'In Greenwich Village zaten ze met witte wijn aan de lunch'

Sico Carlier (38) zat net te ontbijten in zijn appartement in 'heel erg downtown' New York.

,,Ik kreeg een absurd telefoontje: 'Er zijn twee vliegtuigen in de Twin Towers geslagen. Het is vlak bij jou, is alles in orde?' Een grap, dacht ik eerst nog.''

Carlier, beeldend kunstenaar, pakte zijn fototoestel en ging naar buiten.

,,Als vanzelf liep ik een aantal blokken in de richting van de torens. Terwijl ik de avenues naar beneden liep, kwam een enorme stroom mensen mij tegemoet. Het ging allemaal heel ordelijk. De andere kant op, in mijn richting, reden almaar brandweerwagens.''

Bij de West Highway bleef hij staan. ,,Het vreemde is: ik had een enorm vertrouwen in dat gebouw, ook al zag ik het branden. Iedereen was ook rustig. Toen de torens neergingen, ontstond er plots toch paniek. Instinctief ging iedereen rennen. Dat moment, dat die torens vallen, is zó absurd. Het verschrikkelijkste wat ik ooit heb gezien.''

,,Ik ben teruggelopen naar mijn appartement. Bellen binnen New York lukte soms. Binnen een uur na de eerste aanslag wist ik via-via dat een bekende in het WTC was op het moment dat het vliegtuig tien verdiepingen lager insloeg. En er levend uit is gekomen. Anderen zijn, onder het stof, over de Brooklyn Bridge naar huis gekomen.''

,,Toen ze iedereen met bussen gingen evacueren, ben ik verder de avenues omhoog gelopen, anderhalf uur. Het was heel druk. Het hele verkeer was vastgelopen, maar het was absoluut geen chaos. Het was allemaal verbazingwekkend geordend.''

,,Onderweg kwam ik langs Greenwich Village. Daar zaten mensen met een glas witte wijn te lunchen. Wat kan je anders doen? In de wijk Hell's Kitchen ben ik toen ook maar gaan zitten. Bij de Italiaan een broodje genomen en dan toch een glas wijn. Ik ben Rotterdammer en dit deed me denken aan een ooggetuigenverslag van het bombardement in Rotterdam, dat ik eens heb gelezen. Iemand vluchtte per trein vanuit Rotterdam, dat nog brandde, naar Amsterdam. Daar aangekomen, scheen de zon en zat iedereen in het Americain met een krant en een drankje.''

,,Pas als je de hele avond tv kijkt, ga je je meer dingen realiseren. Dat ik überhaupt die kant nog ben op gegaan, denk ik nu.''

,,Ik was hier voor de New York Fashion Week, een zijpad van mijn kunstenaarscarrière. Dan ga ik altijd naar shows. In mijn toestel had ik daarom een speciaal rolletje gedaan waarmee je goed binnen kan fotograferen. Dat was bedoeld voor een leuke modepop of iemand in een fijne jurk. Nu heb ik 36 opnamen van brandende en instortende gebouwen, rennende mensen.''

Evelien Moes (42), huisvrouw en moeder van twee kinderen in Brooklyn, was op het moment van de aanslagen op Manhattan. ,,De metro bleef plotseling lang stilstaan in een tunnel. Pas toen we weer bij een station waren, hoorde ik wat er was en konden we eruit. Ik wilde naar een publieke telefoon, maar overal stonden lange rijen.''

Moes maakte zich vooral zorgen om haar man, Michael, die voor een zakenbank pal naast het WTC werkt. ,,Ik kon hem niet bereiken op kantoor, op zijn mobiele telefoon en ook niet thuis.''

Ze ging naar haar zwager, Howard, die op Manhattan woont en vroeger in het WTC werkte. Een van zijn oud-collega's, hoorde hij, had vanaf de 104e verdieping met een gebroken been naar beneden weten te komen.

Uiteindelijk kon Moes haar man Michael thuis bereiken. Hij was na de tweede vliegtuiginslag met zijn collega's het kantoor, dat met een loopbrug aan het WTC vastzat, uitgerend. Het eerste wat hij -ongedeerd- dacht, was: 'naar huis toe'. De metro was stilgelegd. Lopend kon hij de Brooklyn Bridge over, naar hun woonwijk. Hij liep direct door naar de school van de kinderen. Moes: ,,Die beseffen God zij dank niet dat Michael zo dichtbij de aanslagen is geweest.''

Moes kon pas later naar huis. De rookwolken dreven precies naar haar buurt, Cobble Hill, recht tegenover de punt van Manhattan aan de East River. Zelfs daar waren de auto's bedekt met stof. In de achtertuin lagen papieren uit het WTC, met het kantooradres er nog op. ,,Het is heel vreemd, het is hier nu fantastisch mooi septemberweer. Ondertussen hoor ik de ambulances op Lower Manhattan.''

,,Op het moment dat ik even voor negenen een enorme klap hoorde, ben ik naar buiten gegaan. Vanaf de stoep zag ik direct het gapende gat in de toren van het WTC. Ik ben weer naar binnen gegaan om mijn broer in Nederland en wat collega's te bellen. Kort daarna was er een nieuwe explosie en ben ik weer de straat opgegaan. Die was inmiddels volgestroomd met mensen. Velen braken in tranen uit bij het zien van de enorme rookwolken, acht blokken naar het zuiden.''

Willem Korthals Altes (51), rechter bij de Amsterdamse rechtbank, was ten tijde van de terreurdaad in de New York Law School in Manhattan, op de hoek van Church en Worth Street. Elke zomer verzorgt hij daar een keuzevak informatierecht.

,,Toen de eerste toren instortte en de radio in het gebied uitviel, werd ons verteld dat we maar beter de Law School konden verlaten. Even later renden de eerste mensen onder het stof de straat in.''

Korthals Altes vertrok naar zijn appartement in Greenwhich village, elders in Manhattan. ,,Toen de oproep kwam om bloed te doneren, ben ik met een vriend naar het St Vincent Hospital op Manhattan gegaan, maar om de een of andere reden kon dat niet meer. Morgenmiddag proberen we het opnieuw'', zei Korthals Altes aan het eind van de rampdag. Maar ook op woensdag bestond er geen mogelijkheid om zijn bloed te doneren. De sfeer in New York was toen, net als de rest van de dag, onwezenlijk. ,,Het was dood- en doodstil, zelfs sirenes waren nauwelijks meer te horen. Aan de horizon gaapte dat gat in een wolk van rook.''

Later hoorde Korthals Altes dat een bekende van hem op het moment van de eerste inslag aan het werk was op de 81ste verdieping van het WTC.

,,Het is ongelooflijk, maar hij heeft het overleefd. Via het trappenhuis heeft hij tijdig de straat gehaald en kilometers gelopen naar het politiebureau. Toen hij daar aankwam, had hij zijn gezichtsvermogen bijna volledig verloren. De vele vuildeeltjes worden nu uit zijn ogen verwijderd.''

De Amsterdamse rechter blijft gewoon in New York. ,,De kans dat het hier weer misgaat, lijkt me uitgesloten. Ik geef hier nog drie weken les en die lessen hoop ik volgens plan af te werken maar ik vrees dat de boel deze week nog gesloten zal zijn.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden