Review

Ieder spel zijn eigen website

De Catalogus voor Monopolyverzamelaars is onlangs herzien. Onze verzameling van twee verschillende Monopolyspellen blijkt verre van compleet. We missen nog de spellen uit onder andere Bangladesh, Costa Rica, Indonesië, Kroatië, Jemen en enkele tientallen andere landen. 'Monopoloog' Albert C. Velthuis heeft de spellen allemaal wel. Hij heeft ze gefotografeerd, gecatalogiseerd en op internet gezet.

De Monopolycatalogus is een van de talloze websites waarop spelfanaten de wereld kond doen van hun hobby. Wie dacht dat internet te individualistisch, te hip of te hype was om zich te bekommeren om het echte, ouderwetse gezelschapsspel? Eindeloos is de hoeveelheid sites over spellen of 'unplugged games', zoals ze op internet wel worden aangeduid ter onderscheiding van computerspelletjes. Spelletjes zonder stekker.

Eindelijk eens winnen? Bij de Scrabble Bond lees je hoe je je score kunt verbeteren. Klaverjasvrienden uit een verre provincie op bezoek? Een site getiteld Alles over klaverjassen weet dat 'een pitje' elders ook bekendstaat onder de benaming 'pan', 'mars' of 'onderdoor'.

Elders informeert een beginnende Magic-speler: ,,Als ik word aangevallen met een Wild Griffin (2/2) en mijn tegenstander speelt een Shock (2 damage) uit op mijn Griffin, en ik tap daarop mijn Samite Healer (Prevent next 1 damage to target creature) dan behoud ik toch mijn Griffin en kost het mijn tegenstander toch 2 levens?'' Een ervaren speler legt het uit. Maar ook als je gewoon de spelregels van het ganzenbord kwijt bent, kun je op internet terecht.

Over vrijwel alle bekende spellen-zonder-stekker is op het web wel iets te vinden. Het grootste (en leukste!) gedeelte van deze spellensites wordt gemaakt en onderhouden door hobbyisten. Hun kennis van zaken betreft duidelijk het spel, niet het vormgeven van websites. Maar wie even op zijn tanden bijt, misse achtergrondplaatjes negeert en reclamevensters van de gratis provider wegklikt, vindt meer over spellen dan hij ooit voor mogelijk had gehouden. Verbazing wekt vooral de grote hoeveelheid onbekende spellen. De boek- of speelgoedwinkel op de hoek verkoopt ze niet. Zelfs een ruim gesorteerde boekwinkel met zo'n dertig spellen is een armetierig kioskje in spellenland. Ooit gehoord van GIPF, van Queeste, van Set? Het wordt genoeg gespeeld om er een aparte site aan te wijden.

Welke soorten spellen bestaan er? Een introductie is te vinden bij de site van de landelijke spellenvereniging Ducosim. Daar lees je over het verschil tussen een bord- en een kaartspel, wat een role-playing-game nou eigenlijk is en waarom Magic-spelers zoveel speelkaarten nodig hebben. Verder vind je er adressen van andere spelgroepen.

Bovenaan in het lijstje favoriete sites hoort Bordspel.com, voorheen Spelweb. De nieuwe titel van deze mooie, verzorgde site dekt niet helemaal de lading, want Bordspel.com gaat ook over (verzamel)kaartspellen, rollenspellen en conflictsimulaties. Met veel kennis van zaken bespreekt spelliefhebber Erwin Broens spellen uit binnen- en buitenland. Ook biedt de site een grote collectie links, onder andere naar uitgevers van spellen. Niet dat er veel reden is die links aan te klikken, want Bordspel.com zelf is geregeld actueler dan de uitgevers. Zo lees je er al een preview van 'In de ban van de ring', een nieuw bordspel over het boek van Tolkien. Uitgever 999Games heeft nog niet meer te melden dan dat het eraan zit te komen. Ook voor aankondigingen van beurzen en toernooien moet je bij Bordspel.com zijn.

Na een tijdje surfen valt op hoe karig we in Nederland bedeeld zijn met spellen, zeker in vergelijking met onze naaste buren. In Duitsland worden veel meer leuke, originele (gezins)spellen uitgegeven dan hier. Uitkomst biedt het Vlaams spellenarchief, met vertalingen van spelregels. Honderden buitenlandse spellen zijn te vinden in het archief. Alle spelregels zijn gratis van de site te halen. En wie zich zelf gewaagd heeft aan een vertaling, kan die aan de collectie toevoegen.

Geheel gewijd aan abstracte denkspellen is Het Andere Spel. Een type spel dat ten onrechte in het verdomhoekje zit, meent de maker van de site, die moppert: ,,Alsof een spel alleen spannend en interactief kan zijn als konijnen naar worteltjes moeten zoeken of piraten zoveel mogelijk buit moeten binnenhalen.'' Er worden enkele tientallen abstracte spellen besproken, met titels als Fibonacci, GIPF, Quivive en Zenix. De foto's tonen mooi uitgevoerde houten speelborden, fraaie stenen, schijven, knikkers en andere speelstukken, een genot om naar te kijken. Meteen uit het verdomhoekje, en op de salontafel met dat spel, zou je denken - op de site krijgt het abstracte spel echter nog een uitgebreide motivatie mee. Het is iets waar meer spelliefhebbers last van hebben: de drang om iemand die claimt niet van spelletjes te houden te overtuigen van het tegendeel. In de argumentatie duiken woorden op als cultuur, maatschappij, teloorgang. Het is ernst met het spel. 'Het is een essentieel onderdeel van ons culturele landschap.' Of je daar mensen mee aan het spelen krijgt? In elk geval voelt het wel lekker: ,,Gister nog naar Zomergasten gekeken?'' ,,Nee, geen tijd. Het was mijn culturele avondje. De hele avond Kolonisten gespeeld.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden