In Jemen ligt de frontlinie bij het ziekenhuis

Een ondervoed meisje krijgt te drinken in het ziekenhuis in Hodeida. Beeld AP

In Jemen is een humanitaire ramp gaande. Door de oplaaiende strijd in Hodeida is het nog lastiger om inwoners van de havenstad te helpen. Uitgeroeide ziektes steken er opnieuw de kop op.

De bombardementen waren constant duidelijk te horen in het Thawra-ziekenhuis in Hodeida, vertelt Geert Cappelaere. De directeur Midden-Oosten van hulporganisatie Unicef van de Verenigde Naties is net terug uit Jemen, waar hij hoofdstad Sanaa en havenstad Hodeida wist te bezoeken. “Het Thawra-ziekenhuis, het belangrijkste in de regio, ligt op zo’n anderhalve kilometer van de frontlinie”, zegt hij in een telefonisch gesprek vanuit Jordanië. “Je kunt je onmogelijk voorstellen wat het met een kind doet om in dat ziekenhuis te liggen, soms helemaal alleen, en de beschietingen om je heen te horen.”

De strijd om de belangrijke havenstad Hodeida, die Jemenitische troepen met steun van Saudi-Arabië proberen te veroveren op de Houthi-rebellen, is afgelopen week verhevigd. Wellicht vanwege de oproep van verschillende externe partijen tot een staakt-het-vuren en mogelijke vredesbesprekingen. De strijdende partijen zouden nog snel zo veel mogelijk terrein willen winnen, zo wordt gespeculeerd. Intussen dreigt voor meer dan tien miljoen mensen in Jemen de hongerdood.

Dilemma

Voor de inwoners van Hodeida betekent het oplaaiende geweld meer slecht nieuws. Zo is het Thawra-ziekenhuis nog moeilijker bereikbaar geworden, zegt Cappelaere. “Ik vroeg een moeder die net met een uitgemergeld kind was binnenge­komen, waarom ze pas zo laat hulp had gezocht. Ze legde uit dat ze te bang was geweest om op weg naar het ziekenhuis beschoten te worden. Dat risico nemen of thuis blijven in de wetenschap dat haar kind zonder hulp binnen een paar dagen zou kunnen sterven, dat was haar dilemma.” 

Cappelaere spreekt van hartverscheurende keuzes die ouders moeten maken. Zoals de vader die niet wist of hij bij zijn zieke kind moest blijven of geld moest verdienen voor de rest van het gezin. Soms ook komen ouders niet met hun kind naar het ziekenhuis, omdat ze het vervoer erheen niet kunnen betalen.

Tot zijn grote frustratie zag Cappelaere kinderen met ziektes die eenvoudig te voorkomen zijn. Hij zag niet alleen grote groepen ondervoede kinderen – ongeveer de helft van de Jemenitische kinderen onder de vijf jaar is volgens Unicef chronisch ondervoed – maar ook ernstige ­gevolgen van andere ziektes, die door het conflict de kop opsteken. “Kinderen met verlammingsverschijnselen, bijvoorbeeld als gevolg van difterie. Maar ook de mazelen zien we vaker opduiken. Door de oorlog is de vaccinatiegraad met zo’n 10 tot 20 procent afgenomen.”

Tegenwerking

En dan wordt de hulp ook nog gedwarsboomd, door beíde strijdende partijen, benadrukt Cappelaere. “Als we als hulpverleners toegang zouden hebben zonder belemmering, dan kunnen we impact hebben. Maar in plaats van de hulp te faciliteren, worden we tegengewerkt.”

Zo wordt de toevoer van medicijnen en brandstof soms maanden geblokkeerd. Nu Hodeida, de belangrijkste toegangspoort voor (hulp-)goederen, intensief onder vuur ligt, stapelen de obstakels zich voor hulpverleners op. “Voor het ziekenhuis betekent het ook dat er geen elektriciteit is om de couveuses voor baby’s met een te laag geboortegewicht te laten werken.”

Wrang genoeg is gebrek aan voedsel niet het grootste probleem. Langs de weg tussen Sanaa en Hodeida zag Cappelaere in het door honger bedreigde land volop groente en fruit. Het probleem is: door de ingestorte lokale munt kan niemand het voedsel kopen.

Regionale machten vechten in Jemen

De oorlog in Jemen escaleerde in 2015, toen een militaire alliantie onder leiding van buurland Saudi-Arabië zich mengde in een Jemenitisch conflict. De internationaal ­erkende regering strijdt tegen door Iran gesteunde Houthi-rebellen, die een groot deel van het land hebben veroverd. 
De Saudiërs steunen de regering, maar zij verergerden het conflict, met tienduizenden doden, een cholera-uitbraak en een dreigende hongersnood met in potentie miljoenen slachtoffers tot gevolg. De afgelopen weken neemt de druk op Saudi-Arabië en de andere partijen toe om het conflict zo snel mogelijk te beëindigen.

Lees ook:

Voed de oorlog in Jemen niet langer

Jamal Badr, mede-oprichter van diverse ngo’s in Jemen, kan niet geloven dat westerse regeringen niet bij machte zijn om het bloedige conflict in zijn vaderland te stoppen.

Amerikanen willen snel een wapenstilstand in Jemen

De Verenigde Staten willen dat er een einde komt aan de oorlog in Jemen. Binnen dertig dagen moeten de strijdende partijen de wapens neerleggen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden