UpdateBuitenland

Internetforum gaat op zwart, voorlopig althans

Nabestaanden van slachtoffers uit El Paso wonen een herdenking bij.Beeld AP

Het bedrijf dat het extreem-rechtse forum 8chan uit de lucht haalde, roept de Amerikaanse politiek op tot daden om geweld tegen te gaan. Maar die is hopeloos verdeeld.

Het duurde na de dodelijke aanslag in El Paso minder dan twee dagen voor het internetforum 8chan, waar veel rechts-extremisten elkaar opjutten, op zwart ging. De reden dat 8chan nu onbereikbaar is voor zijn gebruikers, is niet kordaat ingrijpen van de Amerikaanse politiek. De reden was dat Cloudflare, een privaat bedrijf dat netwerkbeveiliging regelt voor tientallen miljoenen sites, besloot om een daad te stellen, en het contract met 8chan op te zeggen.

Met tegenzin, dat wel. Want eigenlijk wil Cloudflare helemaal niet in de positie gebracht worden dat het politiek gevoelige afwegingen moet maken over waar de vrijheid van meningsuiting ophoudt, en haatzaaien begint. “Cloudfare is geen regering”, liet het bedrijf in een verklaring weten. “We zijn succesvol als bedrijf, maar dat geeft ons niet de politieke legitimiteit om te bepalen welke inhoud goed en slecht is.”

In het geval van 8chan maakte het bedrijf een uitzondering. Het afgelopen half jaar werden al drie terroristische aanslagen via dat forum aangekondigd, en toegejuicht. Ook de schutter van El Paso plaatste er een manifest, waarin hij zijn daad motiveert. “Ze hebben bewezen dat ze wetteloos zijn, en die wetteloosheid heeft meerdere tragische doden veroorzaakt.”

Maar, zo voegt het bedrijf eraan toe, het zal waarschijnlijk niet lang duren voor 8chan een nieuw contract heeft gesloten met een andere netwerkbeveiliger. Dat gebeurde namelijk al eens eerder, toen Cloudflare het contract opzegde met de neonazi-site Daily Stormer. Het is dus uiteindelijk aan de politiek om te bepalen wat wel en niet door de beugel kan. Het bedrijf wijst daarbij nadrukkelijk op de EU, waar sinds kort wetten gelden die sociale media zoals Facebook en YouTube ook inhoudelijk verantwoordelijk maken voor de berichten die ze verspreiden. 

Na de aanslag in Christchurch, eerder dit jaar, besloot premier Jacinda Ardern om het politieke momentum te benutten voor strengere wapenwetgeving. Maar of er in de Verenigde Staten op korte termijn politieke consensus ontstaat over wat de aanslagen van afgelopen weekeinde voor aanpak vergen, valt te betwijfelen. De discussie wordt gecompliceerd doordat het land politiek hopeloos verdeeld is, en dat bleek alweer in de eerste reacties.

Toespraak

President Donald Trump veroordeelde in een toespraak op maandag het racistische gedachtegoed dat de aanslagpleger van El Paso had geïnspireerd: “Met één stem moet onze natie racisme, vooroordelen en wit superioriteitsdenken veroordelen”. Dat klonk krachtiger dan twee jaar geleden, toen Trump had gezegd dat er ‘goede mensen aan beide kanten waren’, nadat bij een demonstratie van neo-nazi’s in Charlottesville een tegenbetoger was gedood. Maar het bracht de meeste politieke tegenstanders van Trump niet van hun overtuiging af dat het juist de retoriek van de president is, die zuurstof geeft aan rechts-extremisten. Trump had op maandagochtend op Twitter bovendien gezinspeeld op strengere wapenwetten, maar dan wel in combinatie met strengere immigratiewetten. Die politieke koehandel maakte zijn tegenstanders ook weer laaiend.

Toen Trump later op de dag het volk toesprak, stelde hij maatregelen voor die nog niet heel concreet leken: er moet in samenwerking met sociale-mediabedrijven gewerkt worden aan ‘gereedschappen’ om aanslagplegers voortijdig op te sporen, er moest iets gebeuren aan gewelddadige computerspelletjes, en er moet beter opgetreden worden als mensen aan geestesziekten lijden. Over een wapenwet die door de door Republikeinen gedomineerde Senaat wordt tegengehouden, was hij stil. “Geestesziekte en haat halen de trekker over, niet het geweer zelf.”

22 doden in El Paso

Het dodental van de aanslag in El Paso is opgelopen tot 22: twee mensen bezweken maandag aan hun verwondingen. Het motief van de schutter van Dayton, Ohio is nog altijd niet bekend. Oud-klasgenoten van de man kwamen wel naar buiten met verhalen dat hij altijd al instabiel en gewelddadig was geweest, en zelfs ooit geschorst was nadat hij een dodenlijst en een verkrachtingslijst had opgesteld. De politie heeft geen aanwijzingen dat zijn aanslag politiek gemotiveerd was.

Lees ook: 

In de krochten van het internet rijpt een nieuw rechts terrorisme

De aanslag in El Paso zaterdag past binnen de opleving van een nieuw soort rechts-nationalistisch terrorisme dat op internetfora is uitgekristalliseerd, en zich tegen de multiculturele samenleving richt.

Rechts-extremisme in de VS groeit niet alleen, het wordt ook gewelddadiger

Rechts-extremisten vormen al jaren een groot gevaar voor de VS. Nu is ook de Amerikaanse politiek wakker geworden.

‘Extreemrechtse schutters vormen net zo’n netwerk als IS’

Een nieuwe extreemrechtse schietpartij vestigt de aandacht op een wereldwijd netwerk van extreme fanatici die de afgelopen tijd meer aanslagen pleegden. Ze geloven dat de wereld moet worden opgeschud opdat hij daarna opnieuw kan worden opgebouwd, zegt een onderzoeker.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden