Update

In het IJsselmeer verdampt elke halve minuut een olympisch zwembad

De bodem van de oever van de Rijn is gescheurd door de droogte. Het waterpeil daalt dagelijks en een opleving van de stand zit er voorlopig niet in. Beeld ANP
De bodem van de oever van de Rijn is gescheurd door de droogte. Het waterpeil daalt dagelijks en een opleving van de stand zit er voorlopig niet in.Beeld ANP

Met een tweede hittegolf op komst haalt het RIVM het hitteplan weer uit de la. Door de aanhoudende droogte kampt heel Nederland inmiddels met een fiks watertekort.

Het was nog maar net opgeborgen, of het hitteplan kan weer tevoorschijn worden gehaald. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft het Nationale hitteplan opnieuw afgekondigd voor de provincies Limburg, Noord-Brabant, Gelderland, Utrecht, Overijssel en Drenthe.

De komende dagen kan de temperatuur daar volgens het KNMI oplopen naar 30 tot 35 graden. ’s Nachts wordt het niet veel koeler dan een graad of 20. Het KNMI heeft code geel afgegeven.

Een vrouw zoekt verkoeling voor haar winkel. Beeld ANP
Een vrouw zoekt verkoeling voor haar winkel.Beeld ANP

Vorige week maandag werd het hitteplan ook al geactiveerd, tot afgelopen zaterdag toen het weer wat koeler werd. De oproep blijft hetzelfde: zorg goed voor kwetsbare mensen, zoals ouderen en chronisch zieken, vermijd te veel lichamelijke inspanning, drink genoeg en zorg dat uw woning koel blijft. Daarmee kunnen gezondheidsproblemen zoveel mogelijk beperkt worden, aldus het RIVM.

Er was vorige week de nodige kritiek op het hitteplan. Volgens critici staat het plan vol open deuren. Maar het RIVM stelt dat het hitteplan meer dan tien jaar geleden is ingevoerd naar aanleiding van het hoge aantal doden onder ouderen in voorgaande jaren.

Watertekort

Na weken van droogte kampt Nederland inmiddels ook met een feitelijk watertekort. Dat meldt de Landelijke Coördinatiecommissie Waterverdeling (LCW), die vandaag een nieuw droogtebericht verspreidde.

Dit betekent dat de vraag naar water in het hele land groter is dan het aanbod. De afgelopen tijd is er te weinig regen gevallen en kwam er niet genoeg water via de rivieren ons land binnen. Door de hitte is bovendien veel water verdampt. Dagelijks zakt het waterniveau in het IJsselmeer drie millimeter, meldde Bart Vonk van Rijkswaterstaat vandaag op een persconferentie over de droogte. "Er verdampt elke halve minuut een olympisch zwembad op het IJsselmeer."

Een tekort aan drinkwater is niet aan de orde, benadrukte Michèle Blom, directeur-generaal bij Rijkswaterstaat, tijdens diezelfde bijeenkomst. "De kraan blijft áán, ik hoop alleen wel dat u hem af en toe uitzet."

Bezoekers van een cafe zitten met hun voeten in een zwembadje op een terras aan de Nassaukade in Amsterdam. Beeld ANP
Bezoekers van een cafe zitten met hun voeten in een zwembadje op een terras aan de Nassaukade in Amsterdam.Beeld ANP

De komende tijd gaat er niet genoeg regen vallen om de droogte te compenseren, aldus Rijkswaterstaat. Daarvoor zijn twee tot drie maanden met normale neerslag nodig. Het KNMI verwacht de komende weken echter geen grote weeromslag. Het ziet alleen de kans op neerslag volgende week iets toenemen.

De komende twee weken stijgt het neerslagtekort naar 308 millimeter. Dat is hoger dan in dezelfde periode in 1976, dat geldt als het recordjaar tot nu toe. Of 2018 alle records uit dat jaar gaat breken, hangt af van hoe lang de droogte voortduurt.

Langste hittegolf ooit

Het zuiden en oosten van Nederland hebben ondertussen te maken
met de langste hittegolf die ooit in Nederland is gemeten. Het is er al 22
dagen achter elkaar warmer dan 25 graden Celsius en regelmatig ook boven de 30 graden Celsius, aldus Weeronline.

Door die langdurige hitte wordt vandaag het record uit 1994 geëvenaard.
Toen was het in het Limburgse Arcen van 10 tot en met 31 juli erg warm. Deze
keer is het einde van de reeks warme en tropische dagen nog niet in zicht, dus
naar alle verwachting wordt er vrijdag een nieuw warmterecord gevestigd, zegt
Weeronline.

De hittegolf begon op 12 juli in Limburg, Brabant,Gelderland en Twente. Een groot deel van dat gebied is ook het droogste van Nederland. Die droogte heeft ook effect op de waterstand van rivieren. Zo is de bodem van de oever van de Rijn gescheurd. Het waterpeil daalt dagelijks en een opleving van de waterstand zit er voorlopig niet in, vreest Rijkswaterstaat.

Jongens springen in de Kattensloot in Amsterdam. Beeld ANP
Jongens springen in de Kattensloot in Amsterdam.Beeld ANP

In het midden en westen van Nederland was de hittegolf afgelopen zaterdag weer voorbij, omdat in Bilt de 25 graden Celsius niet meer werd gehaald. Zoals het er nu naar uitziet, zou er weleens een tweede hittegolf op komst kunnen zijn. Dat is nog maar twee keer eerder gebeurd; in 1941 en in 2006.

Een Europees record?

Ook het zuiden van Europa zucht onder de hitte. De komende dagen kunnen ook daar records sneuvelen. Dat zou al vandaag kunnen gebeuren. In Portugal wordt vandaag een temperatuur van 47 graden verwacht, wat het record van 41 jaar geleden zou evenaren.

Er is volgens sommige meteorologen zelfs kans dat het Europese record deze week nog gebroken wordt. Dat record staat op 48 graden Celcius en werd op 10 juli 1977 in Athene gemeten.

Lees ook:

Hoe te leven, wonen en werken in het hittebestendige Nederland van de toekomst

Het was de week van de hittegolf en nieuwe warmterecords. Hoe bieden we de vaker voorkomende hitte in de toekomst het hoofd? Een vooruitblik op hoe Nederland zich kan inrichten op hittebestendig wonen, werken en leven.

Nederland zucht onder de droogte

Nederland snakt naar een flinke hoosbui. De aanhoudende droogte begint een bedreiging te vormen voor de dijken en voor de oogst van boeren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden