Invallen bij van fraude verdachte bedrijven

ZUTPHEN - In opdracht van het openbaar ministerie in Zutphen hebben politie en Fiod gisterochtend invallen gedaan bij 21 bedrijven en particulieren verspreid over heel Nederland. De ondernemingen c.q. ondernemers worden verdacht van stelselmatige fraude en deelneming aan een criminele organisatie. Het onderzoek spitst zich toe op de in Twente en de Gelderse Achterhoek bekende zakenman Tinus Pit.

Pit, voormalig buschauffeur en marinier, bouwde in de tweede helft van jaren '80 een klein imperium op in Twente en de Achterhoek. Naast zijn schoonmaakbedrijf Wepi, waarmee 'het succes' was begonnen, kocht Pit als een Joep van den Nieuwenhuyzen in het klein failliete of in moeilijkheden verkerende bedrijven op. Daartoe behoorde onder meer de failliete groente- en fruitgroothandel Engels in Enschede, een hele rits kleinere AGF-groothandels, een camping, een kaasboerderij, een stoffeerderij en een lithobedrijf.

Pit bleek van schoonmaken echter meer verstand te hebben dan van groente en fruit. Het gerenommeerde Engels leed in 1990 een verlies van 7,2 miljoen en 1991 werd afgesloten met een verlies van 6,7 miljoen. Ondanks de ronduit beroerde resultaten wist de charismatische Pit bananengrossier Chiquita Europe te interesseren voor zijn strategische plan dat voorzag in het opzetten van een keten van groente- en fruitgroothandels in heel Nederland.

Toen Engels failliet ging, had Chiquita vijftien miljoen gulden in het bedrijf zitten. Chiquita probeert nog steeds drie miljoen gulden op Pit te verhalen. De bananengigant voelt zich gefopt door de zakenman, doordat deze de activiteiten van Engels vlak voor het faillissement doorverkocht aan een voormalige werknemer. Pit was daartoe als directeur bevoegd en Chiquita had het nakijken.

Chiquita liet vervolgen onder meer beslag leggen op een reeks privé-bankrekeningen van Pit, diens woning en op de aandelen van Wepi Diensten, het moederbedrijf van Pits schoonmaakbedrijf Wepi in Eibergen.

Pit verkocht daarop het actief van Wepi Diensten aan Wepi Facilitair, waarvan een andere voormalige werknemer als eigenaar op papier stond. Zo viste Chiquita wederom achter het net. Volgens advocaat mr. W. W. De Nijs-Bik van het Rotterdamse kantoor Trenité/Van Doorne, die de belangen van Chiquita behartigt, staan de procedures tegen Pit op een laag pitje. “Bij hem is toch niets te halen en hij maakt handig gebruik van stromannen.”

Ook de woningen van de twee voormalige werknemers werden gisteren doorzocht. Justitie denkt dat dit duo inderdaad optreedt als stroman voor Pit. Zo deed de Enschedese curator mr. H. W. Keseler begin vorig jaar aangifte van valsheid in geschrifte in het faillisssement van de in Hengelo gevestigde groothandel in koelapparatuur Kovu.

Dit bedrijf was wederom op papier eigendom van één van de twee vroegere werknemers, maar volgens curator Keseler had Pit de leiding. Kovu - waarvan de naam inmiddels was veranderd in Kopro - werd verkocht aan zakenman Slager uit Hattem. Kort na de transactie bleek Slager een kat in de zak te hebben gekocht.

Er was volgens hem sprake van schulden, claims en aangegane verplichtingen die niet in de boeken waren opgenomen. “Bij die verkooptransactie is door Pit gebruik gemaakt van vervalste balansen”, stelt curator Kesler. Slager restte een maand nadat hij Kovu had gekocht niets anders dan het faillissement van het bedrijf aan te vragen.

De door curator Kesler bij de rechter-commissaris gemelde valsheid in geschrifte, alsmede het feit dat Kesler in het faillissement van het Hengelose Lithotronic melding deed van 'bedriegelijke bankbreuk' door Pit, was voor justitie in Zutphen aanleiding voor het beginnen van een gerechtelijk vooronderzoek.

“Er loopt in Twente en de Achterhoek een hele stoet curatoren gefrustreerd rond. Het wordt tijd dat die weer eens gaan lachen”, zegt woordvoerder mr. Lunenborg van het openbaar ministerie in Zutphen. Het gerechtelijk onderzoek spitst zich volgens Lunenborg toe op faillissementsfraude, belasting- en premiefraude en valsheid in geschrifte.

“Bijvoorbeeld door het opstellen van valse balansen en facturen”, aldus Lunenborg. In Twente circulerende geruchten dat er ook sprake zou zijn van het witwassen van drugsgelden, verwijst mr. Lunenborg naar het rijk der fabelen. “Als een clubje mensen stelselmatig fraudeert, is er ook sprake van een criminele organisatie.”

Pit zelf was niet bereikbaar voor commentaar. Hij liet enige tijd geleden in Dagblad Tubantia weten nog slechts als 'adviseur' werkzaam te zijn. Zo treedt hij namens het grote Duitse schoonmaakconcern Piepenbrock, dat uiteindelijk eigenaar werd van Pits schoonmaakbedrijf Wepi in Eibergen, op als adviseur bij overnames in Nederland. “Ik help bedrijven met problemen als interim-manager. Dat vind ik leuk.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden