Ik ga het bewijs zoeken dat Feda Amiri verdient

Onlangs begon ik een crowdfundingsactie met de titel 'Bewijzen onschuld Feda Amiri'. En om heel eerlijk te zijn: de actie loopt voor geen meter. Vreemd vond ik, totdat ik mijn goede vriend en theoloog Rikko Voorberg sprak.

Het doel leek me duidelijk. We hebben in Nederland met elkaar afgesproken dat iemand pas schuldig is als dat is bewezen. Deze afspraak is de basis van onze rechtsgang en daar zijn we trots op: dat wij, als beschaafd land, géén onschuldigen straffen.

Maar er bestaat dus een uitzondering op die afspraak. Die uitzondering heet ons '1F-beleid'. Noem het een fout in ons systeem. Op het moment dat iemand er namelijk van wordt verdacht dat hij of zij mógelijk medeplichtig is geweest aan, of wetenschap had van, oorlogsmisdaden, dan is die verdenking voldoende om zonder verder onderzoek al zijn of haar rechten af te nemen.

Er geldt dan een omgekeerde bewijslast. De verdachte moet zelf zijn of haar onschuld bewijzen en zolang dat niet lukt, behandelen we deze persoon als schuldig.

Feda Amiri is een van de naar schatting 250 Afghanen (er zijn geen officiële cijfers) in Nederland die onder deze fout in ons beleid valt. Op 5 januari van dit jaar werd hij na achttien jaar met zijn gezin (legaal!) in Nederland te hebben gewoond, zonder proces en zonder onderzoek, zonder afscheid van zijn gezin te mogen nemen, met geweld gedeporteerd naar Afghanistan.

De laatste jaren in Nederland heeft hij onze overheid gesmeekt of die alsjeblieft onderzoek naar zijn achtergrond wilde doen. Hij wilde er de rest van zijn leven voor werken om de kosten van dat onderzoek te betalen. Tevergeefs. Het vermoeden van de mogelijkheid was voldoende hem zijn rechten af te nemen.

Afgelopen vrijdag sprak ik met René Bruin, hoofd UNHCR Nederland. René houdt zich al jaren bezig met de 1F-regeling, waarvan met name Afghanen de dupe zijn.

De gronden waarop Afghaanse 1F-ers worden verdacht zijn namelijk zeer omstreden en nooit bewezen. Ook volgens Bruin is het onbegrijpelijk dat Nederland vast blijft houden aan deze fout, waardoor ook onschuldigen hun rechten verliezen. Hij hoopte dat ik met mijn aandacht voor Feda Amiri inzichtelijk kan maken hoe en waarom dit beleid niet deugt.

Rikko Voorberg wees me er vanmorgen op dat de titel 'De onschuld van Feda Amiri bewijzen' moeilijk is en dat mijn crowdfunding om die reden waarschijnlijk niet zo lekker loopt. Want hoe weet ik nu dat hij onschuldig is? Wel, dat weet ik inderdaad niet.

Maar normaal is dat, wanneer iemand wordt verdacht, er wordt getracht te bewijzen dat die persoon schuldig is. En hier geldt het omgekeerde. Hij wordt als schuldig behandeld totdat het tegendeel is bewezen.

En dat is dus wat ik ga doen. Ik ga graven in het verleden van Feda Amiri. De wereld afreizen op zoek naar getuigen. Ik wil precies weten wat er in Afghanistan is gebeurd. En mocht nu blijken dat hij inderdaad iets heeft gedaan wat niet door de beugel kan, dan dient een rechter te bepalen wat zijn straf is. En niets anders dan dat. En daarom wijs ik u vandaag ongegeneerd op de website www.facebook.com/justiceforfeda. Omdat iedereen onschuldig is, totdat schuld is bewezen. En wat ik kan bewijzen, dat ga ik leveren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden