In het Twentse Glane is Syrië helemaal niet zo ver weg

reportage Patriarch van Syrisch-orthodoxe kerk brengt bezoek aan Nederlandse gelovigen

Gelovigen staan in de rij voor een foto met patriarch Ignatius Aphrem II in het Twentse dorpje Glane. Eventjes is de sfeer uitgelaten in het klooster van de Syrisch-orthodoxe kerk, pal aan de Duitse grens. Het is dan ook zijn eerste bezoek als kerkvorst aan Nederland. Buiten dansen kleurige feestballonnen en wappert de Nederlandse vlag. Maar de beveiligers zijn een eerste signaal dat de patriarch uit Damascus zijn wereldkerk leidt in barre omstandigheden.

Syrië is dichtbij in Glane. Het gesprek van de dag is de verdwijning van circa tweehonderd christenen in het Noord-Syrische Al-Hasakah door IS-strijders. De kloostergangen staan vol bellende mannen in strakke pakken. Er wordt een internationaal persbericht voorbereid namens de patriarch. Het is nog niet af. Delegaties komen en gaan. In tussenliggende minuutjes worden foto's gemaakt. De patriarch heeft deze week een mudvolle agenda met maar één gaatje: voor premier Rutte.

De Raad van Kerken, waarvan de Syrisch-orthodoxe kerk lid is, heeft de regering eerder gevraagd de patriarch te ontvangen. Tot een afspraak kwam het niet. De kerkleider blijft tot 3 maart. Er is nog kans. "Wij gaan officials ontmoeten", zegt patriarch Ignatius Aphrem II stellig.

Hij maakt, de scepter in de hand, kort tijd voor een gesprek. Want het verhaal over de zware positie van christenen in Syrië en Noord-Irak moet gehoord in Nederland. Al is zijn boodschap niet eenvoudig.

In Syrië zoekt de patriarch noodgedwongen steun bij het regime van Assad. Vindt hij het als christen geen dilemma te moeten schuilen bij een bewind dat internationaal is veroordeeld voor misdaden?

Het gezicht van de patriarch verstrakt: "Als je een Syriër vraagt of Assad moet blijven of gaan, zegt die: blijven. Niet alleen christenen willen dat, ook soennitische moslims. Assad is in juni 2014 gekozen als president. Het westen kent de feiten niet goed. En media zijn vaak niet eerlijk."

De patriarch wil het oeroude christendom in Syrië niet weggevaagd zien worden. Hij snapt dat christenen het strijdperk Syrië ontvluchten, maar hij moedigt dat niet aan. Het feit dat christenen in Noord-Irak milities oprichten, heeft zijn fiat: "Christenen hebben het recht zich te verdedigen."

Nederland moet zich meer om hen bekommeren. Maar de westerse wereld is volgens hem vooral in eigenbelang geïnteresseerd. Zijn conclusie: "Christenen zijn collateral damage."

De geloofsgemeenschap in Twente, waar de meesten van de 25.000 Syrisch-orthodoxe Nederlanders wonen, is een warm bad voor de patriarch. Hij leidt vieringen en spreekt de kerkjeugd aan.

Hij heeft 2015 uitgeroepen tot herinneringsjaar aan de volkerenmoord in 1915 die ook de Syrisch-orthodoxen trof. Niet om haat- of wraakgevoelens te kweken, benadrukt hij. "Wij zijn overlevenden. Er is geen Syrisch gezin zonder herinneringen hieraan. Het hoort bij onze nationale identiteit."

Is geloven in God in zo'n gewelddadige omgeving niet loodzwaar? "Soms vraag je aan God waarom deze verdrukking er is", zegt de patriarch. "Maar vergeet niet dat de kerk is gebouwd op het bloed van martelaren. Er komen nu meer martelaren bij dan ooit."

undefined

Aanhang vooral in Twente en Amsterdam

Dan is de tijd is op. Tijd voor een dienst in Enschede. Maar eerst mogen enkele gelukkigen met hem op de foto. Er wordt weer gelachen.

Patriarch Ignatius Aphrem II, in 1965 geboren als Said Karim in Noordoost-Syrië, is het 123ste hoofd van de Syrisch-orthodoxe kerk van Antiochië.

Het bijna tweeduizend jaar oude kerkgenootschap telt wereldwijd 5 miljoen leden. In Nederland wonen de Syrisch-orthodoxe christenen vooral in Twente en in Amsterdam.

In Glane bij Enschede staat het Sint Ephrem de Syriër klooster. Nederland telt elf kerkparochies.

Het bezoek van de patriarch, die in 2014 werd geïnstalleerd, is onderdeel van een internationaal kennismakingsprogramma.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden