Review

In de onderbuik van 17de-eeuws Amsterdam

Twee historische thrillers ditmaal, met een eeuw en het Kanaal ertussen. Christopher Sansoms 'De Onthechting' is gesitueerd in de winter van 1537, toen koning Henry VIII de anglicaanse kerk wilde stichten en de kloosters onteigende. Matthew Shardlake, een bultenaar, is een ambtenaar in dienst van de gevreesde Thomas Cromwell.

Hij wordt naar het klooster van Scarnsea gestuurd omdat daar een andere ambtenaar van Cromwell is vermoord. Shardlake is een integer man die heilig gelooft in de reformatie en in de verdorvenheid van de kloosterlingen. In 'De Onthechting' wordt verteld hoe hij langzaam niet zijn geloof in God maar wel in zijn meerderen verliest en ook in zijn koning. Hij komt erachter dat niet alle katholieken verdorven zijn, dat de karthuizers die weigerden hun geloof af te zweren en een gruwelijke dood stierven op het schavot eerbare mannen waren en dat Cromwell en de koning een afschuwelijk spelletje hebben gespeeld, met het leven van Anna Boleyn en andere onschuldigen als inzet. Als je bedenkt dat na Henry VIII Mary Tudor aan de macht kwam die als 'Bloody Mary' het katholieke geloof weer invoerde en iedereen die er anders over dacht naar het schavot verwees en daarna Elizabeth I, die protestant was en met andersdenkenden korte metten maakte, dan verbaast het je dat er in Engeland nog een gelovig mens is overgebleven: cynisme lijkt me de beste kans om te overleven. 'De Onthechting' is een uitstekende historische roman en nog een spannende thriller ook.

Met Ashe Stil zijn we weer thuis in Amsterdam in de Gouden Eeuw, zoals eenieder langzamerhand wel zal weten, want hij heeft een aardig oeuvre bij elkaar geschreven. Met waterschout Willem Lootsman als hoofdfiguur, maar die komt in 'De Orensnijders' nauwelijks voor: daar moeten we het doen met Cathelijntje Speck, voormalige hoer, nu waardin en informante van wat we maar de politie zullen noemen. Het valt haar op dat er bedelkinderen vergiftigd worden en dat er hevig jacht op ze wordt gemaakt. Cathelijntje begeeft zich in de onderbuik van de stad, waar de bedelaars, hoeren en dieven huizen. Er is iets aan de hand, maar wat? De hoge heren zijn kennelijk in alle staten, er worden kostbare wisselbrieven vermist, maar wat hebben de verworpenen der aarde daarmee te maken? Cathelijntje lost het raadsel op, maar de echte misdadigers gaan vrijuit, die zijn te hoog gezeten. Ashe Stil schetst een nogal ontluisterend beeld van onze Gouden Eeuw en ongelijk heeft hij natuurlijk niet, al meen ik te weten dat het gerecht toen nog al eens niet zo heet werd gegeten als het werd opgediend. Vele terechtstellingen werden omgezet in verbanning. Maar ja, als je bedelde, stal of hoereerde was er geen sociaal werker die vroeg hoe dat nu toch zo kwam, je ging naar het Rasphuis of naar de Dam om gebrandmerkt te worden. Ashe Stil schrijft vlot. Mij wel eens te vlot, hij gebruikt 21ste-eeuwse uitdrukkingen in een 17de-eeuwse context en daar val ik soms over. Maar ik lees zijn boeken toch met genoegen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden