Iedereen voelt twijfel, zelfs Vos, eventjes

Prolongatie van de wereldtitel lijkt ver weg

De impostante reclamestier, op de heuvel bij het hotel van de Nederlandse wielerploeg, beheerst de kale omgeving van Astorga. Spaanse trots en kracht in één beeld gevangen. Een onverschrokken beest, dat zich qua karakter misschien wel met Marianne Vos laat vergelijken. Maar waar de stier nooit wijkt, bezweek de beste renster van de wereld de voorbije weken meermaals. Een vierde WK-titel op de weg vandaag lijkt ver weg.

Eén been staat fier op de lage buitenmuur, het andere ondersteunt haar afgetrainde, pezige lichaam. Vos oogt als de veelvraat die ze gewoonlijk is, een renster die de Holland Ladies Tour, de Belgium Tour en de WK-ploegentijdtijdrit flierefluitend zou voltooien. Maar schijn bedriegt onder de Spaanse zon. Vos moest zondag haar ploeggenoten van Rabo-Liv laten gaan in de tijdrit. En in de einduitslag van beide rondes in de Benelux kwam ze niet voor. Vos stapte voortijdig af.

Heette het in de Ladies Tour nog 'een voorzorgsmaatregel' om haar WK-kansen vandaag niet te torpederen, een week later in België liet de 27-jarige renster de slotetappe voor wat het was om een 'rustpauze in te lassen'.

En afgelopen zondag dan, haar onvermogen om in het wiel van haar ploeggenoten te blijven? "Een slechte dag", zegt ze in het rennersonderkomen in Astorga, vlak voor de belangrijkste race van het jaar.

Als Vos nog eens wordt gevraagd of ze niet ergens twijfel voelt over haar vorm, opent ze heel even haar anders zo ondoordringbare veste: "Ja, een momentje". In de verloren ploegentijdrit "gingen de dingen niet zoals ze horen te gaan", zegt Vos. En meteen gaat de poort weer dicht. "Het moment is niet leuk, maar ik voel mij met de dag beter worden. Ik heb er zin in."

Haar zelfvertrouwen geeft geen krimp. In elk geval niet als de buitenwacht op bezoek komt, zoals tijdens het persmoment deze week.

De stemming bij de mensen die dicht bij Vos staan, is een andere. Gereserveerder, met zorgen. Het hoofd van bondscoach Johan Lammerts maalt deze dagen wat harder dan anders. "Marianne is een vraagteken, dat is wel duidelijk."

Haar ploegleider Koos Moerenhout draaide er niet omheen in de regionale kranten, toen hij na de desastreus verlopen ploegentijdrit opmerkte dat een dergelijke race nooit liegt. "Iemand van het kaliber Vos wordt normaliter niet uit het wiel gereden." Volgens de oud-coureur is lossen niets anders dan een veeg teken dat er wat mis is.

Wat precies, is de volgende vraag. Voor een openhartig antwoord moet je niet bij Vos te zijn. Ze draait de teksten af als een langspeelplaat die blijft hangen: "Ik voel mij momenteel fit."

De kans dat haar lichaam de enorme wedstrijdfrequentie die Vos afwerkt een keer afwijst, is niet ondenkbaar. Zodra de bladeren vallen, zit de Brabantse alweer op de crossfiets, of, zoals vorig jaar, ook nog op de mountainbike. Ze heeft de wielerbaan laten vallen, maar op de weg verorbert de 'Kannibaal' zo'n beetje elke race op de kalender.

Toch dringt het besef langzaam door bij Vos, dat lijf en leden geen onuitputbare bron zijn, waaruit je naar hartenlust kunt tappen, stelt Lammerts vast. Hij had zeker op de rem getrapt als het WK of de Spelen in het geding zouden komen, zegt de bondscoach.

Haar ploegleider, de bondscoach, de Nederlandse rensters die vandaag moeten proberen de bloed ruikende concurrentie op afstand te houden, én haar familie delen één zekerheid: de oorzaak van Vos' zorgen moet je niet in haar hoofd zoeken. Niemand kan zo omgaan met externe factoren als stress, druk en ook tegenslag als zij, herhalen ze in koor. "Marianne is Marianne. Die buigt niet", meent collega-renster Chantal Blaak. Volgens Johan Lammerts hoeft de verklaring niet moeilijk te zijn. "Soms functioneert een lichaam niet optimaal terwijl je je psychisch goed voelt."

Zou het Vos' verantwoordelijkheidsgevoel zijn? De Nederlandse voelt zich, met haar grensoverschrijdende status, verplicht het vrouwenwielrennen naar een behoorlijke status te trekken. De achterstand in salarissen, geldprijzen en voorzieningen is groot, en dat stoort Vos.

Ze draaft te pas en te onpas op als ze denkt dat ze een bijdrage kan leveren aan verdere emancipatie van het vrouwencyclisme. Lid van de atletencommissie van de UCI, ambassadrice van meerdere stichtingen in de sport, haar agenda kent nauwelijks tijd voor een privéleven. Maar ze neemt tegenwoordig iets minder hooi op haar vork, zeggen mensen die haar kennen.

Of die kleine aanpassingen op tijd komen voor de wegrace in het Spaanse Ponferrada, moet vandaag blijken. Afgezien van eventuele lichamelijke zorgen, mist Vos twee van haar belangrijkste steunpilaren: Annemiek van Vleuten en Anna van der Breggen. Beiden zouden ook zonder Vos met gemak medaillekandidaat zijn op het WK.

Voor de regerend wereldkampioene was het een geluk bij een ongeluk dat ze werd gelost in de ploegentijdrit. Haar teamgenoten raakten geblesseerd toen Van Vleuten de hekken invloog en in haar val de rest van de ploeg meenam. Als Vos vandaag iets kan opbreken, is het de absentie van deze twee. Ze knikt. "Dat is een aderlating."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden