Beeld Jörgen Caris

Column Naomi Smits

Iedereen moet vooral lekker twee jaar doorkleuteren

‘Mijn kind kan al lezen, rekenen en schrijven. Ik ben blij dat ze naar groep 3 gaat, ook al is ze pas vijf en wordt ze in december zes!’ ‘Wat goed! De mijne moet van de juf blijven zitten in de kleuterklas. Belachelijk! Hij is hartstikke slim! Wat vind jij als leerkracht hier nou van?’

Deze vraag kreeg ik laatst en mijn antwoord luidde als volgt: “Wat fijn dat de juf jouw kind nog een jaar laat kleuteren, dan is ie straks helemaal klaar voor groep 3! Wist je dat er veel kinderen te vroeg doorstromen? Dat het behoorlijk veel creativiteit en aanpassing van het onderwijs van een leerkracht vergt om een stel vijfjarigen te leren lezen?

“Kan jouw kind ook recht knippen? Een koprol maken? Kan ze voor zichzelf opkomen? Is ze zelfredzaam? Kan ze zich concentreren? Nee? Nou, dan krijgt ze het pittig in groep 3.”

Te kort

Of de vraagsteller op dit antwoord zat te wachten, weet ik niet. Maar ik liet mijn onderwijshart spreken. Ik maak het als leerkracht namelijk mee. Veel te jonge leerlingen in groep 3, die nog baat zouden hebben bij een extra jaar kleuteren. Het betreft veelal de zogenaamde herfstleerlingen – kinderen geboren tussen 1 oktober en 1 januari – die door hun geboortedatum slechts anderhalf in plaats van twee-en-half jaar kleuteren. Ik kan u verzekeren, anderhalf jaar kleuteren is echt (te) kort. En ik ben niet de enige die dat vindt.

De overgang van groep 2 naar groep 3 is heel groot – ook voor de niet-herfstleerlingen trouwens – en dan moeten de kinderen een goede basis hebben en stevig in hun schoenen staan. Als je slechts anderhalf jaar hebt gekleuterd en als vijfjarige naar groep 3 gaat, ben je vaak sociaal-emotioneel nog niet opgewassen tegen grote veranderingen en vaardigheden die worden gesteld in groep 3. 

Op hun tenen

Deze kinderen vallen altijd op in hun jonge gedrag, hebben vaak meer ondersteuning nodig en moeten daardoor hun hele schoolcarrière op hun tenen lopen. Ik gun het deze kinderen om nog een jaar langer te spelen, te groeien en te rijpen. Uitzonderingen zijn er altijd, maar laat een kind toch lekker kleuteren. Een goede kleuterleerkracht biedt uitdaging op het moment dat een kind eraan toe is.

De inspectie daarentegen wil liever niet dat kinderen langer dan acht jaar over de basisschool doen en is tegen kleuterverlenging. Het is dus niet alleen een prestigekwestie van ouders, maar ook een geldkwestie. En dat weegt blijkbaar zwaarder dat de expertise en professionaliteit van de collega’s uit de onderbouw die er jaarlijks een zware taak aan hebben om te beslissen wie er doorstromen en wie er blijven kleuteren.

En daarom pleit ik ervoor dat we alle kinderen minimaal twee jaar laten kleuteren voordat we ze naar groep 3 sturen. Waarom? Omdat ik het ze gun om kleuter te zijn.

Naomi Smits geeft les op basisschool De Krullevaar in De Meern. Voor de onderwijspagina’s van Trouw schrijft ze over het wel en wee van haar groep 3. Lees hier al haar columns.

Lees ook: 

Kleuter kan helemaal niet blijven zitten

Langer kleuteren levert geen hogere cijfers op, maar is goed voor het welzijn van het kind, aldus Erica Ritzema, kernlid van de Werk-Steungroep Kleuteronderwijs (WSK).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden