Initiatieven van burgers sneller op agenda Kamer

Burgers moeten eenvoudiger onderwerpen op de agenda van de Tweede Kamer kunnen zetten, vindt een meerderheid van de partijen. Het burgerinitiatief moet mensen meer bij de politiek betrekken, maar de eisen die er nu aan worden gesteld zijn zo hoog dat de regeling zijn eigen doel ondermijnt, aldus PVV, PvdA, GroenLinks, D66 en SP.

Sinds het burgerinitiatief vijf jaar geleden werd ingevoerd, zijn er tien voorstellen bij de Kamer ingediend. Zo riepen burgers op tot een verbod op particulier vuurwerk tijdens Oudejaarsavond, een landelijke sluitingstijdenwet voor de horeca en de invoer van een donorregistratie waarbij iedereen donor is, tenzij bezwaar wordt gemaakt. Deze drie initiatieven voldeden echter niet aan de eisen en hebben behandeling in de Kamer nooit gehaald.

Dat was het geval bij de meeste burgerinitiatieven: zes van de tien werden niet-ontvankelijk verklaard. De benodigde 40.000 handtekeningen waren niet het probleem. Het lag vooral aan de eis dat het onderwerp de voorgaande twee jaar niet in de Kamer besproken mag zijn.

Vooral die laatste voorwaarde moet daarom worden versoepeld, vinden de partijen. "In twee jaar wordt bijna elk onderwerp wel een keer besproken", zegt PVV-Kamerlid Hero Brinkman. Linda Voortman (GroenLinks): "Een onderwerp wordt soms al afgewezen als het alleen een keer zijdelings in een debat besproken is."

Volgens SP-Kamerlid Ronald van Raak laat de afgelopen vijf jaar zien dat de huidige regeling voor burgers vooral voor teleurstellingen zorgt. "We moeten als politiek eerlijk zijn. Of de eisen moeten omlaag, of we moeten minder beloven." Daarbij vindt de SP dat het burgerinitiatief beter vervangen kan worden door een referendum waarin burgers uiteindelijk zelfs de regering naar huis kunnen sturen.

In het gedoogakkoord tussen de PVV, VVD en het CDA is niets afgesproken over bestuurlijke vernieuwing, benadrukt PVV'er Brinkman. Hij ziet in de huidige samenstelling van de Kamer daarom kansen om de eisen voor het burgerinitiatief te verlagen, ook al zien regeringspartijen VVD en CDA daar niets in.

"Als je de criteria verlaagt, wordt de politieke waarde nog minder ", zegt CDA-Kamerlid Ger Koopmans. "De toegevoegde waarde van het burgerinitiatief is nu al niet groot. Via andere manieren zijn onderwerpen veel makkelijker te agenderen. Bel bijvoorbeeld een Kamerlid op."

Bij de invoering van het burgerinitiatief in 2006 zorgden VVD en CDA er samen met de ChristenUnie en de SGP voor dat de drempel voor burgerinitiatieven niet te laag zou komen te liggen. Andere partijen gingen daar destijds mee akkoord om er voor te zorgen dat het burgerinitiatief in elk geval werd ingevoerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden