Industrie sponsort winstgevende ziekten

Medicijnfabrikanten sponsoren vooral organisaties van patiënten met lucratieve aandoeningen, blijkt uit onderzoek van Trouw.

  • De machtige lobby van de patiënt
  • Joop Bouma

    Zeventien organisaties die zich inzetten voor mensen met chronische aandoeningen, kregen vorig jaar ruim 80 procent van het geld dat de farmaceutische industrie aan patiëntenverenigingen gaf.

    Vorig jaar sponsorde de industrie 74 patiëntenverenigingen met in totaal 2,2 miljoen. Daarvan ging 1,8 miljoen euro naar verenigingen van patiënten die langdurig, soms hun leven lang, medicijnen slikken.

    De resterende 4 ton werd verdeeld onder bijna 60 patiëntenorganisaties op allerlei terreinen. Er zijn in Nederland ongeveer 400 patiëntenverenigingen actief.

    Trouw vroeg aan 44 farmaceutische bedrijven kopieën van sponsorcontracten met patiëntenorganisaties. Twee bedrijven weigerden, maar besloten onder dreiging van een kort geding alsnog inzage te geven.

    Patiëntenorganisaties voor seksueel overdraagbare aandoeningen kregen in 2006 het meeste geld van de industrie: bijna 3 ton. Astmapatiëntenverenigingen ontvingen gezamenlijk 240 000 euro.

    Opvallend is dat een organisatie van patiënten met erfelijk hoog cholesterol, een weinig voorkomende aandoening, op de derde plaats staat. Deze Stichting Bloedlink ontving vorig jaar 160 000 euro, vooral van de fabrikanten van cholesterolverlagers, die elkaar fel beconcurreren.

    In strijd met de eigen gedragscodes zijn patiëntenorganisaties zelf niet altijd open over de sponsoring door de industrie.

    De Borstkankervereniging BVN meldt op haar website niet dat in 2006 meer dan 10 procent (ruim 60.000 euro) van de inkomsten afkomstig was van zeven farmaceutische bedrijven. Ook fondsenwerver Pink Ribbon verzuimde op de website te melden dat er vorig jaar ruim 63.000 euro binnenkwam van vijf farmaceutische bedrijven.

    Volgens BVN en Pink Ribbon was dit geen bewuste geheimzinnigheid, maar onervarenheid.

    Sommige organisaties zeggen dat ze liever geen geld zouden aannemen van de industrie. „Als de overheid ons wil financieren, prima. Dan is mijn keuze snel gemaakt”, zegt B. Stavenuyter, directeur van Ypsilon, dat vorig jaar 95.000 euro van fabrikanten kreeg.

    Een overzicht van de sponsorbedragen staat op www.trouw.nl/sponsoring

    Wilt u iets delen met Trouw?

    Tip hier onze journalisten

    Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
    Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
    © 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden