In Stadsdorp kennen mensen elkaar

Het leven in de stad voelt veiliger sinds bewoners van Amsterdam-Zuid een coöperatieve vereniging oprichtten

Burenhulp, nabuurschap, informele zorg: kun je zoiets ook organiseren in de anonieme grote stad? "Ja, dat kan, maar het gaat niet vanzelf", zegt Jacques Allegro, voorzitter van stadsdorp-Zuid, het eerste van de 21 stadsdorpen die Amsterdam inmiddels rijk is. Zij vormen ook de basis voor een stadse invulling van de participatiesamenleving.

Stadsdorp, het woord is net zo simpel als doeltreffend: een dorp in de stad. Buurtbewoners van een deel van Amsterdam-Zuid staken zes jaar geleden de koppen bij elkaar. Net als elders wilden ook zij dat ouderen zo lang mogelijk zelfstandig konden blijven wonen.

Daarvoor is vaak wel wat hulp uit de omgeving nodig. Om het contact in deze buurt met zo'n 10.000 vaak oudere bewoners te vergemakkelijken, richtten Allegro en zijn kompanen een coöperatieve vereniging op. De 380 leden kunnen regelmatig naar een borrel in een hotel in de wijk, er is een toneelclubje, een wandelgroepje, een eettafel. Ook zijn er binnenbuurten van een paar straten aangewezen, waar mensen geregeld bij elkaar komen.

"De opbrengst is sociale cohesie", zegt Allegro. "Mensen doen nu langer over hun boodschappen, omdat ze buurtgenoten tegenkomen die ze kennen. En daardoor voelt het voor hen in de buurt veiliger." En mensen schieten elkaar eerder aan om even bij te springen, in of om het huis. De coöperatie geeft daarnaast informatie over betrouwbare schilders en loodgieters uit de buurt en de betaalde parttime coördinator heeft contact met zorginstellingen over thuishulp en wijkverpleging. Stadsdeel-Zuid geeft de leden 'leuke kortingen' op een aantal buurtvoorzieningen.

Met de decentralisatie van zorg van Rijk naar gemeenten in zicht, kwam er vorige zomer vanuit de leden een hausse aan ideeën. De buurt heeft een aantal hotels, is daar een vleugel geschikt te maken voor opvang na verblijf in het ziekenhuis? Kunnen, bij gebrek aan een tuin, de groenstroken bebouwd worden met woninkjes voor mantelzorgers?

Concreet bekijkt de coöperatie nu of hulpbehoevende leden steun kunnen krijgen bij de keukentafelgesprekken over de zorg. "De gemeente wil ons wel inschakelen, maar dat houden we behoorlijk af. We willen best praten over de nieuwe wet maatschappelijke ondersteuning, maar de bijdrage moet vanuit onszelf komen, en niet door de gemeente worden opgelegd", zegt Allegro.

Financieel staat het stadsdorp op eigen benen. Het bestuur regelde via particuliere fondsen een startbedrag van 25.000 euro. Het lidmaatschap kost een tientje in de maand. Dat is in deze welgestelde wijk van Amsterdam geen probleem. Lastiger is de mentaliteit van de bewoners: "Ze zijn vaak erg individualistisch ingesteld, ze hikken aan tegen het groepsmatige", merkt de voorzitter. "Maar als je uitlegt dat de mensen de vrijheid hebben om te participeren, of dat te laten, dan spreekt zo'n coöperatie hen vaak toch wel aan."

Stadsdorp-Zuid heeft een vervolg gekregen in twintig andere buurten van Amsterdam. De meeste stadsdorpen richten zich op senioren, maar een paar verbreden hun doelgroep. Afgezien van het nieuwe IJburg zitten alle stadsdorpen binnen de ring. De nieuwbouwwijken daarbuiten en Amsterdam-Noord, met veel allochtone bewoners, zijn niet op deze manier georganiseerd. "Het zou me erg tegenvallen als dit daar niet kan", zegt Allegro. "De verbanden van allochtonen zijn vaak hechter dan die van de gemiddelde Amsterdammer."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden