Israël bang voor overslaan Palestijns verzet naar Westoever

In Israël groeit de vrees voor het overslaan van het Palestijns verzet naar de Westoever en zelfs het uitbreken van een derde intifada. Hamas scoort met elke aanslag en houdt ook Abbas gegijzeld.

De sfeer in Jeruzalem was gisteren gespannen, grimmig, met doemscenario’s over een dreigende derde intifada. Angst heerst er dat de aanslag in Jeruzalem gevolgd zal worden door nog meer wraakacties, na de Israëlische inval en bijna 120 doden in Gaza verleden week.

Duizenden verzamelden zich bij de jesjiewa (religieuze school) in Jeruzalem om de acht slachtoffers, leerlingen tussen de 15 en 26 jaar, die daar donderdag waren neergemaaid, op hun laatste weg te begeleiden.

Nabij de Tempelberg controleerden agenten passanten. Alleen Palestijnse mannen van 45 en ouder met een Israëlisch identiteitsbewijs mochten naar de moskee voor het vrijdagse gebed. Agenten in vol ornaat stonden klaar om elke vorm van onrust in de kiem te smoren.

Nog weer luttele kilometers verder, in de wijk Djabel Moekabr, ontvingen familieleden van de aanslagpleger hun bezoekers in een rouwtent die was uitgedost met vlaggen van Hamas. Israël dreigt hun huis te verwoesten, als straf voor de aanslag.

Volgens bekenden verkeerde het gezin, een welgestelde Jeruzalemse familie met werkconnecties met hun joodse stadsgenoten, in shock. De 25-jarige Alaa Aboe Daheim zou de laatste maanden iets religieuzer zijn geworden, maar niet fanatiek. „Wellicht waren het de gebeurtenissen in Gaza die hem tot zijn daad brachten”, suggereerden bekenden.

Hij zou binnenkort trouwen. Hij werkte als chauffeur en zou ook leerlingen van de jesjiewa hebben gereden. Donderdagavond was hij de school binnengegaan en had hij in de bibliotheek op de leerlingen geschoten, gericht, soms meerdere malen, in het hoofd. Een buurtbewoner, een legerofficier, was bij het horen van de schoten toegesneld, en had Aboe Daheim doodgeschoten.

Uit wiens naam Aboe Daheim ook handelde, vast staat dat hij met zijn aanslag in juist deze jesjiewa, Merkaz Harav, het ideologische hart van de kolonistenbeweging trof.

Hamas in Gaza, maar ook radicale Palestijnen op de Westoever vierden de aanslag als een groot succes. Hamasleider Mahmoed Zahar had maandag aangekondigd dat ’het verzet’ Israël zou weten te treffen en zich zou uitbreiden naar de Westoever. Eerder deze week waren er enkele incidenten, een uiting van de onrust en opgekropte woede.

Het Palestijns leiderschap is verdeeld tussen de Fatah van president Mahmoed Abbas die over de Westoever heerst en Hamas die in Gaza de scepter zwaait, nadat het Fatah daar verleden jaar heeft verdreven. In het Amerikaanse Annapolis kwamen Israëliërs en de fractie van Abbas eind vorig jaar overeen dat zij vredesbesprekingen beginnen en die hoe dan ook voortzetten. Het idee was dat aanslagen die besprekingen niet mogen beïnvloeden, dat de partijen juist willen bewijzen dat Abbas’ keuze voor de vrede loont. Israëls inval in Gaza heeft Abbas er nu toe gebracht de besprekingen op te schorten tot de rust is hersteld. Daarmee geeft hij Hamas, dat op het ogenblik moeizame onderhandelingen voert over een soort staakt-het-vuren, in feite het laatste woord.

Israël zei het overleg te willen voortzetten, maar na de aanslag is de druk op de regering groot (weer) terug te slaan. In plaats van versoepelen, heeft het de druk op de Westoever verzwaard met wegversperringen en arrestaties. Israël grendelde gisteren zelfs alle grensovergangen met de Westoever af. Elke schijn van een vredesproces verdwijnt zo achter de horizon, een ontwikkeling die vooral Hamas in de kaart speelt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden