Reportage

In Marknesse is de kraamkamer van de elektrische luchtvaart geopend

Minister Cora van Nieuwenhuizen van infrastructuur en waterstaat met PwC-topman Michael de Ridder (links) en NLR-directeur Michel Peters bij het elektrische tweepersoonsvliegtuig de Pipistrel.Beeld NLR

De Nederlandse luchtvaart wil pionier worden in het elektrisch vliegen. Een nieuw lucht- en ruimtevaartcentrum in Marknesse moet een spurt maken in onderzoek en innovatie.

Op zwartwitfoto's uit 1909 is te zien hoe de Franse luchtvaartpionier Louis Blériot als eerste met een vliegtuig van Calais naar Dover ging. Meer dan honderd jaar later staat de vliegkunst weer aan de rand van een nieuw tijdperk.

De luchtvaart is in de ban van het elektrische vliegen. De schone, stillere en duurzame variant moet het huidige lawaaierige, vervuilende vliegverkeer op korte termijn vervangen. Gisteren opende in het Flevolandse Marknesse het nieuwe Nederlandse lucht- en ruimtevaartcentrum (NLR) met een symposium over elektrisch vliegen.

Als het aan de zeshonderd NLR-onderzoekers ligt, is kerosine binnenkort verleden tijd. In zeven grote nieuwbouwhallen werken ze de komende jaren aan technieken om zonder fossiele brandstof te vliegen. Elektrisch vliegen met accu's, op waterstof of op zonne-energie: wat de beste oplossing wordt is nog de vraag.

Kraamkamer

De onderzoekers werken samen met KLM-Air France, Schiphol, technische universiteiten en Fokker om nieuwe materialen te testen en de 'Tesla van de lucht' te ontwikkelen. Minister Cora van Nieuwenhuizen van infrastructuur en waterstaat was op de feestelijke opening van wat ze de 'kraamkamer van de toekomstige luchtvaart' noemde.

Vliegtoestellen moeten lichter en zuiniger, zei de minister. Nieuwe uitdagingen waar nieuwe antwoorden voor nodig zijn. De CO2-uitstoot moet bovendien flink naar beneden om de klimaatdoelstellingen van Parijs te halen. Engineer en NLR-teamleider Hotze Jongstra weet er alles van. Door de lange witte gang van het nieuwbouwcomplex loopt hij naar zijn testlocatie. Jongstra leidt het onderzoek naar nieuwe materialen in de luchtvaart.

Zoals composiet. "Een materiaal dat zeven keer zo sterk is als aluminium en veel lichter bovendien." Jongstra wijst naar een lange aluminium vleugel in de loods. "Twintig jaar geleden geloofde niemand dat aluminium zou worden vervangen. Maar nu is dat een feit."

Vertrouwen

Op de composietafdeling ligt een lang zwart onderdeel dat het nieuwe materiaal toont. "Iedereen wil dit nu gebruiken. Boeing gebruikt het al voor de romp, Airbus gebruikt het voor de vleugels."

Zo gaat het ook met elektrisch vliegen, zegt hij. Men gelooft er nog niet in. Ter vergelijking: voor de deur van het onderzoekscentrum staan elektrische auto's. Zijn collega's gebruiken die nog niet graag. Ze zijn bang dat de accu's leeg raken. Totaal onterecht, maar vertrouwen in techniek moet groeien.

Al gaat de vergelijking niet helemaal op. Want anders dan bij elektrische auto's is er in de luchtvaart meer nodig dan vertrouwen. De techniek is zelf nog niet zo ver. Jongstra geeft het nog tien tot vijftien jaar voor passagiersvliegtuigen ook elektrisch kunnen gaan vliegen.

Hij loopt naar het einde van de grote loods en glipt achter een wit gordijn. Daar staat de Pipistrel, een hypermodern, blinkend wit elektrisch vliegtuigje. De 'Tesla onder de vliegtuigen', zegt hij. Het is een tweezits. Voor meerpersoonsvliegtuigen is het elektrisch vliegen nog niet mogelijk.

8000 Tesla's

Later in de volle zaal van het symposium, als het vliegtuigje wordt onthuld, legt NLR-onderzoeker Alte de Boer uit waarom: een Boeing 787 heeft bijvoorbeeld honderd ton kerosine nodig, zegt hij. Daarmee worden 242 tot 335 passagiers vervoerd. Om dit elektrisch te doen, zijn de motoren van 8000 Tesla's nodig. Dat is veel te zwaar aan boord. De NLR-onderzoekers staan de komende jaren voor de uitdaging om dit op te lossen.

Ook op het symposium is de Amerikaanse Jeff Engler, directeur van startup Wright Electric. Engler onderzoekt elektrisch vliegen en werkt samen met Easyjet. Binnen tien tot twintig jaar wil hij het eerste elektrische passagiersvliegtuig laten vertrekken. De luchtvaart zit in een transitieperiode, zegt hij. "Je moet groot dromen om iets te bereiken." Daarnaast is het ook gewoon onze verantwoordelijkheid, zegt hij.

Jaarlijks vliegen zo'n 4 miljard mensen korte en lange afstanden, en ieder jaar worden dat er meer. Die enorme CO2-uitstoot is maatschappelijk niet meer aanvaardbaar. Net als auto's en schepen, moet de luchtvaart daarom zo snel mogelijk innoveren.

Lees verder:

De Tweede Kamer wil dat vervuilende vliegtuigen meer gaan betalen op Schiphol

De Tweede Kamer heeft de regering verzocht om tot een differentiatie te komen van de luchthavengelden, waarbij het vliegen met nieuwe, schonere vliegtuigen goedkoper wordt en het vliegen met oudere vliegtuigen duurder. 

Treinreizen spaart het milieu, maar boek maar eens een ticket

Wie duurzaam wil reizen binnen Europa, reist niet per vliegtuig, maar pakt de trein. Al valt het niet mee om een goedkope, snelle treinreis te boeken.

Vliegtickets zijn absurd goedkoop

Soms is het goedkoper is om via een paar buitenlandse luchthavens van de ene naar de andere stad in eigen land te komen dan met een rechtstreekse treinreis. Dus moet de uitstoot in de ticketprijs worden verwerkt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden