Taal

In een giftige cocktail herken je nauwelijks meer de oorspronkelijke hanenstaart

Het Groene BoekjeBeeld anp

Gisteren schreef Trouw dat Turkije te kampen heeft met een 'giftige cocktail' van economische bedreigingen. Een desastreuze combinatie van economische factoren dus. 

De metafoor giftige cocktail is pas de laatste tien, vijftien jaar populair geworden, net als het synoniem 'giftige mix', maar wordt in feite toch al ruim een halve eeuw in de Nederlandstalige media aangetroffen.

Mogelijk is giftige cocktail een vertaling van de Engelse uitdrukking poisonous cocktail, die een paar decennia ouder is. Getuige frequente combinaties als dodelijke, explosieve, gevaarlijke en giftige cocktail verwijst cocktail in de betekenis combinatie van factoren meestal naar iets wat ongunstig uitpakt. Cocktail zelf is een Engels leenwoord, dat aan het eind van de negentiende eeuw zijn entree in onze taal maakte in de betekenis (zoet) mengdrankje met alcohol. De oorsprong van de oorspronkelijke Amerikaans-Engelse term cock tail is raadselachtig. Letterlijk betekent cock tail hanenstaart. Mogelijk werden de alcoholische drankjes hiernaar vernoemd dankzij de veelkleurigheid ervan, die herinnerde aan de bonte hanenstaart.

Er wordt echter ook wel een verband gelegd met de paardensport. Vroeger werd met een cock tailed horse een paard aangeduid waarvan de staart deels gecoupeerd en deels opgebonden was (als een hanenstaart). Dit werd niet bij raszuivere paarden gedaan, maar alleen bij paarden van gemengd ras. Als de hippische verklaring juist is, heeft de cocktail zijn naam niet te danken aan de veelkleurigheid van het drankje, maar aan het feit dat het een mengdrankje is, ongeacht de kleuren ervan.

In 'Taal' worden grammaticale geschillen, etymologische enigma's en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Een taaltip? Mail naar tdb@taalbank.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden