In een zittend bestaan kan een boek dat aanspoort tot bewegen nooit kwaad

Damon Young, Filosoferen over beweging en sport. Uitgeverij Ten Have. Vertaling: Joost Zwart, 224 blz., euro 16,99

***

undefined

De schrijver

Damon Young (1975) is een Australische schrijver, publieksfilosoof en medeoprichter van The School of Life Melbourne. Young schreef behalve kinderboeken en journalistiek werk populair filosofische boeken waaronder 'Filosoferen in de tuin' en 'Afgeleid; filosofie voor een vrijer leven'.

undefined

The School of Life?

Deze levensschool - in deze krant McFilosofie - genoemd, met filialen in onder andere Amsterdam, Londen, Rio de Janeiro en Istanbul werd in 2008 opgericht door de zeer succesvolle, Britse publieksfilosoof Alain de Botton. Met de slogan good ideas for everyday life wil de school een praktische filosofie aanreiken die helpt bij alledaagse existentiële vraagstukken.

undefined

De boodschap

Young wil met zijn boek een 'inleiding tot de psychologische beloningen en ethische deugden van fitheid' bieden. Deze deugden en beloningen vereisen allereerst dat we afscheid nemen van een in het Westen gekoesterd cartesiaans-christelijk dualisme: de scheiding van lichaam en geest en de bijbehorende rangorde van de verheffende geest en het ondermijnende lichaam. Doen we dat niet dan zijn we met ons gesport 'als geesten die onderhoud aan een lichaam verrichten'. Daar schieten we niets mee op, meent Young. Geheel tegen het huidige politieke klimaat in, spoort Young ons aan het zoals de Grieken te benaderen. Het oud-Griekse begrip van voortreffelijkheid of deugd - ar¿te - behelst zowel het fysieke als het geestelijke. Deugdelijkheid is geen theoretische kennis van het juiste, maar een dispositie: een gewoonte gepaard met het verlangen een goed mens te zijn, die we ons eigen maken door denken én doen. Intelligent sporten, zegt Young, is uiteindelijk streven naar heelheid en genieten van ons 'volledige menszijn'.

undefined

Mooiste zin

De mooiste woorden in dit boek komen niet van Young, maar van Heinrich Harrer, alpinist en auteur van 'Seven Years in Tibet'. Hij noemt een combinatie van bescheidenheid en twijfel 'de barmhartige zuster van angst [...] het juiste en noodzakelijke tegenwicht voor de moed die de mens omhoog dwingt en hem beschermt tegen zelfvernietiging'.

undefined

Onbegrijpelijke zin

Wellicht een makke van onhandig vertaald populair Engels: "Het cliché luidt: 'Je haalt eruit wat je erin stopt'. Dat geldt zeker voor sporten, maar dan met een draai: wat we erin stoppen en wat we eruit halen is niet altijd hetzelfde ding."

undefined

Reden om dit boek niet te lezen

De hoofdtekst wordt afgewisseld door tips en bekentenissen. Sommige werken op de lachspieren: 'Ga naakt voor een spiegel staan en vergelijk jezelf in je hoofd met iemand die minder fit is. Vergelijk jezelf vervolgens met een atleet. Pak er desnoods foto's bij. Veranderde je gevoel?'

En dan zijn er nog de foto's van de auteur tijdens sportieve activiteiten, die ongetwijfeld ironisch bedoeld zijn: een moeilijk kijkende Young zwaaiend met een zwaar gewicht, met het onderschrift 'Mezelf definiëren met 16 kilo ijzer'.

Combineer dit met de persoonlijke sportanekdotes aan het begin van elk hoofdstuk en zijn bekentenissen ('Ik speelde zelden goed tennis...') en je hebt een overdosis Damon Young.

Young laat ook dringende vragen liggen, of laat ze onbeantwoord: Hoe komen we aan het schoonheidsideaal dat we in de sportschool nastreven? Waar ligt de grens tussen obsessief sporten of sportverslaving en deugdelijke volharding en zelfbeheersing?

undefined

Reden om dit boek wel te lezen

In een wereld waarin velen de dag zittend doorbrengen, kan een boek dat aanspoort tot bewegen nooit kwaad. In alle eenvoud klinkt dat zo: 'Geregeld een wandeling maken, is al genoeg om onszelf de gelegenheid te geven tot overpeinzingen en zo tot creatieve oplossingen voor problemen te komen'. Of zo: 'Yoga brengt rust en lichamelijk bewustzijn'.

In het hoofdstuk over hardlopen bepleit Young hoe we door met regelmaat te bewegen en onszelf daar steeds weer toe aan te zetten niet alleen karakter kweken, maar ook zorgen voor consistentie in ons levensverhaal. Sporten kan zo voorkomen dat we 'de draad kwijtraken' en het helpt ons bovendien ons vermogen tot zelfbeheersing versterken.

Onder verwijzing naar Bourdieu noemt Young sport ook een soort parallel levensspel waarin we kunnen streven, vallen en opstaan, zonder dat er werkelijk iets op het spel staat. Merel Kamp

undefined

Trouw tipt filosofie

1. Recht maken wat krom is?

****

2. Het bedenkelijke. Over het obscene in de cultuur

****

3. Filosoferen over beweging en sport

***

4. Aap zoekt zin

***

5. Hannah Arendt: Politiek denker

***

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden