Iets nieuws doen: een overkill aan voetbal

Vijf jaar voor de uitdrukking via de Sportkanaal-lancering uit de mond van Jos Staatsen in Nederland een gevleugeld woord werd, jubelden de topofficials van de Europese voetbalunie (UEFA) bij de introductie van de Champions League het ook al uit: “We gaan iets nieuws doen!” De topclubs van Europa wilden af van de kleintjes. Stapsgewijs werd het toernooi dat decennia lang bedoeld was voor alle landskampioenen van Europa, veranderd in een speeltuin waar het grote geld alleen nog voor de grote jongens voor het oprapen lag.

Het had iets leuks, in vervlogen jaren: de kampioen van Noorwegen die Ajax uitschakelde, de kampioen van Denemarken die Bayern München liet sidderen. Die dingen. Maar onder aanvoering van clubs als AC Milan en Real Madrid, ging het roer om. De toegang tot de Champions League is voor de kampioenen uit de kleinere landen langzaam maar zeker onmogelijk gemaakt. Geld hoort bij geld, klein hoort bij klein.

Maar zag Hans Kraay over de grens van woensdag op donderdag bij de NOS eens zuchten na de jongste overkill aan Champions League-beelden. De man die zelf als stopperspil nog de antieke tijd in het Europa Cup-voetbal meemaakte - met de Feyenoord-krakers tegen Tottenham Hotspur, Servette, Vasas Boedapest, Stade de Reims, Benfica en Real Madrid die het hele land beroerden - deze Hans Kraay was een beetje moe geworden van het CL-gedoe. En met hem hoogstwaarschijnlijk de overvoerde liefhebber. De overvloedige hoeveelheid voetbal op de buis komt op den duur niet alleen de kijker thuis de strot uit, maar leidt er ook toe dat de mensen de stadions gaan mijden. Het ging woensdag dus andermaal om het neusje van de zalm, de absolute top van Europa was aan bod. Toch liepen alleen het Abbé-Deschamps-stadion en het Westfalen-stadion vol voor respectievelijk Auxerre-Ajax en Borussia Dortmund-Widzew Lodz. En vol betekende 17 000 mensen in Auxerre en 39 000 in Dortmund. Bij de andere zes wedstrijden keek het televisie-volk tegen massa's lege stoeltjes aan: 20 000 mensen bij Grasshoppers-Glasgow Rangers in het Hardturm-stadion (capaciteit: 30 000), 47 000 bij Atletico Madrid-Steaua Boekarest in Vicente Caldéron (67 000), 41 000 bij Rapid Wien-Fenerbahce in het Ernst Happel-stadion (62 000), 50 000 bij Juventus-Manchester United in Della Alpi (71 000), 23 000 bij IFK Göteborg-Rosenborg in Nya Ullevi (52 000) en slechts 24 000 bij AC Milan-FC Porto in de Giuseppe Meazza-arena (76 000).

De UEFA besloot 'iets nieuws' te gaan doen, omdat de topclubs van Europa dreigden op eigen houtje verder te gaan. Het was in feite een vorm van chantage die door de rijkste clubs werd gehanteerd. Over de vraag waarom de concentratie van topclubs in het Europa Cup-voetbal er zo nodig doorgedrukt moest worden, hoeft niet moeilijk te worden gedaan. De topclubs wijzen op hun enorme begrotingen. De tientallen miljoenen guldens per seizoen aan reclame- en televisiegelden zijn hard nodig. Want: de topspeler van nu wil een jaarsalaris van tussen de twee en acht miljoen gulden verdienen. Het liefst netto. Het is deze waanzin die de top versmalt en het andere Europa Cup-voetbal degradeert tot een tweede- en derderangs evenement. Financieel en commercieel beweert het bemiddelingsbureau dat de UEFA aan de immense CL-geldstroom helpt, dat het onveranderd om een succesnummer gaat. Maar hoe groot is het succes werkelijk wanneer AC Milan in een voor bijna zeventig procent leeg stadion speelt?

Het is dus het verlangen naar het grote geld dat het voetbal naar 'iets nieuws' leidt. In Nederland heeft dat geresulteerd in Sport 7. Het betaald voetbal geniet van de ruim een miljard gulden, die de nieuwe zender in zeven jaar tijd oplevert. Maar de kijker thuis is intussen de weg kwijt. Sport 7 doet inderdaad 'iets nieuws': zo slecht en zo slaapverwekkend is het voetbal nog nooit in beeld gebracht. Alleen de horeca is er goed mee. Op zondagavond kan men voortaan gezellig uit eten gaan. De voetballiefhebber die dan om tien uur thuis is, krijgt de samenvattingen van al het eredivisievoetbal keurig bij de NOS gepresenteerd. Een uurtje samengevat voetbal is interessant en informatief genoeg. Degene die bij Sport 7 eerst om zes uur (straks om acht uur) naar een integraal verslag van een wedstrijd moet kijken en vervolgens nog eens uren voor de sport-buis der verveling hangt, is van één ding verzekerd: ruzie met de huisgenoten. Niettemin wil de meestbesproken zender van het jaar binnenkort van de kijker geld voor de gedachtenkronkel dat een normaal mens dag en nacht belangstelling voor sport zou hebben. Je moet er maar op komen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden