Inderdaad, sommige scholen in Birmingham zijn wel erg islamitisch

Archiefbeeld: bezoekers van het vrijddaggebed in de Green Lane-moskee in Birmingham. Beeld epa

Het is nog maar de vraag of er sprake is van een 'islamitisch complot'. En 'oprukkend extremisme' is nogal zwaar op de hand. Maar de wilde geruchten over het openbaar onderwijs in Birmingham hebben zeker een kern van waarheid. Op sommige scholen is de islam erg nadrukkelijk aanwezig.

Die conclusie trekt de Britse onderwijsinspectie Ofsted in een geruchtmakend rapport. De scholen in Birmingham, na Londen de grootste stad van het land, staan al maandenlang in het middelpunt van de aandacht.

Aanleiding is een anoniem document dat vorig jaar 'lekte' naar de gemeenteraad. Dat beschrijft een 'Operatie Paard van Troje': fundamentalistische moslimouders zouden hebben afgesproken om schoolbesturen te 'infiltreren' en te zorgen dat openbare scholen een orthodox-islamitische koers gingen varen. Wat die islamisering precies inhield was onduidelijk.

Later doken verhalen op over een school waar de lessen Arabisch verplicht waren en vakken als muziek vaak werden geschrapt. Elders kwam bij godsdienstlessen alleen de islam aan bod en op weer een andere school zouden meisjes op een speciale plaats in de klas moeten zitten. Op sommige scholen zou seksuele voorlichting geschrapt zijn.

Reisje naar Saoedi-Arabië, alleen voor moslims
Ofsted constateert nu in haar rapport dat het neutrale karakter van sommige scholen inderdaad in het geding is. Zo besloten bepaalde scholen om de jaarlijkse kinderloterij af te schaffen, omdat die 'onislamitisch' zou zijn. Sommige docenten ontmoedigen meisjes om met jongens te praten. In één school krijgen jongens en meisjes gescheiden godsdienstonderwijs.

Een andere school gebruikte overheidssubsidie voor een reisje naar Saoedi-Arabië; alleen moslims mochten daaraan deelnemen. In één geval is volgens docenten een madrassa (koranschool) opgericht. Van de 21 scholen die Ofsted onderzocht, zijn er 5 onder verscherpt toezicht geplaatst.

Park View, een van de scholen die Ofsted onderzocht. Beeld ap

Privédetective ingehuurd
Volgens Ofsted klopt het dat conservatief-islamitische bestuursleden regelmatig in aanvaring komen met anders- en niet-gelovige collega's. Bij tenminste één schoolbestuurder zat de schrik er zo in dat hij alleen met de onderwijsinspectie wilde afspreken op een parkeerplaats van een supermarkt. Een andere school zou een privé-detective in de hand hebben genomen om de mailboxen van bestuurders te controleren.

Dat in veel schoolbesturen islamitische ouders zetelen hoeft niet te verbazen: Birmingham kent een grote moslimpopulatie. Het voormalige hoofd van de Britse anti-terreureenheden Peter Clarke onderzoekt nog of de bestuurders deel uitmaken van een complot - hij presenteert zijn bevindingen volgende maand.

'Scholen worstelen met hun identiteit'
Over de ernst van de situatie lopen de meningen uiteen. The Guardian, dat vorige maand een van de scholen bezocht, vermoedt dat de problemen minder spannend kunnen zijn dan ze lijken. De scholen worstelen vanwege het hoge aantal moslimleerlingen met hun identiteit, meent de krant. En sommige zijn duidelijk doorgeslagen in hun pogingen om ouders tegemoet te komen. Kwalijk, maar dat gebeurt op christelijke scholen soms ook.

Ofsteds directeur Michael Wilshaw noemt sommige bevindingen echter 'uiterst zorgwekkend en, in bepaalde opzichten, behoorlijk schokkend'. Hij spreekt van 'een cultuur van angst en intimidatie'. De scholen ontkennen in alle toonaarden dat ze een broedplaats van fundamentalisme zijn of onderdeel van een complot.

Premier David Cameron liet maandag weten dat ze onaangekondigde controles mogen verwachten. Zijn onderwijsminister Michael Gove gaat alle basis- en middelbare scholen opdragen om 'Britse waarden' te propageren.

Onderwijsminister Michael Gove Beeld afp
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden