Iers nee treft Europese Unie zwaar

Opnieuw lijdt de EU een nederlaag in een referendum met het Ierse nee tegen het Verdrag van Lissabon. Brussel houdt alle opties nog open.

Van onze correspondent en Brussel

Met 53,4 procent tegen hebben de Ierse kiezers de laatste poging om de Europese Unie te hervormen afgewezen. Het Verdrag van Lissabon lijkt daarmee van tafel. Maar in Brussel houden EU-voorlieden nog alle mogelijkheden open.

De Ierse regering zit zwaar in haar maag met het nee in de volksstemming van donderdag, waarvan gistermiddag de uitslag bekend werd. „Dit zal niet makkelijk opgelost kunnen worden”, zei premier Brian Cowen die de laatste week alles op alles heeft gezet om overal in het land campagne te voeren. „We moeten even pauze nemen om vast te stellen wat er gebeurd is en waarom.”

De Ierse minister van Europese zaken, Dick Roche, is al een stap verder. „Wat mij betreft is dit verdrag nu dode letter.”

In Brussel verwierp de voorzitter van de Europese Commissie, José Manuel Barroso, die gedachte. „Ik geloof dat het verdrag nog leeft en dat we nu moeten proberen een oplossing te vinden.”

De situatie lijkt op die van drie jaar geleden, toen achtereenvolgens de kiezers in Frankrijk en Nederland de Europese Grondwet afwezen. Ook toen duurde het een jaar of twee voordat dat verdrag dood werd verklaard. Toch bevat de opvolger van de Grondwet, het nu in Ierland afgewezen Verdrag van Lissabon, alle essentiële onderdelen van de grondwet. Dus dood of levend zijn betrekkelijke begrippen in Brussel.

De meeste EU-landen hebben het nieuwe verdrag al aanvaard. Veertien landen zijn er mee klaar. Vier, waaronder Nederland, moeten nog een paar, min of meer formele stappen zetten.

Het Europees Parlement is een van de grote verliezers na de Ierse stemming. Volgens het verdrag zou het parlement na de Europese verkiezingen volgend jaar uitgebreide nieuwe bevoegdheden krijgen. Ook als er een oplossing voor het Ierse nee wordt gevonden, dan lukt dat niet meer op tijd voor die verkiezingen.

De reacties uit het parlement zijn fel. „Er is een oneerlijke campagne gevoerd om verwarring en twijfel te zaaien”, klaagt de aanvoerder van de grootste fractie, de christen-democraten. „Onwaarheden over belastingen, neutraliteit en andere kwesties hebben pogingen tot een normaal debat vernietigd”, aldus de Franse fractieleider Joseph Daul.

  • De EU accepteert geen Iers nee
  • Meer over

    Wilt u iets delen met Trouw?

    Tip hier onze journalisten

    Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
    Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
    © 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden