Review

In 'Altamont' verloren de Stones hun onschuld

Als iets onze huidige maatschappij kenmerkt, is dat de alomtegenwoordigheid van popmuziek. Voor iedereen die geboren is in of na de Tweede Wereldoorlog, is popmuziek het geluid van zijn of haar jeugd. Iedere generatie heeft zijn eigen stijl muziek die de overgang van adolescentie naar volwassenheid heeft begeleid. Voor velen is die overgang hoewel niet pijnloos toch succesvol verlopen. Anderen zijn voor altijd getekend door die periode van wenkende vrijheid, onzekerheid, onmacht en frustratie.

In de introductie van zijn boek 'Night beat' legt Mikal Gilmore de loop van zijn leven naast de geschiedenis van de popmuziek. Hij is net te jong om tot de ruige en opstandige rock-'n-rollgeneratie van Elvis Presley te behoren. Hij groeit op met Bob Dylan, de Beatles en de Rolling Stones. Onderwijl komt de hippiebeweging op en popmuziek wordt politiek. Popmuziek wordt gezien als exponent van vele emancipatie- en vredesbewegingen. Ook leek popmuziek de weg naar het leven op andere bewustzijnniveau's te wijzen.

De werkelijkheid is echter weerbarstiger. Amerika voert zijn inspanningen in de Vietnamoorlog op. Veel Beatles- en Stones-fans worden voor militaire dienst opgeroepen en verliezen hun onschuld, idealen en soms hun leven. De overlevenden nemen heroïne, de nieuwste pijnstillers en een gat in hun ziel mee naar huis terug. Met hen gaat een deel van de rock-'n-rollscene ten onder aan drank en drugs.

In deze tijd, april 1970, vallen de Beatles na een lange periode van ruzie uit elkaar en verliezen de Rolling Stones hun onschuld. Tijdens een concert in Altamont steken Hell's Angels die waren ingehuurd als ordebewakers, vier mensen uit het publiek dood, onder de ogen van de band. De woede en frustratie die de groep welbewust opriep en in haar muziek sublimeerde, was werkelijkheid geworden en daarop had de groep geen antwoord. Volgens Gilmore hebben de Rolling Stones na hun album 'Exile on Main Street', nooit meer: ,,muziek gemaakt die onze tijd karakteriseerde, die ons hielp of pijn deed. Ze zouden nooit meer muziek maken die van belang was buiten de behoeftes en context van hun carrière.'

In 1974, naar aanleiding van een concert van Gilmore's held Bob Dylan, begint de schrijverscarrière van de auteur. In 1976 begint hij te werken voor het gerenommeerde blad Rolling Stone. Dat is ook het jaar dat zijn broer Gary voor een vuurpeleton sterft. Gary Gilmore krijgt de doodstraf voor twee moorden die hij pleegde tijdens zijn voorwaardelijke invrijheidsstelling na een gevangenisstraf van vijftien jaar. Het eerste boek van Mikal Gilmore 'Shot in the Heart' is gewijd aan de generatielange gewelddadige geschiedenis van zijn familie. Zo lijkt de verbinding gelegd tussen de auteur en zijn fascinatie voor de donkere kanten van de rock & roll.

Zo eenvoudig ligt het echter niet. Gilmore is juist een idealist die hoge verwachtingen koestert van de culturele en sociale waarde van popmuziek. Hij is op zoek naar die momenten waarop er kortsluiting ontstaat tussen die hoge verwachtingen en de werkelijkheid. Het moment dat Kurt Cobain een einde aan een miserabel leven maakt, geheel in de traditie van zijn familie. Of het moment dat Tupac Shakur op straat wordt doodgeschoten in een mallemolen van geweld.

'Night beat' is een selectie van artikelen over popmuziek en popartiesten die Gilmore de laatste twintig jaar schreef voor verschillende kranten en tijdschriften. Het fragmentarische karakter van het boek sluit goed aan bij het fragmentarische karakter van de popgeschiedenis. Het is vlot en goed geschreven en biedt nieuwe en verhelderende inzichten in wat voor sommigen uitgekauwde episodes uit de popmuziek zijn. De auteur schroomt het gebruik van de overtreffende trap en sweeping statements absoluut niet, maar dat hoort ook bij de diepgevoelde overtuiging van de auteur dat popmuziek een missie heeft. De open vraag is welke missie dat precies is en of ze ooit voltooid zal kunnen worden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden