Reportage

In het Roemeense Sibiu is er even geen kloof tussen de EU en de burgers

De Duitse bondskanselier Merkel neemt, samen met andere EU-regeringsleiders, spontaan een bad in het publiek dat van afstand de EU-top in het Roemeense Sibiu probeert te volgen.  Beeld EPA
De Duitse bondskanselier Merkel neemt, samen met andere EU-regeringsleiders, spontaan een bad in het publiek dat van afstand de EU-top in het Roemeense Sibiu probeert te volgen.Beeld EPA

Regeringsleiders krijgen warm welkom rond informele top in Roemenië. Op 28 mei zien ze elkaar weer in Brussel, om te praten over de komende benoemingen

Zelfs zogeheten ‘informele’ Europese topbijeenkomsten zijn doorgaans best formeel. Maar in het Roemeense Sibiu is er zowaar een moment van spontaniteit. Bij het nemen van de obligate groepsfoto – dit keer niet in een vergaderbunker maar midden op het centrale plein van Sibiu – worden de EU-leiders toegezwaaid door publiek dat, niet eens zo gek ver weg, achter dranghekken staat. Er klinkt zelfs applaus­­.

Burgerapplaus, dat horen de premiers, presidenten en bondskanseliers niet zo vaak, zeker niet in dit groepsverband. Dus zwaaien ze ietwat­­ onwennig terug, stappen van hun blauwe podiumpje af en lopen breed lachend naar de dranghekken om handen te schudden. De Duitse bondskanselier Merkel krijgt een warme­­ omhelzing van een oudere vrouw.

Tusk steelt harten

Enkele uren daarvoor heeft ‘EU-president’ Tusk al de harten van Sibiu’s burgers gestolen, door niet meteen vanuit de auto het stadhuis binnen te lopen maar eerst minutenlang tientallen handen te schudden. De toeschouwers, uitgerust met EU- en Roemeense voorzittersvlaggetjes, vinden het geweldig. “Leve Europa, leve Sibiu”, klinkt het.

Is er nergens protest? Op een zeker moment laten groepjes klimaatdemonstranten zich horen, heel beschaafd. ‘Systeemverandering, geen klimaatverandering’, is een van de leuzen. Onder anderen premier Rutte en de Franse president Macron zoeken hen op, onder wie de Vlaamse scholierenstakingsleider Aruna De Wever, en gaan vijf minuten lang met ze in gesprek.

’s Middags onderschrijven de regeringsleiders de ‘Verklaring van Sibiu’, een soort herbronning van de Europese samenwerking. ‘Wij zullen één Europa verdedigen, van oost naar west, van noord naar zuid’, luidt de eerste van tien ‘toezeggingen’.

‘Geen Schengen zonder verplichtingen’

Daarnaast is er een eerste discussie over de strategische EU-agenda voor de komende vijf jaar. Rutte legt uit wat Nederland daar graag in wil hebben. “Ik hoop dat Europa zich richt op een paar belangrijke kwesties, zoals de interne markt, migratie en klimaat. Een Europa waarin afspraak afspraak is en waar de democratie en de rechtsstaat centraal staan. Vanuit Nederland bekeken is de EU een pragmatisch project.”

De VVD-premier brengt een ander concreet punt onder de aandacht. “Je kunt niet in de Schengen-zone zitten zonder dat je je verplichtingen nakomt, en daarbij hoort dat je solidair bent met de opvang van vluchtelingen.” Ook Parijs zit op die lijn. Daarmee lijkt de bevroren discussie over de omstreden asielzoekersquota na de verkiezingen weer op te laaien.

Premier Mark Rutte bij de Roemeense president Klaus Iohannis bij de aanvang van de informele top in Sibiu.  Beeld EPA
Premier Mark Rutte bij de Roemeense president Klaus Iohannis bij de aanvang van de informele top in Sibiu.Beeld EPA

Veel vragen vuurt de pers op de regeringsleiders af over de poppetjes, de stoelendans die na de verkiezingen zal losbarsten over de EU-topfuncties. Rutte en zijn Luxemburgse ambtgenoot Bettel behoren tot de meest uitgesproken­­ tegenstanders van het spitskandidaten-systeem, waarbij politieke­­ families hun kandidaat naar voren schuiven voor het voorzitterschap van de Europese Commissie.

Het enige concrete ‘resultaat’ van de Sibiu-top is dat Tusk een extra top over de komende benoemingen inlast op 28 mei, twee dagen na de Europese verkiezingen. Om impasses te voorkomen, wil Tusk de kwestie wellicht forceren door het op de reguliere juni-top te laten aankomen op een stemming onder de regeringsleiders over de voor te dragen commissievoorzitter.

Het begint zachtjes te regenen als de auto’s van de vertrekkende top-deelnemers komen voorrijden. Het publiek staat er nog steeds.

Lees ook:

Poëtisch bedoelde EU-top in Sibiu dreigt te verzanden in proza

In de Roemeense stad Sibiu zetten de regeringsleiders van de lidstaten van de Europese Unie donderdag de lijnen uit voor de komende vijf jaar. Nou ja, eerst verkiezingen.

Nederlanders voeren boventoon in eerste Europees verkiezingsdebat

In Maastricht was op 29 april het eerste debat tussen vijf ‘spitskandidaten’ voor Europese verkiezingen van over twee weken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden