Is Huawei onbetrouwbaar, of een speelbal geworden in de handelsoorlog?

null Beeld AP
Beeld AP

Leveranties van goederen aan Iran lijkt de reden te zijn achter de arrestatie van Meng Wanzhou, financieel directeur van Huawei.

Wat hebben de Amerikanen tegen Huawei, de grote Chinese producent van smartphones en telecomnetwerken? Leverde Huawei producten aan Iran in een tijd dat de VS dat niet toestonden? Gebruikt de Chinese overheid Huawei voor spionage-doeleinden? Of dienen zulke beschuldigingen een ander doel: voorkomen dat Huawei (en andere Chinese bedrijven) een leidende rol gaan in spelen in de techsector?

Leveranties van goederen aan Iran lijkt in elk geval de reden te zijn waarom de VS aandrongen op de arrestatie van Meng Wanzhou, financieel directeur van Huawei. Persbureau Reuters onthulde in april al dat de Amerikaanse justitie sinds 2016 onderzoek doet naar mogelijke handelsrelaties tussen Huawei en Iran. Huawei ontkent dat Meng iets verkeerds heeft gedaan.

Net zo min als bewezen is dat Huawei met Iran heeft gehandeld, is ook niet bewezen dat Huawei zich schuldig heeft gemaakt aan, of behulpzaam is geweest bij, spionage-activiteiten. Geruchten dat het bedrijf dat wel deed zijn er al langer. De Amerikaanse senator Ted Cruz betitelde Huawei deze week zelfs als een ‘spionage-agentschap van de Communistische Partij dat is vermomd als een telecombedrijf.’

In de VS, Australië en Nieuw-Zeeland mag Huawei, de grootste producent van telecomnetwerken, niet meedoen aan de opbouw van nieuwe netwerken (in jargon: 5G) voor mobiele telefonie. Japan gaat Huawei mogelijk weren, Groot-Brittannië ook en in België gaat het Centrum voor Cybersecurity (CCB) onderzoeken of Huawei een risico vormt. “We hebben recent via nationale en internationale kanalen objectieve studies opgevraagd die aantonen dat het gebruik van Huawei-technologie risico’s met zich meeneemt. Ons doel is een eigen, objectieve risico-analyse uitvoeren”, zei CCB-voorman De Bruycker tegen de Belgische krant De Tijd. Huawei is een grote partij in België. Het leverde de netwerken voor de telecombedrijven Proximus en Orange Belgium.

Argwaan

Ook in Nederland is argwaan gerezen. Drie dagen voor de arrestatie van Meng Wanzhou vroeg een Kamermeerderheid de regering in een motie om onderzoek te doen naar de mate waarin de huidige telecomnetwerken afhankelijk zijn van buitenlandse technologie. De indieners van de motie verwezen onder meer naar het jaarverslag van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst, waarin staat dat China spionage in Nederland pleegt. In Nederland is Huawei de belangrijkste leverancier van T-Mobile. KPN en Vodafone draaien vooral op apparatuur van Ericsson.

Zijn die zorgen over Huawei terecht? Ja, zei Europees Commissaris Andrus Ansip vandaag en verwees naar de verplichting die Chinese bedrijven hebben om samen te werken met Chinese inlichtingendiensten. “Het is mogelijk dat Huawei bewust ‘achterdeurtjes’ in zijn apparatuur verwerkt waardoor het mogelijk wordt om te spioneren”, zegt Tim Wijkman van Telecompaper, een bureau dat onderzoek doet naar, en publiceert over, de telecomsector. “Maar het is niet bewezen dat Huawei dat doet. Bovendien zouden westerse bedrijven dat ook kunnen doen voor westerse overheden.”

Wijkman vermoedt dat er een ­politiek spel wordt gespeeld om ­Chinese bedrijven buiten spel te zetten. Ook in de VS klinken zulke geluiden. Dat de stappen tegen Huawei onderdeel zijn van de handelsoorlog tussen China en de VS en dat die oorlog niet zozeer gaat om importtarieven, maar om de vraag wie er dominant wordt op techgebied: China of de VS.

Lees ook:

Bij Huawei werk je tot je erbij neervalt, je slaapt ter plekke, en gaat weer door

Over de 73-jarige Ren Zhengfei, die Huawei lange tijd in absolute beslotenheid leidde, is verder weinig bekend. Behalve dan een reeks verhalen, waarin zijn keiharde werkethos wordt gecultiveerd. Zo zou Ren zijn werknemers regelmatig aanmoedigen om ‘als een wolf’ te werken: hard en onverslaanbaar.

Angst voor handelsruzie en onrust op beurzen na arrestatie Chinese topvrouw Huawei

De spanningen tussen de VS en China zijn opnieuw opgelopen na de arrestatie, in Canada, van een kopstuk van smartphonemaker Huawei, een van China’s grootste en meest vooraanstaande bedrijven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden