Ik wil mensen laten nadenken

Bekende of minder bekende Nederlanders kiezen hun persoonlijke motto, leefregel of ultiem inspirerende zin.

’Je bent toch altijd bezig met wat je als kunstenaar kan doen. Hoe kun je de problematiek in de wereld uit een andere hoek benaderen? Hoe kun je mensen laten nadenken?

Er zit wel een idee achter mijn werk. Nu heb ik bijvoorbeeld, samen met collega's van het kunstenaarscollectief Kunstreizigers, gewerkt aan de exposities ’Hotline van God’ en ’Mea Vulva’.

Voor die hotline had Johan van der Dong het idee: een telefoon op naam van God. Wij, als kunstenaarscollectief, springen daar dan ieder op een eigen manier op in. Johan werkt conceptueel en dan is het mooi om dat met beeldend werk te kunnen ondersteunen. De telefoon rinkelt trouwens nog steeds en ligt nu in Groningen.

Voor mij gaat het om het overstijgen van die ene visie op God. Daarvoor moet je communiceren en delen. Als je inziet dat de religie waar jij mee bent opgevoed maar één deel van de werkelijkheid is, dat ieder mens, waar dan ook ter wereld, zo met zijn of haar religie is opgevoed, hoe kun je dan nog dogmatisch zijn?

Als je verder wilt komen moet je boven die dingen uit stijgen.

Ik heb voor die expositie toen het werk 'The gods humans created' gemaakt. God is vooral door ons geschapen, meer dan andersom. Of, beter gezegd, over dat andersom kunnen we niets zeggen.

Of ik deze visie op mijn opleiding aan de Christelijke Kunst academie in Kampen heb opgedaan? Ach, daar was weinig echt christelijks aan, er werd niet gebeden ofzo. Maar er was wel veel aandacht voor levensbeschouwing, en ook filosofie. En natuurlijk veel christelijke geschiedenis via de kunstgeschiedenis.

’Mea Vulva’ is een heel ander project, maar ook in samenwerking bedacht en uitgevoerd. Een collega-kunstenaar had afgelopen zomer de documentaire 'Beperkt Houdbaar' van Sunny Bergman gezien. Dat ging over de vele schaamlipcorrecties in de VS. Daaruit bleek dat vijftienjarige meisjes soms al onzeker rondlopen en daar zelfs door hun vriendjes en moeders in bevestigd worden. Schokkend. Ja, natuurlijk zie je er van nature niet uit zoals in de Playboy!

Dat vrouwen zich altijd bezig blijven houden met het zich aanpassen aan rare normen, zeker over geslachtsdelen, dat vind ik erg. De andere kant van de medaille is de vrouwenbesnijdenis, wat nog altijd gebeurt. Dat zie ik als een gruwelijke ontkenning van seksualiteit. Seksualiteit wordt gezien als gevaarlijk, dat moet eraf gesneden en daar mag je het dan niet over hebben.

Ik schrok afgelopen weekend nog enorm. Toen sprak ik een vrouwenarts die mij vertelde dat, na drie helse bevallingen, een besneden Eritrese vrouw toch had besloten haar dochter deze zomer naar Eritrea te sturen. Ja, dan weet je het natuurlijk wel. Er woont nu dus een meisje twee straten verder op, waarvan ik weet dat ze besneden gaat worden. Dan voel ik me zo machteloos.

Op dat soort momenten hoop je dat je toch wat kunt doen met zo'n tentoonstelling als ’Mea Vulva’. Het zou goed zijn als mensen een normaler beeld zouden krijgen, dat meiden zich realiseren dat vagina's heel mooi en verschillend kunnen zijn.

We noemen onszelf wel eens een soort Greenpeace. We willen een evenwicht bereiken tussen mannen en vrouwen. Dat er geen taboes meer zijn. Want het is juist door die taboes dat zulke verschrikkelijke dingen kunnen gebeuren, en dan heb ik het zowel over de vrouwelijke besnijdenis als over de schaamlipcorrecties.

Een heel ander thema dat vaak terug komt in mijn werk zijn vogels. Ik ben gek op vogels en het vogels kijken ligt misschien wel in het verlengde van kunst. Je leert luisteren en kijken. Je hoort vogels vaak pas als iemand je er op wijst dat dit geluidje bij de tjiftjaf hoort. Je leert dingen op te pakken. Eigenlijk is het mooi als kunst ook zo werkt, dat het je open stelt en dat je meer gaat zien en begrijpen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden