Indonesië: spijt van Oost-Timor, maar geen excuses

(Novum/AP) - Indonesië erkent dat het zich bij de afscheiding van Oost-Timor in 1999 schuldig heeft gemaakt aan misdaden tegen de menselijkheid en heeft daar spijt van. Dat heeft president Susilo Bambang Yudhoyono dinsdag gezegd nadat hij de bevindingen van de Waarheids- en Vriendschapscommissie die de twee landen in 2005 gezamenlijk opzetten in ontvangst had genomen. Yudhoyono bood evenwel geen formele excuses aan en zei dat niemand zal worden vervolgd.

De commissie schreef een driehonderd pagina's dik rapport over de nasleep van het referendum in Oost-Timor, dat door de Oost-Timorezen werd aangegrepen om zich massaal uit te spreken voor beëindiging van een 24 jaar durende bezetting. Na het referendum sloegen Indonesische militairen en aan hen gelieerde milities aan het moorden en plunderen.

"Wij betuigen onze diepe spijt over hetgeen is gebeurd", zei de Indonesische president dinsdag. "Laten we de slachtoffers van deze donkere periode in onze geschiedenis niet vergeten." Zeker duizend mensen kwamen om in de georganiseerde chaos na het referendum.

De commissie werd opgezet om de roep om een internationaal tribunaal, waar Indonesië fel op tegen was, te doen verstommen. Zij kreeg geen bevoegdheid om mensen te dagvaarden of te vervolgen en heeft maanden zitten schaven aan een tekst die voor beide partijen aanvaardbaar zou zijn. In het rapport staat dat behalve Indonesië ook Oost-Timor zich moet verontschuldigen; voor geweld, met name illegale detentie, door pro-onafhankelijkheidsmilities. Rechtenorganisaties binnen en buiten Oost-Timor beschouwen de commissie als een farce.

Het rapport is ook in ontvangst genomen door de Oost-Timorese president José Ramos-Horta. De leiders van Oost-Timor hebben echter weinig meer baat bij vervolging van individuen dan hun Indonesische collega's.

Oost-Timor heeft te kampen met grote armoede, sociale onrust en een sluimerende opstand van militairen die er in februari bijna in slaagden Ramos-Horta te vermoorden. Een luide roep om gerechtigheid zou de betrekkingen met de grote buur en belangrijkste handelspartner Indonesië bepaald niet ten goede komen. Vermoedelijk betekent het rapport voor wat betreft de autoriteiten in Jakarta en Dili dan ook het einde van het hoofdstuk Oost-Timor.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden