’Inval bij journalist mag niet zomaar’

Journalisten en minister Ter Horst zijn het oneens over de rechtmatigheid van de inval bij een Telegraaf-journaliste. „Partijen zien het te simpel”, meent de hoogleraar.

De chocoladeletters op de voorpagina van De Telegraaf waren zelden zo dik als gisteren. ’Schande AIVD!’, kopte de krant, naar aanleiding van een politie-inval bij een Telegraaf-journaliste.

Ze zou in de krant staatsgeheimen openbaar hebben gemaakt. Haar artikelen gingen over de rol van de AIVD in de oorlog in Irak en over de beveiliging van de dalai lama.

Maar is die inval ook zo’n schande? Minister Ter Horst van binnenlandse zaken, die zich gisteren in de discussie mengde, vindt van niet. De wet geldt voor iedereen, ook journalisten, en het is in Nederland nu eenmaal verboden om staatsgeheimen te openbaren. Een journalist die een staatsgeheim in handen kan krijgen, moet dus weigeren en netjes aangifte doen bij de politie.

Journalistenvakbond NVJ is een andere mening toegedaan. Een journalist moet zijn bronnen altijd kunnen beschermen, vindt NVJ-secretaris Thomas Bruning.

Volgens hoogleraar informatierecht Egbert Dommering is de kwestie ingewikkelder dan beide partijen voorstellen. Inderdaad, ook een journalist moet zich aan de wet houden, maar dat wil niet zeggen dat de politie zomaar bij de minste geringste verdenking huiszoeking kan doen bij een journalist. Die geniet wel extra bescherming.

Dommering: „Er spelen in deze zaak twee dingen. Ten eerste is er een huiszoeking gedaan bij een journalist, ten tweede is er ook materiaal in beslag genomen.” Een huiszoeking is een verregaande maatregel, zegt Dommering. Die mag alleen gebruikt worden wanneer alle belangen goed zijn afgewogen. De bronbescherming van de journalist mag in principe niet in gevaar komen. „Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens heeft laatst nog een uitspraak gedaan in een Belgische zaak. Daar had de politie ook een inval gedaan bij een journalist. Maar die ging het Hof veel te ver.”

Ook bij de inbeslagname van spullen geldt dat het recht van de journalist op bronbescherming heel goed afgewogen moet worden tegen het doel van de huiszoeking, zegt Dommering. Concreet: „Als het puur de bedoeling van justitie was om te achterhalen welke staatsgeheimen er bij de journalist thuis liggen, dan heeft ze een zaak. Maar als ze primair op zoek was naar welke persoon binnen de AIVD gelekt heeft naar de krant, dan is dat zonder meer een schending van het recht op bronbescherming.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden