In Heugem vinden ze te hulp geschoten Duitsers maar zo, zo

MAASTRICHT - In Heugem en Randwijck, twee door wateroverlast geplaagde wijken in het zuidoostelijk deel van Maastricht, rijden brandweerauto's af en aan. Géén gewone wagens, want hun kentekenplaten geven zwart-witte kleuren aan, terwijl de bemanning ervan geen woord Nederlands spreekt.

Een beetje vreemd vonden vooral de oudere bewoners van dit stukje Maastricht het wel, toen zij gisteren door mannen in uniformen en notabe in het Duits werden aangesproken.

Een mevrouw weigerde zelfs resoluut het vriendelijke aanbod van het uit Aken afkomstige vrijwillige brandweerlieden haar te helpen. “Kom nou, ik heb toch zeker geen boodschap aan jullie Duitsers”, reageerde zij ontzet, bijna boos.

Heugemaar N. van den Boorn (67) kon nog net voorkomen dat de deur voor de verbouwereerde Duitse brandweerman werd dichtgeklapt. Want Van den Boorn wist mevrouw ervan te overtuigen dat de hulp goed bedoeld was en de Akenaren vrienden.

“Of de duvel ermee speelt, maar juist in december hebben wij voor Heugem en Randwijck een wijkraad opgericht”, vertelt Van den Boorn in de openbare basisschool 'De Spiegel' die tijdelijk is omgebouwd tot hulp- en informatiecentrum voor bewoners. “Nog maar een maand oud staan we meteen voor een krachtproef. Want de wateroverlast beheerst alles. Reken maar dat er al veel emoties zijn losgekomen”.

De problemen in de twee wijken, waarvan veruit het grootste gedeelte uit nieuwbouw bestaat, zijn niet gering. Het grondwater lijkt er letterlijk de straten op en de huizen binnen te kruipen. Gebruik maken van het toilet is niet langer mogelijk.

Tientallen bewoners van de Distele zijn inmiddels naar elders geëvacueerd. Verwacht wordt dat het water de komende dagen ook in deze wijken verder zal stijgen en dat geen zandzak er bestand tegen zal blijken.

“Daar sta je dan als wijkraad”, zegt Van den Boorn. “Want we hebben dan wel veel leden, maar de meesten van hen moeten overdag toch gewoon naar hun werk. Dus heb ik alle ouwe getrouwen die ik in Heugem ken, gebeld met de vraag of zij de Duitse vrijwilligers willen assisteren. Of zij een buffer willen vormen tussen hen en de bewoners. En verdraaid, het werkt nog ook”.

“Met dank”, vertelt de Heugemaar, aan de 'financieel onafhankelijke' buurtkrant 'De Baorebinder', waarover hij de redactie voert. “Mede door de inhoud van deze krant is de oprichting van de wijkraad vorige maand tot stand gekomen. En al valt het met al dat water niet mee, we hebben toch het gevoel nuttig bezig te zijn. Want na de watersnood van Kerstmis 1993 merk je dat de mensen nu veel emotioneler zijn dan toen. Veel meer angst hebben ook.”

“Vooral de ouderen zijn bang. Daarom is het goed dat je die mensen zeg maar je hele leven al kent. Dan nemen ze toch net iets sneller van je aan. Dat ze nu écht hun huizen moeten verlaten”.

In De Spiegel is het onophoudelijk een drukte van belang. De Akense brandweerlieden halen er jutezakken op om die, voor het vullen van zand, onder de bevolking te verspreiden. Waar nodig, rukken zij ook uit om water weg te pompen of anderszins te helpen.

“Ik hoop dat de Maastrichtenaren daar bij de bevrijdingsfeesten van 5 mei aan zullen terugdenken”, zegt het CDA-raadslid en Heugenaar Will Lardenoye. “De Duitsers doen geweldig hun best en zijn bereid om dag en nacht door te gaan. Daar mogen we best bij stil staan, want verplicht zijn ze natuurlijk tot niets.

Lardenoye kan, evenmin als Van den Boorn, voorspellen hoe de wateroverlast in Heugem en Randwijck er uiteindelijk zal uitpakken. “Als de dijk die hier zeven jaar geleden is aangelegd het maar houdt”, zegt de CDA-er, die zelf nog geen tijd heeft gehad zijn huisraad naar de bovenetage te brengen. “Als die dijk het begeeft zitten we fout en lopen de wijken zeker twee meter onder water”.

Met de overlast van het grondwater hebben de ongeveer 6.000 bewoners van Heugem en Randwijck leren leven. “Toen ik een kleine jongen was, liep het centrum van Heugem al regelmatig onder”, vertelt Van den Boorn. “Er is geen oplossing voor. Het is puur een kwestie van overmacht. Pas wanneer je de rivieren beter beheerst is de kans dat het grondwater overstromingen veroorzaakt, kleiner. Maar wanneer dat zal zijn, weet eigenlijk niemand”.

Van den Boorn verbaast zich er oprecht over dat zoveel Maastrichtenaren weigeren om aan de evacuatie mee te werken. “Ze zeggen dat ze bang zijn voor plunderingen, maar dat is onzin. Eerder denk ik dat ze zeggen: 'Ach, het zal allemaal wel meevallen'. Dat is in deze omstandigheden dom, want als je straks tóch je huis uit moet, kan het net te laat zijn”.

Ondanks de hevige slagregens nemen de bewoners van de Kapitellaan in Heugem het zekere voor het onzekere. Scheppen zand verdwijnen in de aanhangwagentjes en even later worden de zakken keurig voor de deur uitgestald. “Wat moet, moet”, zegt een olijke bewoner. “Als het met Carnaval allemaal maar is opgedroogd”.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden