaar geleden al verbruid bij de Israëliërs met zijn boek ’Palestina, Vrede niet Apartheid’, waarin hij schrijft dat de situatie op de Westoever doet denken aan het apartheidsstelsel in Zuid-Afrika. Overigens waarschuwde ook premier Olmert onlangs dat als Israël over de Palestijnen blijft heersen, dit tot apartheid leidt.

Maar nog onverteerbaarder voor de Israëliërs is Carters voornemen om vandaag een bezoek te brengen aan Khaled Masjaal, dezelfde man die ook deze week weer herhaalt dat Israël moet verdwijnen. Israël neemt het Carter kwalijk zo het isolement van Hamas te doorbreken en de extremisten prestige te geven.

In een interview met de krant Ha’aretz legde Carter uit dat hij zich er altijd voor heeft ingespannen om Israël en zijn buren ’vrede en gerechtigheid’ te brengen. „De dingen die ik gedaan heb, de dingen die ik geschreven heb, deze reis die ik maandenlang heb voorbereid, het is allemaal om dat doel te bereiken.” Ha’aretz nam het in zijn commentaar voor Carter op: „Het is nog niet bewezen dat Carters methode, die zegt dat het noodzakelijk is met iedereen te praten, minder succesrijk is dan de methode die oproept tot embargo’s en luchtaanvallen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden