’Ik vreesde niet op tijd in Engeland aan te komen’

(Trouw) Beeld
(Trouw)

Als Delftse student moest Eduard Pannenborg in maart 1943 een verklaring tekenen dat hij niets zou ondernemen tegen de Duitse bezetters. Wie dat niet deed, moest zich melden voor werk in Duitsland. „Ik kon onderduiken, maar ik besloot één keer een groot risico te nemen door te proberen uit bezet gebied weg te komen. Zodat ik vanuit Engeland met open vizier tegen de Duitsers kon vechten.”

Na een tocht door België en Frankrijk werd Pannenborg in Spanje gevangengenomen. Het gebrek aan eten en hygiëne was makkelijker te verdragen dan het tekort aan informatie. „We waren afgesloten van de wereld, ik had geen idee wat de vooruitzichten waren. Ik was bang dat ik te laat aan zou komen in Engeland. Was de oorlog nog wel aan de gang straks?” Uiteindelijk lukte het hem in Portugal een vlucht te regelen. „Het was gelukt! Net op tijd was ik binnen, een maand voordat Engeland hermetisch werd afgesloten.”

Pannenborg belandde na zijn zes maanden durende reis bij de verkenningsafdeling van de Prinses Irene Brigade waar hij al na een paar maanden training tot actie kon overgaan. „Ik keek uit naar de invasie. Terwijl ik er net pas was. Sommigen waren er al sinds 1941 en hebben die hele oorlog, jarenlang, moeten wachten tot ze echt iets kon doen. De invasie voelde alsof we mochten uitbreken.”

„We droegen militair wat bij, maar we hadden ook een politieke rol. Het was belangrijk dat als de geallieerden de grens over zouden gaan, dat daar Nederlandse troepen bij zouden zijn. En die rol moesten wij spelen. Maar het was niet de bedoeling dat de brigade helemaal buiten gevecht zou worden gesteld in Normandië.”

„In Arromanche lagen we op een paar honderd meter afstand van de Duitsers, dat was direct een vuurproef. Ze wierpen van die mortiergranaten naar ons toe en iedereen stortte zich in zijn schuttersputje. Even later klonk: ze hebben me in m’n reet geschoten!” Pannenborgh schatert. „Dat zal wel pijn doen, maar het is ook om te lachen.”

„We waren klein, maar dat maakt niet uit. Ook het enorme geallieerde leger was opgebouwd uit individuen. Elke soldaat had zijn eigen kleine bijdrage. En of dat nou binnen een divisie van 20.000 of een brigade van 1500 was, maakt niks uit. Wij waren een van de bevrijders.” Maar Pannenborg dicht zichzelf geen heldendaden toe. „In mijn latere leven heb ik belangrijkere dingen voor de samenleving gedaan dan in dat jaar soldaat te zijn.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden