Economie

IMF raadt Nederland aan miljarden te investeren

Het IMF hamert opnieuw op minder hypotheekaftrek. Beeld Anp
Het IMF hamert opnieuw op minder hypotheekaftrek.Beeld Anp

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) doet een aanbeveling die komende maanden in de verkiezingscampagne ongetwijfeld terugkeert. Nederland heeft voldoende ruimte op de begroting om jaarlijks een paar miljard euro extra te investeren, zo maakte het IMF gisteren bekend in haar jaarlijkse landenrapport over Nederland.

Het fonds had meer adviezen. De hypotheekrenteaftrek harder aanpakken bijvoorbeeld, en het maximale leenbedrag voor huizenkopers fors verlagen. Twee aanbevelingen die electoraal heel wat minder aantrekkelijk zijn.

Nieuw is de kritiek niet. Het IMF zei eerder al dat Nederland de aftrekpost sneller moet beperken, iets waar de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (Oeso) zich bij aansluit. De huizenmarkt in Nederland is verstoord, zegt het IMF. Daarom heeft bijna niemand zo'n hoge schuld als de Nederlander.

Het probleem met hoge schulden is dat deze de economie negatief beïnvloeden. Dat was goed terug te zien tijdens de economische crisis. De huizenprijzen daalden, waardoor woningen onder water kwamen te staan. Dat wil zeggen: de hypotheek was hoger dan de verkoopwaarde van de woning.

Meer uitgeven

Dat is overigens nog altijd het geval bij een op de vijf woningen, zo schrijft het IMF. Woningbezitters reageerden door meer geld opzij te zetten voor de aflossing van de hypotheek. Op individueel niveau verstandig, maar als alle woningbezitters dat doen, lopen de binnenlandse bestedingen terug. Juist in tijden van crisis is het belangrijk dat consumenten meer gaan uitgeven, aldus het IMF.

Daarom moet het bedrag dat aanstaande huizenkopers mogen lenen fors omlaag. Nu ligt dat bedrag op 102 procent van de executiewaarde om in 2018 te dalen naar 100 procent. Daar kan veel meer vanaf, vindt het IMF. Het fonds stelt voor de maximale lening elk jaar met een procentpunt te verminderen om in 2028 uit te komen op 90 procent. Daarna kan het bedrag zelfs nog verder omlaag naar 80 procent.

De hypotheekrenteaftrek moet ook sneller omlaag. Nu verdwijnt er elk jaar een half procentje aftrek. Dat moet een procent worden. Met deze maatregelen zal de woningmarkt in Nederland beter gaan functioneren, denkt het IMF. Dat is nu verre van het geval omdat er nauwelijks een alternatief is voor kopen. Huren in de private sector kan, maar het aantal woningen is beperkt en bovendien duur. Volgens het IMF is dit het moment om de hypotheekrente en het maximale leenbedrag aan te pakken. De economie draait goed en de beperkende maatregelen die al zijn ingesteld hebben geen negatieve invloed.

Toch trekken politieke partijen met dit soort voorstellen zo vlak voor de verkiezingen geen stemmen. Dat doen zij wel met de aanbeveling om de komende twee jaar een paar miljard extra uit te geven. Volgens het IMF heeft Nederland voldoende ruimte op de begroting. Zo kunnen de belastingen omlaag, en zeker de belastingen op arbeid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden